Poëtisch duelleren in de nacht

De Nacht van de Poëzie beleefde afgelopen weekend zijn 30ste editie. Een volle Utrechtse Stadsschouwburg en een even zo vol programma bewezen dat het evenement weer bijna zo groot is als het altijd was.

En toch is de Nacht van de Poëzie niet té groot van opzet. Want hoe vol de grote zaal ook zat, de zwervende bezoeker moest wel heel goed zijn best doen om níet minstens tien dichters tegen het lijf te lopen. In de gangen en de foyer is van alles te doen. Dichters signeren hun bundels bij de stands van hun uitgeverijen, je kan voor één euro een gedicht in je oor laten fluisteren, er is een dj en er staat een standje waar je absint kunt kopen.

Dichters en drank, het blijft een twee-eenheid. Net als de dichter en de nacht.

"Je hebt ook poëzie-evenementen op zondagmiddag, maar die zijn toch altijd wat tam", zegt dichter Alexis de Roode. "'s Nachts zijn we ongeremder, komen ook de angsten boven. De dag is om te werken."

Boven zit een man aan een tafeltje met daarop een ouderwetse typemachine. De man is David Mulder, schrijver en docent. Maar vanavond is hij ' Poëzie Escribano', zo staat op een bord te lezen.

"Een traditionele escribano heb je nog in Mexico Stad", legt Mulder uit. "Hij zit op straat achter zijn typemachine en tikt brieven voor mensen die niet kunnen schrijven."

Liefdesbrieven, een boodschap voor die verre tante, maar de escribano helpt de mensen ook met het opstellen van officiële documenten. In het theater doet Mulder nu ongeveer hetzelfde. Hij zet de uitgesproken gedachten van zijn tafelgenoot alleen niet om in een brief, maar in poëzie. "Dus vertel mij maar wat je bezighoudt, dan maak ik er een gedicht bij."

Binnen een kwartier is de sneldichter klaar en rolt er een prachtig gedicht uit zijn schrijfmachine.

De schouwburg van Utrecht leent zich misschien wel beter voor 'De Nacht' dan het oude Muziekcentrum Vredenburg, waar de beste dichters des vaderlands tot 2007 te gast waren. Een jaar later sloot Vredenburg wegens verbouwing en kwam de klad erin. Het festival sloeg toen eenmalig de tenten op in Vredenburg Leidsche Rijn, maar dat was geen succes: 500 toeschouwers in plaats van de gebruikelijke 2500 kwamen er op af. Weer een jaar later was er zelfs helemaal geen Nacht van de Poëzie - Vredenburg schrapte de editie 2009 wegens verbouwingsperikelen.

Nu, in afwachting van het nieuwe Muziekcentrum, lijkt het evenement sinds vorig jaar op de goede plek terecht te zijn gekomen in de Stadsschouwburg.

Opmerkelijk is dat het gebouw van Dudok vanavond twee kampen huisvest. Beneden in de grote zaal zitten de grote namen met een eigen groot publiek, boven is het publiek jong en veel minder talrijk. Daar, in de Blauwe Zaal, ligt deze nacht het terrein van de slamdichters. Zij houden een wedstrijd in het voordragen van poëzie. Slammen is een dynamische vorm van dichtkunst, komischer, meer ritmisch en vaak op klank gericht, het is soms tegen het swingende aan.

Maar soms ook helemaal niet. Een treffend voorbeeld van hoe divers slamdichten kan zijn, zagen we in de voorronde, toen de twee finalisten ACG Vianen (een 'keiharde klankdichter') en Marein Baas (een 'fluisterdichter') poëtisch duelleerden.

Het sfeertje bij de poetry slams is losjes en vooral niet te serieus. Een applausmeter bepaalde zaterdag de winnaars. De presentator: "Mag ik alle slammers voor dit sadistische procédé naar voren?"

Volgens de andere presentator, de dichter Alexis de Roode, is er inderdaad een kloof tussen slam en conventionele poëzie: "Omdat het bij slam normaal gesproken open podium is, iedereen kan meedoen.Toch was de kloof vroeger groter. Slamwinnaars komen ook bovendrijven in de conventionele poëzie. Denk maar eens aan Erik Jan Harmens, Eva Cox en Ellen Deckwitz."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden