Orgaandonatie moet wel een keuze blijven

In een artikel over orgaandonatie zet emeritus-hoogleraar Govert den Hartogh helder uiteen wat een geenbezwaarsysteem betekent bij de registratie van orgaandonoren (Opinie, 28 november). Waar de nood zo hoog is, mag je toch wel het minimale aan solidariteit verwachten van mensen, is zijn opinie. Zeker als mensen leven vanuit principes van christelijke naastenliefde.

Het is echter de vraag of dit christelijke liefdegebod door de overheid een-op-een overgenomen moet worden in een dwingend registratiesysteem voor orgaandonatie. Als mensen te lui of te onwetend zijn een weloverwogen keuze in te voeren in het registratiesysteem, dan beslist bij een geenbezwaarsysteem de overheid. Daarmee wordt iets dat als een morele verplichting kan worden gezien, alsnog een juridische. Dat is merkwaardig.

Een overheid moet haar grenzen kennen. De overheid kan mensen aanspreken en aansporen tot keuzes, ondersteund met wervende campagnes. Maar de keuze om je keuze te laten registreren in een donorregister is echt iets wat aan mensen zelf is. Bij orgaandonatie gaat het niet om een gift aan de overheid, maar een gift tussen mensen onderling.

De discussie moet niet blijven cirkelen rondom het systeem, terwijl juist in de praktijk zoveel te veranderen en te verbeteren valt. De systeemdiscussie staat het antwoord in de weg op de vraag welke dingen wij kunnen doen die werkelijk effect hebben. Informatie aan potentiële donoren: weten zij genoeg van procedures? Welke belemmeringen ervaren zij? Is bijvoorbeeld genoegzaam bekend wat het begrip 'hersendood' betekent? En hoe ga je met nabestaanden om die een onmogelijke vraag op een onmogelijk moment krijgen? Hoe begeleid je hen?

In plaats van de druk op te voeren met een dwingend systeem is het beter als de informatievoorziening en het gesprek over orgaandonatie wordt gestimuleerd. Het risico is groot dat door een dwingend systeem mensen die nog vragen hebben geneigd zijn om af te haken.

Bij orgaandonatie moet een einde komen aan de vrijblijvendheid om te kiezen, maar niet aan de vrijwilligheid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden