Oud-commissaris EU zwijgt over VW

Verbazing in Brussel over weigering Günter Verheugen om mee te werken aan onderzoek dieselgate

Günter Verheugen had zich vermoedelijk verheugd op een ongestoorde oude dag toen hij ruim zes jaar geleden afzwaaide als Eurocommissaris voor industrie. Maar hij staat weer in het middelpunt van de Brusselse belangstelling. Oorzaak is zijn weigering om te verschijnen voor de commissie van het Europees Parlement die het Volkswagen-schandaal met de sjoemelsoftware onderzoekt.

De Duitse oud-politicus (72) wimpelde deze week de uitnodiging vande 'dieselgate'-onderzoekscommissie af. "Ik zie niet in hoe ik een betere bijdrage kan leveren dan de huidige Eurocommissaris", schreef Verheugen aan commissievoorzitter Kathleen Van Brempt, een Vlaamse sociaal-democrate. Hij gaf tussen de regels door te kennen dat vroegere commissarissen geen enkele verantwoordingsplicht hebben.

"Uitermate verbaasd", is D66-Europarlementariër Gerben-Jan Gerbrandy over Verheugens weigering. "Hij is een sleutelfiguur in ons onderzoek. Het is ondenkbaar dat hij niet zou verschijnen. Verheugen weet dingen die de huidige Eurocommissaris niet weet."

De Duitse sociaal-democraat was ruim tien jaar Eurocommissaris, eerst verantwoordelijk voor uitbreiding (1999-2004) en daarna voor industrie en ondernemingen (2004-2010). Het Volkswagen-schandaal brak weliswaar pas in 2015 uit, maar de nauwe banden tussen politiek en auto-industrie zijn al langer omstreden. Vooral in Duitsland kent die verwevenheid een lange geschiedenis.

Juist daarom wil de parlementaire onderzoekscommissie van Verheugen weten hoe hij destijds omging met de machtige autolobby in Brussel en eigen land. Een van de vragen is hoe het mogelijk is dat de auto-industrie jaren niets in de weg werd gelegd in Europa als het om normen voor uitlaatgassen ging. Het waren de Amerikaanse autoriteiten die het Volkswagen-bedrog met laboratoriumtests aan het licht brachten.

Hoewel de commissie Verheugen niet kan dwingen om te komen, staat hij wel onder druk. Voorzitter Van Brempt probeert hem alsnog naar Brussel te krijgen. Dat doet ze nu per brief, met kopietjes aan parlementsvoorzitter Martin Schulz en voorzitter Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie. Die brief is gisteren de deur uitgegaan.

Verheugen is de enige (oud-)commissaris die tot nu toe nee heeft gezegd. Zijn opvolger Antonio Tajani komt, net als diens vroegere collega Janez Potocnik van milieu. Zij voerden in 2013 een briefwisseling waaruit bleek dat ze op de hoogte waren van het dieselbedrog. Maar de Europese Commissie deed daar niets mee.

Van de huidige commissie-Juncker heeft Elzbieta Bienkowska (industrie en interne markt) de parlementscommissie al verzekerd dat ze komt. Ook milieucommissaris Karmenu Vella staat op de lijst, net als diens voorganger Stavros Dimas.

De belangrijkste hoorzittingen zijn in juli en september. Ook de vroegere en de huidige Volkswagen-top is uitgenodigd. "We zijn nog aan het uitzoeken wie we van Volkswagen mogen horen", zegt Gerbrandy. "De hoorzittingen mogen zich namelijk niet mengen in zaken die nog onder de rechter zijn."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden