Panorama Mesdag vreest de trillingen en zettingen

Het Haagse museum Panorama Mesdag eist vandaag in een kort geding dat de bouw van een naastgelegen parkeergarage direct wordt stilgelegd. Het beroemde panoramaschilderij loopt gevaar.

Een gesprek met Marijnke de Jong gaat deze dagen al snel over zettingen, draagbalken en rotatienormen. De directeur van het Haagse museum Panorama Mesdag praat liever over kunst, maar de actualiteit gaat nu even voor.

De Jong is verwikkeld in een juridisch gevecht met een projectontwikkelaar, een bouwbedrijf en de gemeente Den Haag. Pal naast het museum aan de Zeestraat verrijst een luxueus hotel van de familie Hilton, met ondergrondse parkeergarage. Prima, vindt het museum, maar niet als het kunstwerk gevaar loopt.

Binnen in het rotondegebouw hangt namelijk het wereldberoemde panoramaschilderij van Hendrik Willem Mesdag. 120 meter lang, 14 meter hoog. Het grootste schilderij van Nederland, uit 1881, biedt de toeschouwer een blik op het Scheveningen van eind negentiende eeuw.

Dat de werkzaamheden voor overlast zorgen, begrijpt De Jong best. Ze is vooral bezorgd over de verzakking die het bouwgeweld veroorzaakt.

De aanleg van de parkeergarage moet daarom zo snel mogelijk worden stilgelegd voor uitvoerig onderzoek, vindt De Jong. „Wij willen exact weten welke gevolgen die verzakkingen kunnen hebben en hoeveel gevaar we lopen. Aan die wetenschap heeft niemand ons nog kunnen helpen.”

Een eerste kort geding tegen de projectontwikkelaar en het bouwbedrijf werd vorige maand verloren. Volgens de voorzieningenrechter hielden de partijen zich keurig aan de afspraken in de bouwvergunning. Een tweede kort geding tegen de gemeente Den Haag, de verstrekker van de vergunning, dient vandaag.

In die vergunning wordt rekening gehouden met kleine verschuivingen. Maar De Jong zag enkele maanden geleden ’de draagbalken zakken en naar buiten wandelen’, zegt ze.

Op haar werkkamer met uitkijk op de bouwplaats houdt De Jong de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten. Het ronde gebouw met het panoramadoek is behangen met meetapparatuur. Daardoor ziet De Jong op haar computer hoeveel zetting er al heeft plaatsgevonden. Diverse staanders zijn zes millimeter naar buiten verschoven, en acht naar beneden.

„De gemeente vindt dat acceptabel”, vertelt De Jong. „Maar ik zie een zware dakconstructie, waar je de poten langzaam onder vandaan haalt. Daar maken wij ons dus heel erg zorgen over.”

Die zorgen sloegen op een ochtend in september om in paniek, toen de meetapparatuur verzakkingen van enkele centimeters aangaf. „Gemeenteambtenaren stonden onmiddellijk op de stoep”, zegt De Jong. „Alles moest ontruimd, het museum was een ochtend dicht. Achteraf bleken de meetgegevens niet te kloppen, maar we waren ons rot geschrokken.”

Het museum hoopt het geding van vandaag te kunnen winnen met een tien jaar oud gemeentelijk document. Daarin staat dat een onderkeldering van twee lagen op minimaal twintig meter van een monument moet plaatsvinden, tenzij er een zeer veilige methode wordt gehanteerd ’waarbij geen trilling of zetting mag optreden’. De gemeente overtreedt volgens De Jong haar eigen regels.

De gemeente benadrukt dat de bouw streng in de gaten wordt gehouden. „Wanneer er maar iets gebeurt dat gevaarlijk kan zijn, leggen we het direct stil,” zegt een woordvoerder.

Wanneer ook dit kort geding voor het museum verloren gaat, zit er niets anders op Panorama Mesdag tijdelijk te sluiten. De Jong: „Ik kan de veiligheid voor de bezoekers dan niet meer garanderen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden