Populisten van Le Pen delen klap uit aan Macron

De partij van Marine Le Pen lijkt de winnaar van de Europese verkiezingen in Frankrijk. Haar Rassemblement National (RN) blijft La République en Marche (LaREM), de formatie van president Macron, volgens de peilingen voor.

RN stevent af op 23,5 procent van de stemmen, LaREM blijft steken op 22,4 procent. De opkomst was veel hoger dan verwacht. 52 procent van de Franse kiezers heeft gestemd, bijna 10 procent meer dan in 2014. Veel Fransen hebben zich de kans om tegen Macron te stemmen niet laten ontgaan. Vooral buiten de grote steden - de gebieden waar de gele hesjes zich de afgelopen maanden lieten gelden - gingen meer mensen naar de stembus dan gebruikelijk is bij Europese verkiezingen. 

Macron had gehoopt op nieuw elan, op een steun in de rug voor zijn beleid en zijn kijk op een ambitieuzer Europa. Maar zijn strategie van dramatisering heeft gefaald. In een poging zijn kiezers te mobiliseren, wierp hij zich nadrukkelijk in de strijd om te waarschuwen dat het voortbestaan van de Europese Unie op het spel stond. Zijn rivale Marine Le Pen riep ondertussen op om van deze verkiezingen een referendum over Macron te maken.

Het resultaat van Macron blijft achter bij zijn score in de eerste ronde van de presidentsverkiezingen van 2017. Toen eindigde hij als eerste met 24 procent. 

Hervormingsagenda

Het zal voor Macron nu waarschijnlijk nog moeilijker worden om zijn hervormingsagenda door te zetten. Eerder werd zijn politieke speelruimte al beperkt door de acties van de gele hesjes. Die dwongen hem tot een sociale wending die de staatskas 17 miljard euro heeft gekost aan maatregelen voor de koopkracht. De vraag is wat zijn kansen zijn, nu hij onder andere het explosieve pensioendossier heeft geopend. 

Voor Macrons positie in Europa is de uitslag ook een flinke tegenvaller. Hij werd gekozen op een zeer uitgesproken pro-Europese koers en lanceerde het ene na het andere voorstel om de EU te verdiepen en uit te bouwen. Tot nu toe zonder veel succes. Winst bij deze verkiezingen had hem in Brussel als 'bedwinger van het populistische gevaar' nieuw prestige en invloed kunnen geven.

Macrons premier Édouard Philippe liet weten dat de ‘overwinning van extreem-rechts tot bescheidenheid dwingt’. Maar de Franse Tweede Kamer - de Assemblée Nationale - ontbinden zoals Marine Le Pen vroeg, zal niet gebeuren.

Groenen

Opmerkelijk bij de uitslagen is het goede resultaat van de Groenen. Éurope Écologie Les Verts (EELV) haalde een nergens voorspelde 13,1 procent. Lijsttrekker Yannick Jadot laat hiermee zien dat er nog ruimte is voor een groene partij nu elke partij het klimaat tot topprioriteit heeft uitgeroepen.

De oude regeringspartijen - Les Républicains (LR, centrum-rechts) en de Parti Socialiste (PS) - deden het niet best. Lijsttrekker François-Xavier Bellamy van LR, een katholiek-conservatieve filosoof, krijgt niet meer dan 8,2 procent, waar minimaal 13 procent was voorspeld. De Parti Socialiste (PS) heeft haar eigen huid net gered met 6,2 procent - een uitslag onder de 5 procent zou geen enkele zetel hebben opgeleverd. 

Ook de beweging van de grootste linkse formatie La France Insoumise (FI) beleefde een slechte avond. De anti-kapitalistische partij van Jean-Luc Mélenchon scoorde een magere 6,3 procent. Twee jaar geleden bij de presidentsverkiezingen haalde Mélenchon bijna 20 procent van de stemmen.

Lees alles over de Europese verkiezingen in ons dossier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden