p.s

Al Neuharth: oprichter van de eerste en enige landelijke krant in de VS, USA Today
Ook in zijn eigen ogen was hij een s.o.b., een son of a bitch, zeg maar een klootzak. "In mijn wereld is een s.o.b. iemand die elke tactiek gebruikt die nodig is om de klus te klaren - om de top te bereiken", schreef hij in zijn autobiografie. In dat boek laat hij ook zijn tweede ex-vrouw aan het woord die hem omschreef als "charmant, rijk, uitdagend en inspirerend - een goede partij als je het niet erg vindt om in een achtbaan te zitten met een slang".

Al Neuharth, die op 19 april op 89-jarige leeftijd overleed, bereikte de top van de Amerikaanse krantenwereld, als hoogste baas van een uitgeverij van 93 regionale dagbladen. Opmerkelijker was dat hij ook met succes de eerste en enige landelijke krant in de VS oprichtte: USA Today. In een tijd dat de ene Amerikaanse krant na de andere het aflegt tegen nieuws van internet, blijft USA Today fier overeind. Met 1,8 miljoen kranten per dag is USA Today net iets groter dan nummer twee, zakenkrant The Wall Street Journal.

Zijn krant was het volkse en kleurige antwoord op de grijze dagbladen vol politiek en economie. Hij wilde nieuws brengen dat de 'gewone man' ver weg van Washington en New York interesseert. Met ultra-korte artikelen en veel illustraties bedreef hij volgens tegenstanders McDonald's-journalistiek. Een van zijn eigen redacteuren grapte dat hij 'verdieping gaf aan het woord oppervlakkigheid'.

Dankzij zijn afkomst dacht hij dat hij veel beter wist wat de gewone Amerikaan wilde dan die elitaire journalisten. Hij werd geboren in een Duitssprekend gezin in een klein plaatsje op de prairie van South Dakota. Zijn vader stierf toen hij tien was en hij moest als krantenbezorger voor inkomen zorgen. Later kreeg hij een baantje als correspondent voor het persbureau AP, maar dat gaf hij op om zelf een lokaal sportkrantje te beginnen. Dat mislukte en hij vond weer baantjes bij gevestigde kranten her en der in de VS. Uiteindelijk kwam hij in 1963 terecht bij uitgeverij Gannett die zestien lokale kranten publiceerde in het noordoosten van het land. Daar zag hij zijn kans om carrière te maken. Hij klom naar de top en schuwde daarbij, zoals hij zelf zei, geen enkel middel. Hij kocht kranten op in kleine plaatsen waar geen concurrenten waren, verhoogde de advertentieprijzen en sneed in de redactiekosten. De winsten vlogen de pan uit. In 1973 zat hij aan de top.

Voor een landelijke krant waren de VS altijd te groot. Alle dagbladen waren plaatselijk, zelfs de wijdverspreide New York Times. Neuharth greep in 1982 de kans die nieuwe techniek bood: met straalverbindingen konden de pagina's in een oogwenk naar drukkerijen in het hele land worden gestuurd. Bijna niemand geloofde erin, maar hij zette door met USA Today. Bij de lezers was het een succes, bij adverteerders aanvankelijk niet. De eerste tien jaar liepen de verliezen op tot een miljard dollar.

Binnen en buiten Amerika werden zijn ideeën overgenomen in de populaire pers. "De journalisten die ons McPaper noemen hebben onze McNuggets gestolen", zei Neurath graag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden