Pakistan wil Kaboel en taliban verzoenen

Verbeterde relatie tussen beide landen ook gevolg van gezamenlijke onvrede over Amerikaans optreden

Pakistan gaat proberen vredesgesprekken tussen de Afghaanse overheid en de taliban op gang te brengen. De presidenten van beide landen zullen daarvoor morgen in Islamabad een commissie installeren.

De Afghaanse president Hamid Karzai is vandaag al aangekomen voor een gesprek met zijn Pakistaanse collega Asif Ali Zardari. Het gezamenlijke initiatief om de taliban - die aan beide kanten van de grens actief zijn - aan de onderhandelingstafel te krijgen, tekent de toenadering tussen Pakistan en Afghanistan.

Afghaanse rebellengroeperingen die aanvankelijk sceptisch waren over Pakistans rol, zouden betrokken zijn bij de voorbereidingen voor de onderhandelingen.

Pakistan heeft volgens diplomaten de sleutel in handen voor een oplossing voor Afghanistan. "Het is niet realistisch om te denken dat je met de taliban kunt praten zonder Pakistan erbij te betrekken. We weten dat de talibanleiders in Pakistan zijn", zegt Peter Galbraith, een Amerikaanse Afghanistan-expert en voormalig adjunct-hoofd van de Verenigde Naties in Kaboel. Hij is op persoonlijke titel een paar dagen in Islamabad.

Begin vorig jaar werd in Pakistan Mullah Baradar gearresteerd, de tweede man van de taliban na leider Moellah Omar, en zo'n tien andere talibanleiders. Toen al werd gesuggereerd dat Baradar contact zou hebben met de Afghaanse overheid, maar de Pakistaanse autoriteiten zouden zich buitenspel gezet voelen en hem daarom hebben opgepakt.

Inmiddels is Pakistan tot de conclusie gekomen dat vredesgesprekken met de taliban het meeste perspectief bieden op een Pakistan-vriendelijk Afghanistan.

De kans dat het daadwerkelijk tot onderhandelingen met de taliban komt, lijkt met de verbeterde diplomatieke relaties tussen Islamabad en Kaboel groter dan ooit. De geruststellende woorden van de Afghaanse president hebben daaraan bijgedragen, zegt Rustam Shah Mohmand, een voormalige Pakistaanse ambassadeur in Kaboel. "Karzai geeft nu openlijk toe dat er zonder Pakistans hulp geen vrede kan zijn in Afghanistan en dat Afghaanse verzetsgroepen zonder Pakistan geen vredesgesprekken zullen aangaan."

De twee buren beschuldigden elkaar van het stoken van onrust in elkaars land. Pakistan en Afghanistan vonden beide dat de ander hun gezamenlijke grens niet goed bewaakte, waardoor terroristen het land binnen kwamen en aanslagen konden plegen.

Verbeterde relaties tussen Pakistan en Afghanistan zijn ook belangrijk voor de Verenigde Staten. "De VS leggen vandaag de dag een grotere nadruk op onderhandelingen. Daar wil de regering-Obama naartoe", zegt Galbraith.

Daarnaast is het ook onvrede met het Amerikaanse optreden die beide landen naar elkaar toe drijft. Bombardementen van de Amerikanen in Afghanistan doden veel te veel burgers, vindt Karzai, terwijl de Pakistaanse autoriteiten zich beklagen over Amerikaanse schendingen van hun soevereiniteit, met als dieptepunt de recente liquidatie van Osama bin Laden.

Pakistan houdt wel twijfels over een toekomstig Afghanistan. Het land wantrouwt Indiase activiteiten daar, zoals de aanleg van wegen, elektriciteit en scholen. Galbraith erkent dat Pakistan legitieme zorgen heeft, maar hij vindt dit wantrouwen overdreven. "India is geen grote speler in Afghanistan en Pakistan weet dat, maar het blijft naar India wijzen om de eigen interventie in Afghanistan te rechtvaardigen."

Alle betrokkenen in en bij Afghanistan zullen water bij de wijn moeten doen, stelt Galbraith. Maar ook als Pakistan erin slaagt contact te leggen met talibanleiders, blijven er nog veel vragen over. "Met wie praat je binnen de taliban? En hebben ze de macht om verwachtingen waar te maken?"

Zes doden bij nieuwe aanvallen in Noordwest-Pakistan
Bij bomaanslagen in het noordwesten van Pakistan zijn gisteren zeker zes doden gevallen. Vier van de doden vielen in Pesjawar, waar verscheidene anti-talibanmilities zijn gelegerd.

Een aanval door talibanstrijders op een controlepost in Zuid-Waziristan kostte aan acht Pakistaanse militairen en extremisten strijders het leven. Dit hebben bronnen bij de Pakistaanse inlichtingendienst gisteren gezegd.

De dodelijkste bomaanslag vond plaats aan de rand van Pesjawar. Hierbij vielen vier doden, onder wie een vrouw en een kind. Zondag kwamen bij een aanslag in Pesjawar al zes mensen om het leven.

In Upper Dir, waar extremisten vorige week een hele serie aanslagen pleegden, was het gisteren ook weer raak. Een bermbomaanslag kostte twee mensen het leven en drie raakten gewond. Doelwit was een vrachtauto die met voedingsmiddelen op weg was naar een paramilitaire basis.

Het Pakistaanse regeringsleger lanceerde in 2009 een groot offensief tegen de taliban in Zuid-Waziristan. Dat offensief was in zoverre succesvol dat de meeste extremisten het gebied verlieten. Maar zij zochten vervolgens een veilig heenkomen in het aangrenzende Noord-Waziristan. De Amerikaanse inlichtingendienst CIA zet sindsdien met enige regelmaat drones in tegen de extremisten in Noord-Waziristan. Volgens Pakistan werken de aanvallen van de drones alleen maar contraproductief. De raketaanvallen plus de liquidatie van Al-Kaidaleider Osama bin Laden, die op 2 mei in het Pakistaanse Abbottabad door Amerikaanse Navy Seals werd gedood, hebben tot een zeer stroeve relatie tussen Islamabad en Washington geleid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden