Oude garde domineert verkiezingen Burkina Faso

Ruime keuze aan kandidaten is slechts schijn

Voor het eerst in decennia weet Burkina Faso even niet meer wie er de baas is. Verkiezingen waren altijd een eenmansact van 'Beau' Blaise Compaoré. Maar vorig jaar werd de dictator weggejaagd na een volksopstand. Morgen worden er voor het eerst weer vrije presidents- en parlementsverkiezingen gehouden. Regeringsleiders en demonstranten uit de regio kijken belangstellend naar de stembusgang. Kan het Afrikaanse land de democratie herstellen na jaren van dictatuur?

Allereerst is de veiligheid rond de verkiezingen in het geding. Gisteren verhinderde de politie nog een terroristische aanslag in het westen van het land, meldde de interim-regering. Dertien verdachten werden gearresteerd; diverse wapens en explosieven werden in beslag genomen. Vorige maand kwamen er bij een soortgelijke aanslag drie politieagenten om het leven.

Zullen voldoende Burkinesen dit gevaar willen trotseren voor het uitbrengen van hun stem? Vorig jaar toonden zij zich strijdbaar; toen ze met tienduizenden de straat op gingen om hun afkeer te betuigen van oud-president Compaoré, die zich voor een vijfde termijn verkiesbaar stelde via een grondwetswijziging. Toen daarna het leger een coup pleegde, kwam het volk opnieuw in opstand. Voor de verkiezingen heeft een derde van de bijna 20 miljoen inwoners zich ingeschreven.

De voornaamste wensen van de Burkinesen zijn verandering en economische groei. Vooral jongeren zijn de corruptie zat en noemden hun beweging 'le Balai citoyen', de burgerbezem. Een naam die is ingegeven door de in 1987 vermoordde revolutionair Thomas Sankara. Hij bedacht ooit schoonmaakacties waarin burgers symbolisch hun buurten schoon veegden.

De jongeren grijpen dus terug naar oude ideeën. De kans is groot dat ook de verkiezingen worden gedomineerd door de oude garde. Met veertien kandidaten lijken de Burkinesen een ruime keuze te hebben. Leden van de interim-regering zijn uitgesloten, en Compaoré's partij doet niet mee.

Maar schijn bedriegt. Zeven van de veertien kandidaten werkten eerder samen met Compaoré, onder wie de twee grootste kanshebbers. Oud-bankier Roch Marc Christian Kaboré (58) diende Compaoré vrijwel zijn gehele loopbaan als premier, parlements- en partijvoorzitter. Eenmaal in ongenade gevallen, verliet hij het regime tien maanden voor de val. En dus profileert Kaboré zich nu als kandidaat voor verandering.

Ook zijn voornaamste tegenstander, Zéphirin Diabré (56), was minister onder Compaoré. Naar eigen zeggen bemoeit hij zich al jaren niet meer met overheidszaken, en trekt hij dus zijn handen af van zijn voormalige chef. Sinds 2012 was hij officieel oppositieleider.

De 'echte' oppositie is verdeeld. Voor de parlementsverkiezingen staan maar liefst 81 politieke partijen ingeschreven. Sommige steunen presidentskandidaten die zich al langer tegen het oude regime verzetten, onder wie juristen, relatief jonge kandidaten en twee vrouwen. Maar het gebrek aan een duidelijke tegenkandidaat vergroot de kansen van oude bekenden als Kaboré en Diabré.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden