Pinochet aan tand gevoeld

De Chileense justitie gaat ex-dictator Augusto Pinochet in Londen ondervragen over zijn betrokkenheid bij schendingen van mensenrechten tijdens zijn bewind.

De voormalige juntaleider kan een brief tegemoet zien met vragen van rechter Juan Guzman Tapia. Die houdt zich in Chili bezig met een serie zaken tegen ondermeer Pinochet en andere militairen, die zich tijdens de dictatuur schuldig zouden hebben gemaakt aan moord, marteling en/of ontvoering.

Het Hooggerechtshof in Santiago heeft toestemming gegeven voor de ondervraging. Ook de advocaten van mensen die Pinochet hebben aangeklaagd, kunnen vragen voorleggen. Dat hebben de Spaanse media gisteren bericht.

Vooralsnog beperkt het onderzoek zich tot de betrokkenheid van de 83-jarige generaal bij de geheime dienst Dina, verantwoordelijk voor vele moorden en verdwijningen tijdens zijn bewind. Verder moet de ex-juntaleider vertellen wat hij wist van de 'karavaan des doods', een groep militairen die in 1973 minstens 70 tegenstanders van het regime om het leven heeft gebracht, en van de 'operatie Colombo', waarbij 119 mensen werden vermoord.

Met het besluit zet Chili een nieuwe stap op de weg naar opheldering van het verleden. Tot een jaar geleden werden er wel aanklachten ingediend, maar kwam er van behandeling niets terecht. Met de aanhouding van Pinochet in Londen, vorig jaar oktober, is de justitiële verwerking van wat er tijdens de dictatuur is gebeurd in een stroomversneling geraakt. Zijn arrestatie en het Britse voornemen hem uit te leveren aan Spanje voor berechting maakten duidelijk dat niemand onaantastbaar is.

Tegen Pinochet lopen inmiddels een dertigtal aanklachten. Voor diverse andere zaken zijn vijfentwintig officieren aangehouden, onder wie hoge omes als generaal Sergio Arellano Stark (van de karavaan des doods) en generaal Humberto Gordon. De laatste was lid van Pinochets vierkoppige junta, hoofd van de geheime dienst, en nu de hoogste militair ooit vastgezet in Chili.

In navolging van justitie lijkt ook het leger gekozen te hebben voor de nieuwe lijn van openheid over wat er is misdaan in Chili na de coup tegen Salvador Allende Gossens in 1973. Verantwoordelijk daarvoor is generaal Ricardo Izurieta, vorig jaar opvolger van Pinochet als opperbevelhebber, en vertegenwoordiger van een nieuwe generatie hoge officieren.

De militairen zijn zelfs gesprekken begonnen met advocaten van mensenrechtengroepen. In dat overleg zou, eindelijk, duidelijkheid gegeven worden over het lot van de meer dan 1100 vermisten. Maar activisten kunnen het nog niet geloven: zij denken dat de militairen opheldering willen geven in ruil voor de belofte hen niet te vervolgen.

De meeste Chilenen lijkt de nieuwe openheid koud te laten. In de campagnes voor de presidentsverkiezingen later dit jaar, speelt de kwestie geen rol. Maar ook in regeringskringen wordt onderstreept dat er een andere wind waait in het leger. Minister van defensie Edmundo Perez Yoma zei het zo: ,,Je kunt de dingen beter onder ogen zien, want anders blijft het verleden een last. Dat is meer en meer de houding.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden