Oscaruitreiking

Met een goeie binnenkomer kun je je reputatie als ceremoniemeester van de oscars voor lange tijd vestigen. Wie herinnert zich niet Whoopi Goldberg in 1999? Gekleed als de 16de-eeuwse koningin Elizabeth I, compleet met witte make-up, maakte ze haar entree met de woorden: ,,Goedenavond onderdanen. Ik ben de African Queen. Sommigen van u kennen me beter als de Maagdelijke Koningin, maar wie kan dat nu weten?“ Het was een binnenkomst die des te meer is blijven hangen, omdat de film 'Shakespeare in Love', waarheen Whoopi's shownummer een knipoog was, met zeven oscars werd bekroond. Waaronder die voor Judi Dench als... koningin Elizabeth.

Jon Stewart maakt komende zondag zijn debuut als emcee. Binnen de Verenigde Staten is zijn naam gevestigd als presentator van het namaak-nieuwsjournaal 'The Daily Show' van de tv-zender Comedy Central. Nederlandse kijkers kunnen Stewart kennen als ze op zaterdagavond laat op CNN afstemmen.

Hij grossiert in 'The Daily Show' in gevatheid en half Amerika ziet reikhalzend uit naar zijn vuurdoop in Hollywoods Kodak Theatre. Hij ontkomt er niet aan om grappen te maken over de homo-hitfilm 'Brokeback Mountain', die wordt getipt als meervoudig oscarwinnaar. Alleen is de afgelopen weken ieder stukje schapenweide onder de twee gay cowboys Ennis en Jack ongeveer weggegraasd door de grappenmakers van de late-avondtalkshows. Stewart moet wel met iets unieks komen om de show te stelen. En de grappen mogen ook weer niet te ranzig zijn of een te negatief beeld van de homogemeenschap schetsen. Na de uitreiking van de Golden Globes, enige weken geleden, vroeg een tv-presentator: ,,Waarom heeft een van de acteurs van 'Brokeback Mountain' niet de onderscheiding voor de beste vrouwelijke hoofdrol gekregen?“ Bij zijn volgende optreden moest hij zijn excuus maken.

Sommige presentatoren zijn daverende successen geweest. In een ver verleden waren dat Bob Hope (15 keer) en Johnny Carson (5 keer) en korter geleden Whoopi Goldberg (3 keer) en Billy Crystal (7 keer). Goldberg was altijd een waagstuk voor de organisatie, vooral omdat ze nog wel eens grappen debiteerde die niet echt schuin waren, maar wel op het randje, zeker voor een show die voor een breed publiek wordt uitgezonden. En dat publiek is veel preutser dan het doorsnee Europese.

Crystal zorgde meestal voor een mix van liedjes en opvallende entrees. Zo kwam hij in 1992 op als de befaamde psychopaat Hannibal Lecter ('Silence of the Lambs'). Toen de 100-jarige acteur Hal Roach een onverstaanbare speech afstak vond Crystal dat begrijpelijk 'want hij is in de stomme film begonnen“.

De oscars kunnen een reputatie ook nekken. Daar weet Chris Rock van mee te praten. De stand-up comedian was vorig jaar de verrassende keus als ceremoniemeester en zakte volgens de critici door het ijs. Hij maakte een grote fout. De filmsterren en hun bazen vinden het niet erg als er grappen over hen worden gemaakt, maar een waardeoordeel is een mijnenveld. Toen Rock zei: ,,Er zijn maar vier echte sterren; de andere zijn gewone mensen“ viel dat slecht. Rock heeft dan ook een advies voor Stewart: ,,Koop een valse baard, neem 10 000 dollar mee en als het fout gaat, race meteen door naar Mexico.“

Het is knap als je een zwakke plek in de oscarpresentatie als een running gag, een telkens terugkerende grap, weet te benutten. Ceremoniemeester en talkshow-gastheer Johnny Carson wist dat in 1980 te doen. In de jaren daarvoor hadden oscarwinnaars George C. Scott en Marlon Brando de aandacht getrokken door demonstratief bij het evenement weg te blijven. Ook Carson kreeg te maken met iemand die niet op kwam draven voor een van de minder interessante oscars. ,,Eerst George C. Scott“, verzuchtte hij, ,,toen Marlon Brando. En nu weer Alan Splet.“ Gedurende de hele show bleef hij Splet opvoeren: ,,Ik heb net gehoord dat hij de snelwegafslag heeft gemist en is verdwaald in Ensenada.“ En even later: ,,Het schijnt dat Alan Splet met motorpech staat in Barstow.“ Toen even later de bejaarde acteur Melvin Douglas er niet was om een van de oscars in ontvangst te nemen stelde Carson onder gelach vast: ,,Die heeft vast een lift gehad van Alan Splet.“

De tekstschrijvers van Stewart zijn druk bezig. Eén lieveling van Hollywood is alvast gewaarschuwd. Tekstschrijver Ben Karlin: ,,Meryl Streep is al te vaak de dans ontsprongen. Dit keer krijgt ze ervan langs.“

Stewart en zijn medewerkers hebben niet altijd de regie in eigen hand. Ze wilden als practical joke een beer uit de 'Grizzly Man' - een spraakmakende documentaire over een berengek die in Alaska door een van de beesten wordt verscheurd -- en een pinguïn uit de docuhit 'The March of the Penguins' uitverkiezen om de prijs voor de beste documentaire uit te reiken. ,,Alleen de beer zou uit de coulissen komen en dan zou ik hem toeschreeuwen: Je hebt het me nog zo beloofd! Ik kan niet geloven dat je het hebt gedaan! Wat vertellen we nu zijn vrouw?“ Helaas voor Stewart nomineerde de Academy de 'Grizzly Man' niet. Weg grap.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden