Piloten: Schiphol geeft nog steeds voorrang aan groei boven veiligheid

Eem piloot van KLM Beeld ANP

Ondanks eerdere waarschuwingen geeft Schiphol nog steeds voorrang aan groei boven veiligheid, stellen piloten.

Piloten slaan opnieuw alarm over de veiligheid op Schiphol. De luchthaven, de luchtverkeersleiding en de luchtvaartmaatschappijen spannen zich nog altijd onvoldoende in om orde op zaken te stellen, stelt de Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers (VNV).

Ondanks een alarmerend rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) van april vorig jaar is er vrijwel niets gebeurd om de veiligheid op de luchthaven te verbeteren. En dat is gevaarlijk, zegt Arthur van den Hudding, voorzitter van de VNV. "Het is een kwestie van tijd voordat het echt een keer fout gaat op Schiphol. Groei gaat nog altijd voor veiligheid, terwijl een serie knulligheden op deze complexe luchthaven zo maar kan leiden tot een botsing. Daar willen wij voor waarschuwen." Vandaag praat de Tweede Kamer over de vliegveiligheid op de nationale luchthaven.

Bijna-botsingen

Uit het onderzoek van de OVV bleek dat er veiligheidsrisico's zijn op Schiphol die hoognodig moeten worden aangepakt. Incidenten op de luchthaven, waaronder bijna-botsingen, blijven zich herhalen, zo constateerde de onderzoeksraad.

De luchthaven is weliswaar nog veilig, maar zonder structurele, grote veranderingen is groei niet op een veilige manier mogelijk. In april dit jaar riep de OVV het ministerie en de luchtvaartsector nog op het matje omdat er nog steeds vrijwel niets was gedaan met de aanbevelingen uit het onderzoek.

De piloten constateren nu dat Schiphol en de luchtvaartsector weliswaar overleggen over een gezamenlijk veiligheidssysteem, maar dat dit niet leidt tot de investeringen die noodzakelijk zijn om de luchthaven veilig te houden. Denk bijvoorbeeld aan het verplaatsen van start- en landingsbanen. Van den Hudding: "Het probleem is nog steeds dat iedereen zijn eigen verantwoordelijkheid afbakent en zich niet verantwoordelijk voelt voor situaties waarin meerdere partijen een rol hebben." De piloten zijn voor het overleg over het veiligheidssysteem overigens niet uitgenodigd.

Het vreemde is dat Schiphol en luchtvaartmaatschappijen wel voortdurend roepen dat veiligheid voor alles gaat. "Dat doen ze zeker", zegt Van den Hudding. "Maar als er in de praktijk een afweging moet worden gemaakt tussen de capaciteit van de luchthaven en de veiligheid, dan gaat de capaciteit voor. Alle partijen zijn namelijk gericht op groei en het beheersen van de kosten."

November vorig jaar stuurden de piloten al een waarschuwingsbrief om de Tweede Kamer er op te wijzen dat Schiphol veiligheid nog altijd als sluitpost ziet.

Incidenten

Eigenlijk zou de staat moeten optreden als eindverantwoordelijke voor de complete veiligheid van het vliegverkeer op Schiphol, maar het ministerie van infrastructuur en waterstaat lijkt daar vooralsnog niet heel happig op, stellen de piloten.

Van den Hudding: "Het ministerie ziet liever dat de sector het probleem zelf oplost, maar daar schuiven zij de problemen vaak naar elkaar".

Incidenten blijven zich ondertussen voordoen. Op 29 maart dit jaar ging het maar net goed toen een vliegtuig bij de landing een doorstart moest maken omdat een opstijgend vliegtuig op een andere baan dicht naderde.

De risico's op botsingen op Schiphol zijn groter dan op veel andere luchthavens. Start- en landingsbanen liggen namelijk niet parallel, maar allemaal in een andere richting, waarbij ze elkaar in het verlengde kruisen.

Het idee achter dit uitwaaierende banenstelsel was ooit dat vliegtuigen bij verschillende windrichtingen makkelijk kunnen landen. Maar nu er bijna 500.000 starts en landingen per jaar zijn op de luchthaven, kan het ontwerp leiden tot gevaarlijke situaties.

Werkdruk in de cockpit groeit

De werkdruk van piloten is de afgelopen tien jaar toegenomen. Dat stellen bijna negen op de tien vliegers in een enquête van de Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers onder 1200 leden. Bijna een kwart van de piloten vindt de werkdruk te hoog. Bijna 27 procent meldt zich niet ziek als hij of zij zich eigenlijk niet gezond genoeg voelt om te vliegen. Meer dan de helft van de piloten geeft aan wel eens met een collega in de cockpit te zitten die oververmoeid is of ziek en die eigenlijk niet had moeten vliegen.

Lees ook:

KLM zoekt meer duurzame brandstof, maar dat valt niet mee

Een luchtvaartmaatschappij die vecht tegen klimaatverandering bestaat niet. Of toch wel? Met kleine stapjes probeert Inka Pieter, verantwoordelijk voor duurzaamheid bij KLM, de uitstoot van de KLM-vloot te verminderen.

Het is de ondankbare maar broodnodige taak van regeringen om vliegen te gaan belasten

Het klinkt mooi: compenseren voor vliegen. Maar wat als een Afrikaans dorp moet wijken voor een stuwdam mede door jouw bijdrage ter compensatie van CO2-uitstoot? Het kan anders.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden