Peilen wat mensen drijft

Godsdienstsocioloog Joep de Hart wordt bijzonder hoogleraar 'Kerk en Wereld' aan de Protestantse Theologische Universiteit. Nu is De Hart nog onderzoeker bij het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Vanaf september zal hij in Kampen de leerstoel 'Nieuwe en vernieuwende vormen van christelijke gemeenschap in hun betekenis voor de Nederlandse samenleving' bekleden.

1 Leg die titel maar eens uit aan de Nederlander. Zo wordt het toch nooit wat met de kerk?
"De titel heb ik niet zelf bedacht. Dat hebben ze bij de Stichting Kerk & Wereld gedaan. Veel kerken denken alleen aan de eigen leden, maar deze stichting houdt zich bezig met de wereld daarbuiten."

2 Wat is het probleem tussen die twee, de wereld en de kerk?
"Mijn moeder zei altijd: 'Het stenen tijdperk is niet voorbij omdat de stenen op waren.' Mensen ontdekken nieuwe dingen, wilde ze maar zeggen. De manier waarop mensen naar religie kijken verandert, maar kerken springen daar niet genoeg op in. Het aanbod is afgestemd op de eigen kring. De kunst om religie relevant te maken voor vandaag verstaan ze niet. Uit onderzoek dat ik bij het SCP deed bleek dat slechts 14 procent van de Nederlanders zich ongelovig noemt. De interesse voor spiritualiteit is groot. Niet in de zin van kennis daarover, maar wel voor beleving ervan. En er is een enorme hunkering naar gemeenschap. Maar kerken moeten niet vergeten dat mensen tegelijkertijd hechten aan individuele keuzes."

3 Wat maakt dat u zich wilt inzetten voor een universiteit die aan de kerk verbonden is?
"Nou ja, ik ben volbloed socioloog. Geen theoloog. Maar ik kijk graag om me heen hoe mensen worstelen met de vraagstukken op mijn onderzoeksterrein. Bij het SCP gaat het vooral om cijfers genereren. Binnen de universiteit kan ik straks onderzoek doen met een lange adem, zodat ik dieper op sociologische ontwikkelingen in kan gaan."

4 Wat gaat u onderzoeken?
"In ieder geval de context waarin de kerk zich bevindt. Ik peil wat mensen drijft en bezighoudt. En welk effect de kerk heeft op de samenleving. Meer kan ik nog niet zeggen, voordat ik van gedachten wissel met de stichting en de universiteit."

5 Uw taak wordt ook 'het initiëren van maatschappelijke discussies over geloofsvernieuwing'. Kunnen mensen dat zelf niet?
"Jawel. Maar als ik mijn agenda erbij pak, en zie voor hoeveel debatten en lezingen ik gevraagd word, blijkt dat mensen graag iemand hebben die met ze meedenkt vanuit een academische achtergrond. Als mensen het liever zelf uitzoeken vind ik dat ook prima. Maar ik laat me wel horen, want er wordt te veel gesomberd. Ik zou willen zeggen: heb een beetje vertrouwen. Je moet niet uit het oog verliezen hoe die wereldkerk begonnen is. Met kleine groepjes mensen die bezield waren door een overrompelende ervaring; het voorbeeld van Jezus."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden