Polen richt zich nu op economie

De nieuwe premier van Polen, Donald Tusk, toont – in vergelijking met zijn voorgangers – een pro-Europees gezicht. De regering wil het land zo snel mogelijk klaarstomen voor de euro.

De nieuwe Poolse premier, Donald Tusk, heeft zijn landgenoten een ’economisch wonder’ in het vooruitzicht gesteld. Tijdens zijn exposé, gisteren in het parlement, kondigde Tusk een radicale liberalisering van de economie aan. Ook beloofde hij dat het Poolse leger zich volgend zal terugtrekken uit Irak. De Polen blijven wel aanwezig in Afghanistan. Over de aanleg van een Amerikaans rakettenschild in Polen, wil Tusk meer internationaal overleg. De VS willen in Polen en Tsjechië een systeem installeren, dat raketten uit het Midden-Oosten kan onderscheppen.

Naar verwachting zal de regering-Tusk binnen de EU een vriendelijker gezicht laten zien dan haar voorganger, de nationalist Jaroslaw Kaczynski. Op sommige punten verandert er echter weinig. Zo zal Tusk niet de Europese charta voor grondrechten ondertekenen in het kader van het nieuwe EU-verdrag. Deze wordt bekritiseerd door de Poolse katholieke kerk, die vreest dat het de druk op Polen opvoert om homohuwelijk, abortus en euthanasie in te voeren.

De regering-Tusk wil Polen zo snel mogelijk klaarstomen voor de euro, maar noemde geen datum en benadrukte dat hij zich niet zal laten leiden door economische doctrines. Veruit de meeste aandacht ging uit naar de economie. Hij beloofde belastingverlaging, deregulering, privatisering, terugdringen van de staatsschuld, meer ruimte voor publiek-private projecten, decentralisatie van de overheid, hervorming van het pensioenstelsel en meer marktwerking in de gezondheidszorg en het onderwijs.

Naast deze ingrijpende liberalisering, legde Tusk ook nadruk op de sociale rol van de staat. Daarmee komt zijn partij, het Burgerplatform, tegemoet aan coalitiegenoot PSL, de boerenpartij die enkele jaren geleden nog uitblonk in anti-liberale retoriek. Tusk beloofde gisteren forse salarisverhogingen voor ambtenaren, met name voor leraren en medici.

Hij probeerde zelf de onvermijdelijke kritiek te ondervangen dat salarisverhogingen, een begrotingsevenwicht en belastingverlagingen moeilijk samengaan. „Ik wil u ervan overtuigen dat deze doelen gerealiseerd kunnen worden. Alleen wie nog in de sombere realiteit van het communisme verblijft, kijkt naar de economie als een spel waarbij er maar één kan winnen. Maar vrije mensen die niet worden gehinderd door hoge belastingen en regels brengen steeds meer producten voort. Alleen zo kan de droom van een economisch wonder worden gerealiseerd.”

De nadruk op economische onderwerpen markeert het ’nieuwe hoofdstuk’ dat Polen heeft geopend met het toetreden tot de EU in 2004. Polen is in de ban van de materiële vooruitgang. De groei is hoog en het effect van de miljarden EU-subsidies wordt zichtbaar. In het exposé van Tusk ontbraken de grote thema’s van de regering Kaczynski: afrekenen met het communistische verleden en privatiseringsaffaires uit de jaren negentig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden