Peuter vindt 'donor' en 'reageerbuis' heus niet gek

Twee vriendinnen hebben allebei een 'reageerbuiskind'. Wanneer zijn hun dochters toe aan het ziekenhuisverhaal?

Twee moeders zitten kleumend op een bankje in het park. In de verte doen hun dochters (5 en 7) kinderdingen: ze plagen eendjes in de vijver, zoeken schelpen op het pad.

Het zijn twee heel gewone meisjes, zo te zien: armen, benen, alles klopt. Ook hun curriculum vitae is alledaags: ze werden geboren, kregen tanden, leerden fietsen en zijn helaas fan van K3.

Het begin van hun verhaal wijkt wel een beetje af: beide meisjes ontstonden in een reageerbuis. Het ene (5) na ivf, uit een zaad- en eicel van haar ouders. Het andere (7) na eiceldonatie, dus uit het eitje van een vreemde vrouw.

Aan het bijbehorende ziekenhuisverhaal denken deze moeders zelden meer. Life goes on, de meisjes zijn er. Hun dochters kennen het verhaal nog niet. Baby's komen uit een buik, weten ze; over hoe die erin komen, stellen ze geen vragen. Wat is eigenlijk een goede leeftijd om kinderen voor te lichten over hun ontstaansgeschiedenis?

Oei, zegt Mireille van Seggelen, die leeftijd zijn de meisjes al bijna voorbij! Deze moeders zijn erg laat. Met peuters kun je al prima praten. Bijvoorbeeld zo: "Soms is er een aardige mevrouw die haar eitjes aan het ziekenhuis geeft om te helpen."

Dit citaat komt uit 'Een wereldwondertje - eiceldonatie', een van de kinderboekjes die Van Seggelen maakte. Ze zijn bedoeld voor kinderen vanaf drie. Drie? Maar op die leeftijd hebben kinderen toch nog helemaal geen vragen over baby's en seks?

Dat klopt, zegt Van Seggelen, ouders moeten er zelf over beginnen. En wel hierom: een driejarige vindt woorden als 'donor' en 'reageerbuis' helemaal niet gek. Ouders kunnen ze kort en ongedwongen brengen; na een minuut speelt hun kind weer met Playmobil. Op zo'n gesprekje kan het later altijd teruggrijpen: mam, als ik uit een ziekenhuiseitje kom, ben ik dan wel van jou?

Roeren ouders het onderwerp pas veel later aan, bijvoorbeeld als een kind acht of tien is en zelf vragen stelt over seks, dan krijgt het iets van een taboe. "Je schept afstand tot je kind, je hebt iets voor hem geheim gehouden. Hij zal denken: Waarom heb je dat nooit eerder verteld?!"

Bovendien hebben kinderen op die leeftijd zelf al van alles opgepikt, zegt pedagoog Channah Zwiep, specialist op het gebied van seksuele ontwikkeling. En niet altijd het beste. "Het wordt moeilijker om ze jouw eigen normen bij te brengen, bijvoorbeeld dat het bij seks gaat om hun eigen wensen en grenzen."

Volgens Zwiep is het, ook los van de reageerbuis, goed om jong te beginnen met praten over lichaam en seks. Want zo leer je een kind iets heel belangrijks: "Dat het een héél normaal onderwerp is". Handig voor later, in de volwassen slaapkamer.

Reageren? Zelf een opvoedvraag insturen? Mail iris.pronk@trouw.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden