Ouderen zowel wijs als depressief en gierig

AMSTERDAM (ANP) - Het idee dat kunstenaars sinds mensenheugenis ouderen vooral als wijs, vroom en respectvol afbeeldden, klopt niet. Er bestaan ook veel prenten en schilderijen waarin de ouderen juist als depressieve, door hun nageslacht gehate, gierige en op seks beluste wezens staan afgebeeld.

Al vanaf de klassieke oudheid wordt de beeldvorming van ouderen door deze twee polen gekenmerkt. Anouk Janssen, conservator geschiedenis van het Rijksmuseum in Amsterdam, is die polariteit telkens tegengekomen in haar onderzoek naar de verbeelding van de ouderdom op 16e en 17e-eeuwse prenten in de Nederlanden.

Zij promoveert vrijdag 20 april aan de Vrije Universiteit in Amsterdam op haar onderzoek. Een week later begint in het museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam een tentoonstelling van 130 van de tussen vijfhonderd en duizend prenten die ze heeft bestudeerd.

Janssen heeft werk van vele kunstenaars bestudeerd. Sommigen hadden zich in het afbeelden van ouderen gespecialiseerd, zoals Abraham Bloemaert, Hendrik Goltzius en Maarten de Vos. Enkele kunstenaars gebruikten eenzelfde model zowel om een wijze oudere als een gierige, op seks beluste grijsaard af te beelden. Bijzonder grappig, maar tegelijk afschuwwekkend werd het in de zestiende en zeventiende eeuw gevonden, als een oudere zich als jongere gedroeg, bijvoorbeeld door zich flirtend te gedragen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden