Pools parlement lacht om homo

Nieuwe partij zet linkse thema's als geregistreerd homopartnerschap op de agenda

Een homoseksueel in het parlement: dat is even wennen. Net als een transseksueel en een radicale feministe die het ooit gewaagd heeft Polen - waar abortus verboden is - te omschrijven als 'het land dat voor vrouwen helaas het land van de paus is'. Hoezeer het wennen is aan de nieuwkomers van de 'Beweging Palikot', werd afgelopen week duidelijk, toen de nieuwe Sejm (het Poolse parlement) voor het eerst bijeenkwam.

Normaal zou geen mens vallen over de uitdrukking 'chwyty pod pasem', vergelijkbaar met onze 'stoot onder de gordel'. Maar als homoactivist Robert Biedron het zegt, ligt de hele vergaderzaal in een deuk, inclusief premier Donald Tusk. Het duurt even totdat het tot de pers doordringt dat hier misschien sprake is van een faux pas. Maar als het kwartje valt, is het hét thema van de dag.

Een hoofdrol in de discussie is weggelegd voor de minister van corruptiebestrijding, Julia Pitera (Burgerplatform). Zij verklaart voor de camera: "Dit is de derde keer dat ik volksvertegenwoordiger ben, maar ik vind het onacceptabel dat dit soort woorden vanaf het spreekgestoelte wordt gebruikt. We hebben scherpe teksten gehoord", aldus Pitera. "Mensen bekritiseren elkaar en beledigen elkaar zelfs soms. Maar dit overschrijdt echte alle grenzen."

De afgelopen acht jaar hebben uiteenlopende partijen heel wat haat en nijd de vergaderzaal ingeslingerd: insinuaties, beledigingen, rascistische opmerkingen, verdachtmakingen en zuivere leugens. Blijkbaar was het voor Pitera allemaal niets in vergelijking met een homo die de uitdrukking 'onder de gordel' gebruikt. En met haar een solide parlementaire meerderheid van de regeringspartijen en de nationalistisch-katholieke oppositie.

Terwijl de pers met groeiende gretigheid het onderwerp verder uitspon, deed een gewone burger gisteren het huiswerk. Hij trok na hoe vaak 'onder de gordel' in het vorige parlement was gebruikt en zette zijn bevindingen op het internet: vijf keer, alle vijf keer uit de mond van een rechtse parlementariër en niet een keer leidde het gebruik ervan tot lachen, gieren, brullen. Onder de gordel is een gewone, alledaagse uitdrukking om te zeggen dat iemand vals speelt.

Met zijn optreden legde homoactivist Biedron onbedoeld bloot hoe politici vals spelen als het onderwerp homoseksualiteit ter sprake komt. Het regerende Burgerplatform wordt doorgaans aangeduid als conservatief-liberaal, maar als er een conflict dreigt met de rooms-katholieke kerk schrompelt het ineen tot conservatief.

Polen haalt de wereldpers niet meer met homofobe incidenten, zoals in de jaren 2005-2007, toen de nationalistisch-katholieke partij Recht en Rechtvaardigheid regeerde. Homo-organisaties klagen echter dat er nog altijd geen geregistreerd partnerschap mogelijk is. Tot voor kort waren homo-organisaties aangewezen op de vroegere communisten (SLD). Deze gebruikten het thema alleen als verkiezingslokkertje.

Dat veranderde afgelopen maand, toen de SLD de hete adem van een nieuwe, linkse partij in de nek voelde. De beweging Palikot, vernoemd naar de oprichter, voormalig zakenman en voormalig partijgenoot van premier Tusk, behaalde vanuit het niets ruim tien procent van de stemmen.

Opeens staan jarenoude linkse thema's, waaronder geregistreerd partnerschap, op de parlementaire agenda. Of dit kans van slagen heeft, hangt af van het regerende Burgerplatform van premier Donald Tusk. Het spontane lachsalvo doet vermoeden dat de discussie nog wel even gaat duren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden