'Philadelphia is medeschuldig'

Zorginstelling faalde, zegt vader van autistische zoon die ex-vriendin aanreed

"Mijn zoon zit in de beklaagdenbank, maar er moet er één naast zitten, en dat is Philadelphia." Bert van der Laan uit Houten is stellig in zijn opvatting dat zorginstelling Philadelphia medeschuldig is aan het ernstige ongeluk dat zijn autistische zoon Peter (op zijn vaders verzoek een gefingeerde naam) vorig jaar veroorzaakte. Donderdag moet hij voor de rechter verschijnen wegens poging tot moord, dan wel doodslag en het toebrengen van zwaar lichamelijk letsel.

Peter (30) reed op een maandagmiddag in november 2011 zijn ex-vriendin (26) aan in Odijk. Zij had die avond daarvoor hun twee maanden durende relatie per e-mail uitgemaakt en Peter was daarna de hele nacht doelloos gaan rondfietsen in de bossen van Driebergen, waar hij beschermd woonde bij Philadelphia onder 24-uurs begeleiding. De volgende dag reed hij met zijn auto, nog steeds in verwarde toestand, op een fietspad zijn ex-vriendin aan, die daarbij een dubbele bekkenfractuur opliep.

Zijn vader verwijt Philadelphia dat ze zijn zoon die middag hebben laten vertrekken. "Peter was sinds zondagavond in een stresssituatie. Hij heeft die nacht niet of nauwelijks geslapen. Waarom heeft de begeleiding hem laten gaan, ook gezien de gesprekken die ze met hem hadden en gezien zijn gedrag?"

Het antwoord heeft hij nooit gekregen, want zijn verhouding met de leiding van locatie Rijssenburgselaan, voorheen Tepeklooster, waar Peter verbleef, was de laatste jaren tamelijk slecht. "Peter zat op een prachtige locatie, maar hij kreeg geen professionele begeleiding. Ik probeerde al jaren de zorg rond Peter te verbeteren omdat hij te veel vrijheden kreeg en er veel te weinig structuur in zijn dagritme aanwezig was. Zijn begeleiders, maar ook de leiding weten niet wat 'aan autisme verwant' betekent en hoe je met deze mensen moet omgaan."

In januari van dit jaar hield Van der Laan een enquête onder de ouders van de vijftien andere bewoners. De helft concludeerde net als hij dat de begeleiding in Tepeklooster tekortschiet. Tot vorig najaar stond deze locatie nog onder toezicht van de inspectie onder meer omdat bewoners zich er niet veilig voelden.

Sinds het ongeluk valt Peter onder het regime van Justitie en woont hij in een gesloten instelling van Philadelphia. "Hij krijgt nog steeds geen begeleiding maar wel gestructureerde zorg, en dat is goed voor hem", vertelt zijn vader. Via de reclassering is Peter inmiddels beland bij De Waag, een instelling voor forensische psychiatrie, die ook voor Justitie werkt.

Van der Laan wil zijn zoon na de uitspraak van de rechter aanmelden bij het Centrum voor Consultatie en Expertise, waar mensen terecht kunnen die langdurige complexe zorg nodig hebben en die in een uitzichtloze situatie terecht dreigen te komen.

Hij probeerde dit al eerder, maar Philadelphia wilde er niet aan meewerken. Daarna kunnen ze op zoek naar een woonvorm waar Peter beter op zijn plaats is. Want dat moet Van der Laan toch van het hart; er zijn zoveel meer verstandelijk gehandicapte Peters die geen goede begeleiding krijgen.

"Deze mensen zijn buitengewoon kwetsbaar. Ze lijken volwaardig, ze zien er gaaf uit, maar ze hebben een IQ van rond de 80 en gevoelsmatig en qua ontwikkeling blijven ze op het niveau van een kind. Ze hebben structuur, maar ook professionele begeleiding nodig. Ouders van medebewoners van Peter zeiden na het ongeluk: 'Dat kan ons kind ook overkomen'."

Toch heeft het dramatische ongeluk ook iets 'goeds' opgeleverd. "Ik vind het vreselijk wat er gebeurd is, maar ik kijk er naar uit dat er toch iets positiefs uit deze situatie kan komen, namelijk dat Peter een andere woonlocatie kan krijgen buiten Philadelphia."

Philadelphia: Wij zijn volkomen verrast
In verband met de privacy van Peter kan Stichting Philadelphia Zorg slechts beperkt reageren op de klacht van Van der Laan. Toch wil woordvoerder Xander Cladder wel een korte schriftelijke reactie geven. "Wij begrijpen heel goed dat een vader zijn zoon die voor de rechter komt, wil vrijpleiten en daarom nu met deze mening komt. Maar wij zijn het niet met hem eens. Op basis van de voorgeschiedenis hadden we dit niet kunnen voorspellen", schrijft Cladder.

"Voor alle duidelijkheid", voegt hij daaraan toe, "cliënt had een eigen voordeur/appartement en reed rond in zijn eigen auto. Hij was vrij om te gaan en staan waar hij wilde. We waren nauw betrokken bij hem en de situatie met zijn vriendin. We hebben die periode goede begeleiding gegeven. Aangezien hij zijn voornemen niet aan ons heeft voorgelegd, was er geen enkele reden voor ons team om in te grijpen. Als hij er mee gedreigd had, zouden we alles in het werk hebben gesteld om hem daar vanaf te houden. Zo is het helaas niet gegaan. We zijn volkomen verrast."

Het klopt, aldus Cladder, dat Tepeklooster destijds onder inspectietoezicht stond. "Het team op die locatie is in mei 2011 vervangen door een nieuw, deskundig team en dat werkte daar ten tijde van het ongeluk."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden