Pensioenfonds heeft niks aan oranjegevoel

Interview | Peter Borgdorff: We investeren al veel in Nederland

Zijn kantoor wordt verbouwd, dus Peter Borgdorff bivakkeert even in het groen. De directeur van Pensioenfonds Zorg en Welzijn (Pfzw) kreeg gastvrij onderdak bij PGGM, de vermogensbeheerder van Pfzw. Geen wonder dat Borgdorff alle ruimte krijgt in PGGM's hypermoderne, ecologische pand in de weilanden van Zeist. Met de 137 miljard euro die het zorgfonds meebrengt, is Borgdorff hun belangrijkste klant.

PGGM is dankzij het pensioengeld van Pfzw en een aantal andere fondsen, zoals het huisartsenpensioenfonds, een vermogensbeheerder voor wie alle deuren in de wereld opengaan. Zoveel geld kunnen maar weinig partijen bij elkaar brengen. Banken, overheden, bedrijven en projectontwikkelaars van Brazilië tot China dingen naar de hand van PGGM. Negen procent van het kapitaal van Pfzw wordt belegd in Nederland. Dat is nog minder dan de toch al geringe gemiddelde Nederlandse beleggingen van de nationale pensioenfondsen, van 14 procent. Het maakt de vraag onvermijdelijk: zou zo'n rijk Nederlands fonds niet meer Oranjegevoel kunnen opbrengen?

Borgdorff: "Ik sluit niet uit dat wij ooit meer dan 9 procent in Nederland gaan beleggen. Maar zelfs al zouden alle fondsen van Nederland zo'n 5 procent meer in eigen land investeren, zou dat niet voldoende zijn om onze fundamentele economische problemen op te lossen. Die zitten hem onder andere in de nationale hypotheekschuld van bijna 650 miljard euro. 5 procent van de totale 1000 miljard pensioengeld komt neer op 50 miljard euro. Niet genoeg dus."

Maar een impuls van 50 miljard zou de Nederlandse economie toch een grote oppepper geven?

"Psychologisch misschien. Premier Rutte denkt dat mensen bij zo'n bericht zelf ook meer gaan besteden. Maar 50 miljard gaat in de praktijk snel op aan allerlei uitgaven voor infrastructuur of duurzame energie. En dan is het ook nog de wens van Bernard Wientjes van VNO-NCW dat pensioenfondsen voor 300 miljard beleggen in hypotheken. Dat is voor ons niet aantrekkelijk, net zo min als directe kredietverstrekking aan het mkb dat is.

"Wil een belegging voor ons voldoende rendabel zijn, dan moeten wij minstens 100 miljoen kunnen investeren. Maar hypotheken en kredieten beoordelen of verstrekken, kost ons meer geld dan het oplevert."

Er ligt nu een plan om pensioen-geld via een investeringsbank in hypotheken te beleggen. Bent u geïnteresseerd?

"In principe wel. Je zou misschien hetzelfde kunnen doen met kredieten aan het mkb of voor de financiering van duurzame energie. Bankiers blijven die beoordelen en wij kunnen er via een investeringsbank veilig in beleggen als de staat een garantie geeft op die producten. Dat moet de staat dan wel willen, natuurlijk. Maar zelfs dan zouden we er niet te grootscheeps in gaan. Dat zou ons veel te afhankelijk maken van Nederland. Met 9 procent aan investeringen krijgt Nederland, gezien de omvang van ons land, al meer dan we normaal gesproken in en land zouden investeren. "

"In de koffiehoeken op het PGGM-kantoor, volledig overgestapt op het Nieuwe Werken, is ondertussen een nieuw pensioenvoorstel van jongerenorganisaties het gesprek van de dag. Zondag waren het de politieke jongeren, dinsdag de vakbondsjongeren en ouderenorganisaties die met een alternatief pensioenplan kwamen. Wat moeten we met die plannen, vragen de pensioenbeleggers zich af."

Is het rendement op de pensioenen gebaat bij deze generatiediscussie?

"Die jong-oud-discussie is heel dominant in het publieke debat. Ik ben daar een beetje ongerust over, want een volledig gelijke verdeling van alle risico's leidt volgens ons niet tot het beste rendement. Wij denken dat jongeren iets meer risico moeten lopen. Wij vrezen dat politici en toezichthouders onder druk van het debat geen besluiten meer durven nemen waarmee de ene groep iets meer zou inleveren dan de andere.

"Volgens ons is het rekensommetje wie 'er het meest profiteert' ook niet te maken. Inderdaad, ouderen hebben kunnen profiteren van economische groei, maar voor jongeren zijn ook al veel voorzieningen opgebouwd.

"Ik zeg niet dat de rekening daarmee vereffend is, maar door die te blijven doorrekenen, zetten we de solidariteit onder druk. Niet alle risico's in het leven kun je alleen opvangen. Daar heb je elkaar voor nodig."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden