Pleidooi voor het Nedersaksisch

Het Nedersaksisch moet erkend worden, vinden Groningen, Drenthe, Overijssel en de gemeenten Oost- en Weststellingwerf. Gedeputeerde Hans Gerritsen stapte met een petitie naar de Tweede Kamer.

1 Het Nedersaksisch is al een erkende streektaal, waarom moest er een petitie komen?

„Nederland beschouwt het Nedersaksisch als een culturele rijkdom die behouden moet blijven. In 1995 is het Nedersaksisch onder deel 2 van het Europees Handvest voor regionale talen bekrachtigd. De eerste stap is daarmee gemaakt. Maar de taal is op dit moment niet volwaardig erkend. Dat gebeurt pas met de toepassing van deel 3 van het handvest. Daar willen wij naartoe. Dat houdt in dat overheden afspraken met elkaar moeten maken om activiteiten en educatie van de streektaal te stimuleren. De raad van Europa controleert dit. In Duitsland is deel 3 al van kracht, maar hier stagneert het overleg.”

2 Waarom?

„Omdat men kennelijk bang is dat er te veel middelen mee gemoeid zijn. Dat kan met geld te maken hebben maar ik denk dat de waardering van de taal gewoon te laag is.”

3 Nedersaksisch wordt blijkbaar ook door jongeren niet gewaardeerd, want die spreken de streektaal steeds minder. Heeft alle aandacht dan wel zin?

„Het is altijd zo geweest dat jongere generaties werd afgeraden in streektaal te praten. Tweetaligheid zou een belemmering zijn en ze zouden vanwege hun accent moeilijk een baan vinden. Maar uit onderzoek blijkt dat het spreken van twee talen de taalgevoeligheid juist bevordert. Dat moeten de jongeren juist weten. Ook hun ouders moeten dat signaal afgeven. We willen de streektaal de waardering geven die een volwaardige taal toekomt. Vijfenzeventig procent van de mensen in de Nedersaksische gebieden beheerst de streektaal. Anderhalf miljoen mensen spreken het. Maar omdat er op neergekeken wordt, spreken zij het alleen binnenshuis. Het moet ook in het openbaar bespreekbaar zijn, vinden wij.”

4 Moet het Nedersaksisch dezelfde status krijgen als het Fries?

„Nee. Wij willen een andere route volgen dan de Friezen. Het Nedersaksisch heeft verschillende varianten en die willen we niet veranderen. Die pluriformiteit is alleen maar een rijkdom voor de taal. We willen Nedersaksisch ook niet verplicht stellen omdat we denken dat het de taal niet ten goede komt. Het moet bijvoorbeeld mogelijk zijn om in de rechtbank Nedersaksisch te spreken. En als gemeenten hun naam in het Nedersaksisch op plaatsnaamborden willen zetten, dan moet dat kunnen. ”

5 Zaten de Tweede-Kamerleden na ruim tien jaar wel te wachten op een petitie?

„Ze hadden een warme belangstelling voor de streektaal. Ik heb de petitie aan de vaste kamercommissie binnenlandse zaken en koninkrijksrelaties van de Tweede Kamer aangeboden. Er waren tien kamerleden aanwezig. Ze gaan er serieus naar kijken en zullen het onderwerp op de agenda zetten.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden