Oud-president Zuid-Korea overleden

Een Zuid-Koreaan kijkt naar een tv-programma over de dood van de vroegere president Kim Dae-jung. (AP) Beeld AP
Een Zuid-Koreaan kijkt naar een tv-programma over de dood van de vroegere president Kim Dae-jung. (AP)Beeld AP

De Zuid-Koreaanse oud-president Kim Dae-jung (83) is dinsdag overleden. Hij stierf in een ziekenhuis in Seoul aan een hartaanval. Dat heeft een woordvoerder van het hospitaal bekendgemaakt

Kim was van 1998 tot 2003 president van Zuid-Korea. Onder zijn leiding kwam er een toenadering tot aartsvijand Noord-Korea. In 2000 kreeg hij daarvoor de Nobelprijs voor de Vrede.

Toen Kim Dae-jung president werd, waren de verwachtingen hooggespannen. De vroegere dissident die in de jaren zeventig drie aanslagen op zijn leven had overleefd, beloofde democratische hervormingen door te voeren, de corruptie uit te bannen en de relatie met het communistische Noord-Korea te verbeteren. In 2000 kreeg Kim zelfs de Nobelprijs voor de Vrede voor zijn ’zonneschijnpolitiek', zoals de toenadering tot het buurland werd genoemd.

Bij zijn aftreden in februari 2003 was zijn populariteit echter ongekend laag. Niet alleen was van de toenadering tot Noord-Korea weinig terechtgekomen, ook waren twee van zijn zonen wegens corruptie veroordeeld. De Zuid-Koreanen konden zijn aanpak van de crisis die Azië eind jaren negentig trof, nog wel waarderen, maar hadden kritiek op de verkoop van sleutelbedrijven aan buitenlandse ondernemingen.

Kim had de faam van een karaktervolle en onverslijtbare man, toen hij er na drie mislukte pogingen op 73-jarige leeftijd in slaagde het hoogste ambt in Zuid-Korea te veroveren. Sinds de jaren zestig hadden de militaire machthebbers onophoudelijk geprobeerd Kim, die in 1954 zijn intrede in de politiek deed, buitenspel te zetten. Zij probeerden de man, die ondanks allerlei tegenwerking bij de presidentsverkiezingen van 1971 nog 46 procent van de stemmen kreeg, op te hangen en te verdrinken. Zij sloten hem bovendien jaren in de gevangenis op. In 1980 werd Kim ondanks internationale protesten ter dood veroordeeld op beschuldiging van het aanzetten tot een volksopstand. Dat vonnis werd omgezet in een gevangenisstraf van twintig jaar.

Eind 1982 werd Kim op een vliegtuig naar de Verenigde Staten gezet. Hij werd gastdocent aan het centrum voor internationale zaken van de Universiteit van Harvard. In 1985 kreeg Kim toestemming naar Zuid-Korea terug te keren, maar hij mocht twee jaar lang geen politieke activiteiten ontplooien. In 1987, bij de eerste democratische verkiezingen sinds de militaire staatsgreep van 1972, kreeg hij 27 procent van de stemmen. Zijn mededissident Kim Young-sam kreeg 28 procent. Door de verdeeldheid tussen beide dissidente Kims ging de favoriet van de militairen, Roh Tae-woo, met het presidentschap aan de haal. In 1992 probeerde Kim het opnieuw, maar nu won Kim Young-sam. Kim vertrok naar Groot-Brittannië en werd docent aan de Universiteit van Cambridge. Velen dachten dat hij niet meer in de politiek zou terugkeren, maar in 1997 werd hij alsnog tot president gekozen.

Na zijn winst bij de verkiezingen werkte Kim aan de verzoening met Noord-Korea. Die aanpak leidde in 2000 tot een historische ontmoeting tussen hemzelf en de Noord-Koreaanse president Kim Jong-il. Later bleek overigens dat Seoul 162 miljoen euro had betaald aan het stalinistische buurland om de topontmoeting destijds mogelijk maken. Kim kreeg voor zijn inspanningen om de relatie met buurland te verbeteren de Nobelprijs voor de Vrede, maar moest enkele jaren later toezien dat Noord-Korea ’s lands nucleaire programma in weerwil van internationale afspraken hervatte.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden