Palestijnen woedend: joden bidden nu ook op de Tempelberg

Een ultra-orthodoxe jood wijst zijn kinderen de Rotskoepelmoskee aan. Beeld epa

Ze ogen onschuldig, de joden die de Tempelberg beklimmen om daar te bidden. Toch veroorzaken ze heftige spanningen. Hun 'provocaties' kunnen het Jeruzalemse kruitvat tot ontploffing brengen.

Het joodse gebed druist in tegen één van Israëls belangrijkste beloftes: dat bij de Rotskoepelmoskee alleen moslims God mogen aanroepen. Vanwege dat voorschrift is de Tempelberg, waar ook de bekende Al-Aksamoskee staat, een van de weinige plaatsen in Israël waar Palestijnen een zekere autonomie hebben.

Decennialang waagden alleen radicale individuen het om er te bidden, maar de afgelopen maanden trekt de berg volgens Palestijnse autoriteiten steeds meer gematigde joden. Schoolreisjes, bruiden en bruidegoms: regelmatig komen joodse bezoekers met tientallen tegelijk.

Tempelberg is heilige plaats voor joden én moslims
Vreemd is die joodse interesse niet. De berg is de meest omstreden religieuze locatie ter wereld. Moslims geloven dat de profeet Mohammed er begon aan zijn nachtreis naar de hemel en wijzen erop dat het de plaats was waar moslims zich tijdens het gebed naar moesten richten, voordat Mekka die functie overnam. De twee moskeeën behoren tot de belangrijkste islamitische heiligdommen.

In het jodendom speelt de berg zo mogelijk een nog belangrijker rol: hij was tot de verwoesting het decor van eerste en tweede tempel en zal aan het einde der tijden de plaats zijn waar de Messias een nieuwe tempel zal bouwen. Joden hebben echter ook een reden om bij de berg uit de buurt te blijven. Hun traditie gaat er vanuit dat een bezoek aan de berg slecht kan aflopen, omdat je als bezoeker over de grond zou kunnen lopen waarop ooit het Heilige der Heiligen was. Alleen de hogepriester mocht die ruimte betreden.

Groepje rabbijnen schafte bezoekverbod af
Vorig jaar noemden enkele rabbijnen dat voorschrift onzin. Joden kunnen de berg niet langer aan moslims overlaten, vonden ze. Het werd tijd om de plaats weer te claimen. Bovendien zou het bezoekverbod een verzinsel van later datum zijn; het jodendom kende ook een eeuwenlange traditie van bedevaart naar de Tempelberg.

Een officier van de Israëlische politie zorgde eerder deze maand al voor onrust toen hij in een krant opmerkte dat iedere jood die op de Tempelberg wil bidden 'dat gewoon moet doen'. Zijn superieuren benadrukten snel dat het niet-bidden-beleid gehandhaafd bleef, maar kregen de geest niet terug in de fles. Ook de grote groep (orthodoxe) rabbijnen die bij de Tempelberg uit de buurt willen blijven, kunnen de bezoekersstroom niet voorkomen.

Demonstraties en een brief aan de VN
Ondertussen lijken de Jeruzalemse Palestijnen steeds bozer te worden. Eerder deze week gooiden actievoerders bij kleinschalige betogingen twee keer stenen naar de politie. Dinsdagmiddag werd de berg enige tijd gesloten voor bezoekers, omdat de politie rellen verwachtte.

De kwestie kan politieke gevolgen krijgen, waarschuwde de Palestijnse Autoriteit in een brief aan de Verenigde Naties, de Arabische Liga en de Amerikaanse buitenlandminister John Kerry. Als de vlam in de pan slaat, 'ondermijnt dat het huidige vredesoverleg'.

Een Palestijnse betoging, afgelopen woensdag in Jeruzalem. Beeld epa
Ruzie tussen een jood en Palestijnse vrouwen, eerder deze maand in Jeruzalem. Beeld epa
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden