Pijnlijke primeur voor de VVD

Dat gisteren Loek Hermans voor het laatst de VVD-fractie in de Eerste Kamer voorzat, is een gevoelige klap voor de VVD. Hermans is voor de partij niet minder dan een boegbeeld, een liberale coryfee. En nu gaat ook hij, zo kort nadat Ivo Opstelten is afgetreden met in zijn slipstream Fred Teeven, terwijl dit jaar al twee Kamerleden waren vertrokken. Erger is nog dat Hermans' vertrek een soort primeur is. Het is voor het eerst dat een fractievoorzitter uit de Eerste Kamer weggaat vanwege een rel. Maandag immers oordeelde de rechter dat Hermans heeft gefaald als toezichthouder bij zorggigant Meavita. Dat staat verder functioneren als VVD-politicus in de weg.

De VVD is de grootste partij van het land en wil die positie graag vasthouden. De ambitie is nog groter te groeien, tot ruim 50 zetels. Maar intussen vecht de partij tegen het beeld dat de kiezer heeft van VVD'ers. Liberale politici lijken vaker dan andere te sjacheren en te sjoemelen. Jaarlijks publiceert bijvoorbeeld het weekblad Vrij Nederland een 'integriteits-index', een opsomming van lokale en landelijke politici die in integriteitsproblemen kwamen. Daarin staat de VVD steevast bovenaan. Om het fenomeen het hoofd te bieden heeft de partij al enige tijd één van de strengste integriteitscodes van Den Haag. Daarin staat: 'u vervult geen nevenfuncties die een voorzienbaar risico vormen voor een integere invulling van uw functie', een reden waarom delegatieleider Hans van Baalen in het Europarlement vorige maand zijn nevenfuncties in de auto-industrie neerlegde. Fraude, verkeerde declaraties of een veroordeling zijn ook uit den boze.

Hermans laat een grote leegte achter. Het kernteam van de VVD, waarin fractievoorzitters Zijlstra en Hermans zaten maar ook partijvoorzitter Keizer en vicefractievoorzitter Tamara van Ark uit de Tweede Kamer, zal in plaats van Hermans een ander lid krijgen. Wie dat moet worden, is nog niet bekend. Gisteren was de partij er nog niet aan toe om de vervanger te benoemen. Het was de dag van Hermans. "We zijn hem veel dank verschuldigd voor alles wat hij voor de partij heeft gedaan", liet het VVD-bestuur weten. Partijleider Mark Rutte zei Hermans 'ongelooflijk dankbaar' te zijn.

Rutte zei niet dat het voor hem persoonlijk ook een verlies is, omdat Hermans een van zijn vaste adviseurs is. Dat kan Hermans natuurlijk blijven, maar verder van de Haagse kaasstolp wordt het lastiger om politieke finesses te blijven zien. Toch heeft het kabinet nog altijd twee Hermansen in de buurt. Loek Hermans' dochter Sophie is sinds enige tijd persoonlijk assistent van de premier. Haar zus Caroliene is politiek assistent van VVD-staatssecretaris Eric Wiebes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden