Column

Politici zien de rol van een onverschillige overheid over het hoofd

Columnist Stevo Akkerman.  Beeld Trouw
Columnist Stevo Akkerman.Beeld Trouw

Hoppa, een nieuwe aflevering in de reeks ‘het ontstaan van de boze burger’: goochelen met herrie. Ondertitel: hoe er altijd meer gevlogen kan worden, maar het zwembad dicht moest.

Ik heb meer dan vijftien jaar vlak bij Schiphol gewoond, wat als voordeel had dat ik per fiets aan verre reizen kon beginnen, maar als nadeel dat het beluisteren van klassieke muziek thuis niet altijd tot de mogelijkheden behoorde. Ik moet eerlijk zijn: er waren perioden dat het meeviel met het lawaai. Maar soms was het niet te harden. Dan belde ik met BAS (Bewoners Aanspreekpunt Schiphol) en sprak op het antwoordapparaat mijn klacht in - een aandoenlijke vorm van georganiseerde machteloosheid.

Iedereen weet dat vliegverkeer altijd moet stijgen; er zijn van die wetmatigheden waar geen mens iets aan kan doen. Ik was dus niet verbaasd eerder deze week te lezen dat bij de milieueffectrapportage van vliegveld Lelystad ‘onvolkomenheden’ aan het licht waren gekomen - oeps, toch wat meer lawaai. En ik was ook niet verbaasd dat het burgers waren die dit hadden ontdekt en aan de kaak gesteld. Vervolgens moest staatssecretaris Dijksma bekendmaken dat ook de milieueffectrapportage van Schiphol wordt ‘doorgelicht’; kloppen de berekeningen wel die een groei van 500.000 naar 600.000 vluchten mogelijk maken?

Volgens Kees van Ojik, voorman van de Omgevingsraad Schiphol, werkt de luchthaven met ‘gemanipuleerde gegevens, zodat ze kan claimen dat er spectaculaire groei mogelijk is’. Van Ojik begint het geloof in overleg te verliezen en dreigt met rechtszaken; als de overheid haar verantwoordelijkheid niet neemt, is de rechter de laatste toevlucht, dat hebben we ook gezien bij de zaken die werden aangespannen door Urgenda en Milieudefensie.

Onverschillige overheid

Van Ojik, zo las ik in deze krant, woont in Zwanenburg. Die plaatsnaam deed bij mij een belletje rinkelen, omdat Bas Heijne erover geschreven heeft in zijn mooie essay ‘Niet langer verbonden’. Daarin behandelt hij het ‘zwembadtrauma’ van zijn geboortedorp: in de jaren zestig grotendeels door bewoners zelf bekostigd, inmiddels alweer jaren dicht, want niet rendabel. Bij het 100-jarig bestaan van het dorp werd Commissaris van de koningin Johan Remkes gevraagd of daar niet iets aan te doen was, waar hij meewarig op reageerde: hoe erg was het nou om een dorp verderop te zwemmen? Daarmee liet Remkes blijken niet te zien waar het de mensen werkelijk om ging: het gevoel er niet toe te doen. En dat speelt net zo goed bij vliegtuigherrie als bij zwembadleed. Heijne noemt het ‘de grondtoon van de onvrede’.

Ik zie dat niet zomaar veranderen. Het nieuwe kabinet gaat investeren, maar wie arbeidsbeperkt is, zakt onder het minimumloon. Wie een zwaar beroep heeft, dreigt toch langer te moeten doorwerken. Wie een sociale huurwoning nodig heeft, moet nog maar zien of die er wel zijn. Politici die het onbehagen over deze zaken aangrijpen om zondebokken aan te wijzen en het nationalisme aan te wakkeren, zien één ding over het hoofd: de rol van een onverschillige overheid.

Lees meer columns van Stevo Akkerman op trouw.nl/stevoakkerman.

Lees ook: Omwonenden dreigen Schiphol met de rechter

Lees hier het interview met Kees van Ojik.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden