'Opsteltens kentekenplan botst met privacyregels'

Beeld anp

Het is onzeker of het plan van minister Opstelten om alle kentekens van passerende automobilisten op te slaan, juridisch haalbaar is. Het wetsvoorstel dat het bewaren van camerabeelden bij wegen mogelijk maakt, botst volgens juristen mogelijk met de Europese privacyregels.

De hoogste rechterlijke instantie van de Europese Unie verklaarde dinsdag de opslag van bel- en internetgedrag door providers ongeldig, vanwege een te grote inbreuk op de privacy. Die uitspraak kan gevolgen hebben voor het wetsvoorstel van de kentekenregistratie.

Opstelten wil alle kentekens van passerende auto's vier weken opslaan om de politie te helpen in de opsporing bij ernstige misdrijven. Volgens een woordvoerder van de minister voldoet het plan aan de Europese privacynormen en daarmee aan de uitspraak van het Hof van Justitie van de EU. De minister licht dat vandaag voorafgaand aan het debat in de Kamer schriftelijk toe.

'Hof vindt dat inbreuk op privacy'
Maar juristen zien wel wat haken en ogen. Mocht de zaak voor de rechter komen dan geeft advocaat Wouter Dammers van Lawfox, ze een goede kans: "De pijn zit hem, net als bij belgegevens, vooral in het feit dat kentekens van iedereen worden opgeslagen. Het Hof vindt dat een grote inbreuk op de privacy, waar een aantal duidelijke waarborgen voor nodig zijn. Dat ontbreekt in het wetsvoorstel van kentekenregistratie."

Bert-Jaap Koops, hoogleraar recht en technologie aan de Universiteit Tilburg, is het daarmee eens: "Het Hof zegt: van iedereen gegevens opslaan is een dusdanig botte maatregel dat een overheid wel heel goede argumenten moet hebben om het te doen. Opstelten noemt voorbeelden van misdrijven waarbij kentekenregistratie bijdroeg aan het oplossen van de zaak, maar de vraag is: was het essentieel?"

Onafhankelijke rechter moet eraan te pas komen
Ook Gerrit-Jan Zwenne, hoogleraar recht in de informatiemaatschappij aan de Universiteit Leiden en advocaat bij Bird & Bird, plaatst vraagtekens bij het plan. "Het Hof vindt dat duidelijk moet worden geformuleerd wanneer een database geraadpleegd mag worden. Bij kentekenregistratie mag dat als iemand verdacht wordt van een misdrijf waar minimaal vier jaar celstraf op staat. Ik vraag me af of dat niet te breed is en zou onderzocht willen zien hoeveel misdrijven daar onder vallen."

Zwenne ziet ook verschil tussen de wetten: zo worden de belgegevens zes maanden tot twee jaar opgeslagen. Bij kentekenregistratie is dat slechts een maand. Volgens Egbert Dommering, emeritus hoogleraar informatierecht aan de Universiteit van Amsterdam, maakt Opstelten de databases met kentekens bovendien beperkt toegankelijk voor de politie. Waar het volgens hem mogelijk wel aan schort is dat het de minister is die daar toestemming voor geeft. Het Hof vindt dat er een onafhankelijke rechter aan te pas moet komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden