Populaire 'donkere jongen' werd achtervolgd door recessies

Bülent Ecevit – ’De donkere jongen’, zoals hij liefkozend werd genoemd door zijn aanhang – is op 81-jarige leeftijd overleden.

Hoewel Ecevit de laatste jaren niet meer op een aanhang kon rekenen, draagt de meerderheid van de Turken de dichter-politicus een warm hart toe. Alleen al omdat hij de enige premier in de Turkse geschiedenis is die geen vermogen vergaarde.

In de jaren zeventig was Ecevit de grote hoop van veel linkse Turken. Zijn populariteit bij hen kende geen grenzen, de mensen schreven zijn naam op de rotsen in de bergen. Deze populariteit bereikte een hoogtepunt toen onder zijn premierschap Noord-Cyprus werd ingenomen door het Turkse leger. Ecevit had in de ogen van de meeste Turken de onderdrukte Turkse minderheid op het eiland gered.

De nationalistische sociaaldemocraat schreef na de inval op Cyprus vervroegde verkiezingen uit, met de hoop op een absolute meerderheid in het parlement. Dat mislukte. Ecevit haalde vervolgens de negen benodigde parlementariërs bij de concurrent weg, door ze allemaal ministersposten te geven. Zijn toenmalig handelen is nog steeds de grootste smet op zijn carrière.

Was het Ecevit die toevallig in roerige tijden het bewind overnam of kwam het door hem dat Turkije van de ene in de andere crisis belandde? Het is een moeilijke vraag waarop het antwoord waarschijnlijk in het midden ligt. Maar wanneer Ecevit het overnam, brak er geheid een economische crisis uit. Voor velen is hij synoniem voor lange wachtrijen voor boter, gas, suiker, enzovoort.

Na de staatsgreep in 1980 bleef het heel lang stil rond de ambtenarenzoon en zijn dominante vrouw Rahsan. Ecevit kon in die jaren van politieke verbanning aan zijn middelmatige gedichten werken. Toen zijn verbanning werd opgeheven en het land in de jaren negentig in de ban raakte van grootschalige corruptie, kwam Ecevit weer terug met zijn nieuwe partij DSP. Turken hadden heimwee naar deze bescheiden man. Hij kwam in het parlement en werd een paar jaar later premier van een minderheidsregering, omdat de toenmalige coalitie uit elkaar viel.

De goden waren hem goedgezind. Precies in die maanden werd PKK-leider Abdullah ücalan in Kenia gearresteerd door Amerikaanse geheime agenten en aan de Turken overgeleverd. Ecevit was weer een held in de ogen van de Turken. Zijn DSP won dankzij deze sensatie de algemene verkiezingen.

Maar de regel was dat Ecevit en economische crises niet zonder elkaar konden. In 2001 beleefde Turkije de grootste economische crisis in zijn historie. Turkse kiezers vergaven het hem deze keer niet. Met anderhalf procent droop de donkere jongen van de Turkse politiek af. Om nooit meer terug te komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden