Update

Plan-Samsom: 'Stuur vluchtelingen met veerboot terug naar Turkije'

Vluchtelingen komen per boot aan in Athene, nadat ze eerst per rubberboot waren aangekomen op Lesbos. Beeld Epa
Vluchtelingen komen per boot aan in Athene, nadat ze eerst per rubberboot waren aangekomen op Lesbos.Beeld Epa

Vluchtelingen die uit Turkije per boot in Griekenland aankomen, moeten worden teruggestuurd. Dat staat in een voorstel van premier Mark Rutte en PvdA-leider Diederik Samsom, die samen met een kopgroep van EU-landen een doorbraak forceren in de vluchtelingencrisis. Als tegenprestatie worden jaarlijks tussen de 150.000 en 250.000 vluchtelingen uit Turkije herverdeeld in Europa.

Redactie

Het plan wordt vandaag door PvdA-leider Samsom uitgelegd in de Volkskrant. Vanaf dit voorjaar moeten alle migranten die via Turkije in Griekenland arriveren, per kerende veerboot worden teruggestuurd, aldus Samsom, die al vanaf december aan het plan werkt.

Maar dat kan niet zomaar. Daarom moeten welwillende landen vluchtelingen uit Turkije opnemen. Samsom verwacht dat een 'kopgroep' van z'n tien landen daartoe bereid gaat zijn. Samsom zei dat met Turkije gesproken is over het voorstel, maar dat er nog geen overeenstemming is bereikt.

Intensief contact
De samenwerking met andere Europese landen gebeurt op vrijwillige basis. Samsom: "Met een aantal landen heb ik intensief contact. Dat zijn Duitsland, Oostenrijk en Zweden, allemaal landen die net als Nederland nu al met grote aantallen vluchtelingen zitten. In het allerslechtste geval doen alleen deze landen plus nog een paar als Frankrijk, Spanje en Portugal mee.'

Uitgaande van de 250 duizend legale vluchtelingen zal Nederland er dan twintig tot dertig duizend moeten opnemen. Dat is aanzienlijk minder dan de 58 duizend die afgelopen jaar kwamen. De PvdA-leider hoopt dat grote landen als Italië en Groot-Brittannië zich ook bij de groep aansluiten.

Volgens Samsom moet Europa naar een systeem toe waarin de overtocht van vluchtelingen 'zinloos' wordt. "Zolang de overtocht kansen biedt, zijn mensen kennelijk bereid hun kinderen te verliezen onderweg.''

De PvdA-leider acht de kans 'reëel' dat de ommezwaai in het Europese asielbeleid vanaf maart of april wordt ingezet. Het plan wordt met EU-geld gefinancierd. Ook landen die zich niet willen inzetten, betalen dan mee. Maar, zo zegt Samsom, de kopgroep moet bereid zijn de vluchtelingen op te nemen. "Anders haakt Turkije af."

Mark Rutte en Diederik Samsom (rechts) Beeld anp
Mark Rutte en Diederik Samsom (rechts)Beeld anp
null Beeld afp
Beeld afp

Niet meteen tegen
De Tweede Kamer heeft vooralsnog terughoudend gereageerd op het plan van de beide partijleiders. D66, SP en de ChristenUnie zijn niet meteen tegen, blijkt uit een rondgang van het ANP.

VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra zegt blij te zijn dat ook de PvdA zich commiteert aan het nemen van maatregelen op het moment dat Europese maatregelen tot 'onvoldoende daling van het aantal vluchtelingen leiden'.

Sjoerd Sjoerdsma van D66: "Ik hoop van harte dat het lukt om ervoor te zorgen dat vluchtelingen niet meer hun leven hoeven te wagen op gammele bootjes en op veilige wijze asiel kunnen aanvragen in de EU. Ik ben benieuwd of het kabinet het lukt andere Europese landen achter dit plan te krijgen, maar vooral of Turkije ons niet opnieuw gaat chanteren met eisen over een sneller EU-lidmaatschap.''

Het is de vraag of Turkije een betrouwbare partner is, zei ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers. Voor de PVV is een dergeiljke optie niet bespreekbaar.

Het is niet de eerste keer dat het kabinet een plan voor de opvang van vluchtelingen voorstelt. In september werd een akkoord bereikt. Nederland wilde alleen nog vluchtelingen opvangen die in een 'veilig' land waren geregistreerd. Daar behoorde ook Turkije toe. Op dat plan kwam vervolgens veel kritiek.

'Niet realistisch'
Voormalig eurocommissaris Karel de Gucht zei op de Belgische radio dat het plan 'niet realistisch' is. "Stuur je mensen terug, dan jaag je ze de dood in." Beter zou volgens hem zijn dat Turkije de vluchtelingen niet laat vertrekken.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden