Over de pijn van het opgroeien

Met het portret van een smachtende vijftienjarige heldin levert regisseuse Mia Hansen-Løve het sluitstuk van een bijzondere trilogie over adolescentie.

Dolgraag was ze op het afgelopen Filmfestival van Rotterdam naar de nieuwe Brontë-verfilming 'Wuthering Heights' gegaan, ware het niet dat ze op hetzelfde moment haar eigen nieuwe film 'Un Amour de Jeunesse' moest introduceren. De Franse scenariste en regisseuse Mia Hansen-Løve voltooide op 30-jarige leeftijd een bijzondere trilogie over de pijn van het opgroeien.

'Tout est Pardonné' (2007), 'Le Père de mes Enfants' (2009) en 'Un Amour de Jeunesse' (2011) zijn drie verschillende portretten van adolescentie. In 'Un Amour de Jeunesse', het sluitstuk, treffen we een 21ste eeuwse versie van Brontë's smachtende heldin. Ze heet Camille. Ze is vijftien jaar. Als ze verlaten wordt door haar Sullivan wil ze alleen nog sterven.

"Toen ik ging studeren, was dat mijn grote redding", vertelt Mia Hansen-Løve, terugblikkend op haar eigen jeugd die ze afwisselend doorbracht in Parijs en aan een rivier in de Ardèche.

'Un amour de Jeunesse' gaat eigenlijk over twee soorten liefde: de grote romantische, alles verterende, eerste liefde, en de meer intellectuele aantrekkingskracht die je later kunt voelen. Ze gaan even diep, maar lijken onverenigbaar.

Mia Hansen-Løve: "Ik denk dat iedereen zich wel een liefde wenst die tegelijk heel fysiek is, en heel spiritueel. Wat mij betreft zijn ze even essentieel. Maar in mijn film zijn het ook een soort opponenten. Camille is het gelukkigst, en het meest in evenwicht, in een onmogelijke situatie, namelijk als ze twee geliefden heeft. Voor haar mag die toestand eeuwig duren. Het besef dat het onmogelijk is, komt pas later."

Camille gaat architectuur studeren, na een tienertijd vol liefdesverdriet. Een nieuwe wereld opent zich, van beeldende kunst, literatuur, film, reizen. Camille knapt er zienderogen van op.

Een frisse benadering. In veel films wordt onderwijs geassocieerd met problemen.
"Toen ik zeventien was, was ik extreem ongelukkig. Ik was gek van liefde. Een jongen met wie ik vier jaar samen was geweest, had me verlaten. De universiteit was mijn grote redding. Hard werken. Boeken lezen. Vragen stellen. De energie ging opeens een andere kant op, niet alleen naar wat was geweest, maar ook naar de toekomst, een verademing."

Een manier vinden om met het verleden om te gaan, en met de dood, speelt een belangrijke rol in uw werk.
"Er is een Zwitserse schrijfster die ik zeer bewonder, Annemarie Schwarzenbach. Ze schreef gedichten en reisdagboeken. In een introductie op haar werk, die ik recent las, gaat het over haar melancholie die in het Duits 'Sehnsucht' heet, en die zich in haar geval niet alleen richtte op het verleden, maar ook op de toekomst."

Uw films lijken dezelfde dubbele beweging te maken.
"Ja, ik bekommer me om het verleden en de herinnering, maar ook om mensen die de boel weer op moeten pakken. Een uitspraak van mijn grootmoeder heeft in dit verband diepe indruk op mij gemaakt. Het is een los citaat van Kierkegaard, zoals zij het zich herinnerde, namelijk dat het leven niet begrepen kan worden, als je het niet leeft, en dat het geleefd moet worden naar de toekomst toe."

U studeerde geloof ik zelf filosofie?
"Ik heb Duitse literatuur gestudeerd, en ben afgestudeerd op een Duitse filosoof, Max Scheler, die heel interessante boeken schreef over schaamtegevoel en over sympathie in de bredere betekenis van het woord: empathie met de natuur, met de mens. Het was ook de titel van mijn scriptie: 'Wat is sympathie?'"

Is zijn filosofische werk van invloed geweest op uw films?
"Het heeft de manier bepaald waarop ik naar films kijk, en waarop ik mijn films maak. Ik veroordeel Sullivan bijvoorbeeld niet, terwijl ik merk dat veel kijkers dat wel doen. Ze kunnen er niet goed tegen dat hij dat hij twijfelt. Misschien heeft het met de crisis te maken, wordt het als een luxe gezien om te aarzelen."

Uw hoofdrolspeelster Lola Créton is ook te zien in de nieuwe film van uw partner Olivier Assayas.
"Ze is erg goed. Een tiener op weg naar volwassenheid, gracieus en licht, maar ook ernstig en melancholisch, typisch voor haar leeftijd. Dat moet je vangen met de camera, voordat het wegvliegt."

'Un Amour de Jeunesse' is vanaf donderdag te zien in de filmtheaters. 'Tout est Pardonné' en 'Le Père de mes Enfants' zijn verkrijgbaar op dvd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden