Overbodige schimpwoorden

Een jaar of wat geleden maakten twee vooraanstaande Belgische politici elkaar uit voor schizofreen. Omstreeks dezelfde tijd constateerde minister Zalm dat het Nederlandse kabinet ’niet autistisch’ was. Schizofreen en autistisch worden wel vaker in overdrachtelijke, ongunstige zin gebezigd, ook in kranten. Ettelijke lezers zouden graag zien dat daar een einde aan komt.

En dus ook aan het niet-medische gebruik van dement, hysterisch, idioot, psychoot en een dialoog tussen doven? Het is een wedervraag die voor de hand ligt, niet alleen bij hen die de vrijheid van meningsuiting vereenzelvigen met de vrijheid om te schimpen. Verstandiger is het waarschijnlijk de voorbeelden in de aanhef op zichzelf te bekijken.

In de bestseller ’Wij zijn ons brein’ schetst Dick Swaab een deerniswekkend beeld van schizofrene patiënten: vaak depressief, uitzichtloos leven, een op de tien doet -- ’een extra grote ramp voor de familie’ – een zelfmoordpoging. Autisme is niet veel benijdenswaardiger.

Met lichtzinnige verwijzingen naar deze ziekten wordt niet alleen de aard ervan miskend, maar ook de patiënt gebrandmerkt. Er is weinig fantasie voor nodig om te bedenken dat dit hun en hun naasten leed kan berokkenen.

Nodeloos leed, want er zijn treffender synoniemen genoeg: dubbelhartig, dubbeltongig, met een dubbele agenda of een januskop in het ene geval, extreem eenzelvig, egocentrisch of asociaal in het andere.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden