’Oude man’ Wade verspeelt veel krediet

door Sybilla Claus

Nog nooit vond er een coup plaats in Senegal. Gisteren waren er weer verkiezingen in het West-Afrikaanse land: ’oude man’ president Wade nam het op tegen 14 uitdagers. De kritiek op zijn beleid groeit.

„Wij jongeren zijn ziek van deze oude generatie politici”, klaagde Kally Niang (34) tegen persbureau AP, nadat hij op de 48-jarige oppositiekandidaat Idrissa Seck had gestemd. Hij verwijst onder anderen naar zittend president Wade, een jurist die al 81 jaar is, maar toch nog vijf jaar wil doorregeren. Dat wil hij zo graag dat hij een mars van de oppositie in de hoofdstad Dakar op 27 januari verbood. De oppositieleiders gingen met hun aanhang toch de straat op, maar werden met traangas beschoten en gearresteerd. Leider van de Socialistische Partij, Ousmane Tanor Dieng, kreeg zelfs twee rubberkogels in zijn been.

De uit de hand gelopen demonstratie was voor de oppositie goede aanleiding om zich tijdelijk te verenigen en de kiezers wakker te schudden. Maar het is een slecht teken dat Wade journalisten en tegenstanders laat oppakken. In zes jaar tijd ontsloeg hij vier premiers.

Eén van hen, Idrissa Seck – Idy voor fans – zat zelfs zeven maanden vast op beschuldiging van fraude, maar tot een veroordeling kwam het nooit. Dit jaar verzoende Wade zich weer met Seck, maar de laatste bleef toch kandidaat.

Het economische plaatje van de periode Wade ziet er op het eerste gezicht goed uit. Een groei van zo’n vijf procent per jaar, hoger dan in de regio, en zeker hoger dan onder de socialistische voorganger. De inflatie is met twee procent laag, en het inkomen per hoofd van de bevolking is gestaag opgelopen. Maar de stijgende olieprijzen hebben een funeste invloed gehad. De regering weigerde de stijging door te berekenen aan de burgers, wat vorig jaar tot grote problemen bij energiebedrijven en tot storingen in de stroomleverantie leidde. Inmiddels is de staatssteun aan die bedrijven vertienvoudigd en is Senegal voor het eerst achterop met afbetalen van de staatsschuld.

Studenten en leerlingen van de politie-academie demonstreerden voor uitbetaling van hun beurzen, en ook leraren staakten voor een beter salaris. Ondertussen is Dakar veranderd in een bouwput met een grote verkeerscongestie. Wade is gestart met maar liefst 137 openbare werken om banen te creëren: een nieuw vliegveld, een snelweg, wegen, hotels, een theater, en zelfs een nieuwe hoofdstad.

Het gevaar is dat deze projecten zijn begonnen zonder dat de financiering rond was. Wade heeft zijn ministeries omzeild door aparte bureaus op te richten. De Wereldbank schat dat zo tien procent van het budget buiten parlementaire controle omgaat. Opdrachten worden zonder concurrentie toegewezen en gaan dus naar vrienden van het regime. De pers smult van alle corruptie en schandalen. Trouwe donoren, waaronder Nederland en de EU, eisen transparantie, maar Wade houdt hen nog aan het lijntje.

Het is een bekend verschijnsel. De president van een ontwikkelingsland doet het beter in het buitenland dan aan het thuisfront. Wade heeft vrienden van collega Bush tot en met China en de Iraanse president Ahmadinejad. Maar jongeren bekogelden deze week de karavaan van de ’oude man’ met stenen terwijl ze ’sopi’ riepen. Dat is Wade’s eigen slogan, en betekent in het Wolof ’verandering’.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden