Politie krijgt vaker te maken met verwarde overlastgevers

Ingelien Warmerdam van de crisisdienst GGZ Friesland aan het werk in haar auto. Ze wacht tot ze wordt opgepiept voor een noodgeval. Beeld Sjaak Verboom

De politie heeft vorig jaar opnieuw fors vaker te maken gekregen met verwarde overlastgevers. De ernst van de incidenten lijkt toe te nemen, zegt politiechef Pieter-Jaap Aalbersberg.

De politie bevestigt dit na berichtgeving van het AD. Het aantal registraties steeg sinds 2012, toen er 44.000 meldingen binnenkwamen, tot bijna 66.000 in 2015 en 75.000 in 2016. Dat is een gemiddelde stijging van 14 procent per jaar. Bij de 'verwarde overlastgevers' gaat het overigens om allerlei categorieën mensen: van psychiatrisch patiënten, dementerenden en alcoholisten tot een boze ex die schreeuwend op de stoep staat. Mensen die in verwarde toestand een strafbaar feit pleegden of een zelfmoordpoging deden, zijn niet in de cijfers opgenomen.

Uit de cijfers valt niet op te maken hoeveel personen met verward gedrag voor overlast zorgen. Eenzelfde persoon kan bij meerdere incidenten betrokken zijn en bij één melding kunnen meerdere verwarde personen betrokken zijn.

De tekst loopt door onder deze grafiek.

Ernstiger

“We hebben ook de indruk dat de ernst van de incidenten toeneemt”, zegt de Amsterdamse politiechef Pieter-Jaap Aalbersberg, die over de problematiek gaat. “Dit heeft impact op de omgeving en vraagt veel van politiemensen op straat.”

Volgens Aalbersberg is het belangrijk dat er meer aandacht komt voor preventie. Zorgwekkende signalen moeten in een vroeg stadium worden gezien en aan de betrokken personen en hun naasten moet tijdig de juiste zorg en ondersteuning worden geboden. Aalbersberg: "We moeten voortijdig ingrijpen, niet pas als al sprake is van overlast of ernstiger problematiek. Ook is belangrijk dat deze mensen niet uit het oog worden verloren, om ernstiger leed voor de personen zelf en voor de samenleving te voorkomen."

Participatiemaatschappij

Nynke Boonstra, lector zorg en innovatie aan de hogeschool in Leeuwarden, hoorde in interviews met 23 hulpverleners dat de ‘verwarde personen’ waarover de politie spreekt, vaak mensen met dubbele problemen zijn: ze zijn psychotisch én verslaafd. Als oorzaak van de stijging van het aantal incidenten wezen deze hulpverleners onder meer op de afbouw van het aantal bedden.

Want ‘minder bedden, meer zorg aan huis’ is het streven in de psychiatrische zorg. Een van de grootste veranderingen van de afgelopen jaren zijn zogenaamde Fact-teams. Deze teams behandelen mensen waar ze ook zijn, ook als ze niet willen maar wel moeten. Maar de afbouw van de bedden is sneller gegaan dan de opbouw van de Fact-teams: daarvan zijn er nu vierhonderd in heel Nederland, maar dat zouden er al zeshonderd moeten zijn.

Maar de hulpverleners die Boonstra sprak wezen vooral naar de participatiemaatschappij, waarin je steeds meer zelf moet doen en snappen. Dat valt veel mensen zwaar, hoorden ook Trouw-verslaggevers die vorige maand meeliepen met GGZ Friesland. “De werkdruk is hier inderdaad sky high”, vertelde verpleegkundig specialist Martje Yntema. “De wereld is zo complex geworden, steeds meer mensen kunnen niet meekomen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden