Oproep of niet, extra vaccinaties blijven uit

Analyse Met zijn 'geloofsgetuigenis' riep premier Rutte orthodoxe christenen op hun kinderen te laten inenten. Heeft dit nut gehad?

Predikanten in orthodoxe streken van Nederland zouden hun gemeenteleden moeten aansporen hun kinderen te laten inenten tegen mazelen. Die oproep deed minister-president Mark Rutte vrijdagavond in zijn wekelijkse televisiegesprek.

Rutte (VVD) sloot zich daarmee aan bij een eerdere oproep van zijn partijgenote senator en ethica Heleen Dupuis en oud-minister Els Borst (D66). Dupuis ging dit weekeinde nog een stap verder door te pleiten voor wettelijk verplichte vaccinatie. Ze vergeleek dat met de leerplicht: ook daar kunnen ouders hun kinderen niet aan onttrekken.

Premier Rutte, die zelf behoort tot de Protestantse Kerk in Nederland, meent dat het inenten van kinderen theologisch te verdedigen is.

Volgens hem 'heeft God nooit bedoeld dat deze kinderen zo lijden als er tegelijkertijd in de wereld, waar God ook iets mee te maken heeft in mijn ogen, er ook voor is gezorgd dat er vaccins zijn'.

Afgaand op reacties uit het reformatorische milieu, valt de oproep van de premier op verschillende manieren te waarderen. Maar in geen enkel geval leidt dat tot alsnog vaccineren.

De meest welwillende reactie bestaat uit respect - dat de premier blijk geeft van zijn geloof is mooi. Maar het voorbehoud in zijn uitspraak ('in mijn ogen') betekent dat niet iedereen die visie op ziekte en Gods rol daarin hoeft te delen.

De uitspraak van Rutte leidt ook tot opgezette stekels bij orthodoxe christenen. Wie is de premier om zich te bemoeien met hun religieuze leven? Gelovigen vormen individueel hun geweten. Zij toetsen dat aan Gods Woord, en vinden dat zij behalve de Allerhoogste niemand verantwoording schuldig zijn - niet hun medegelovigen, niet de dominee en zeker niet de minister-president. De allergie voor gewetensdwang is immens.

Bovendien hebben behoudende gelovigen nog een appeltje te schillen met liberale politici van VVD- en (vooral) D66-huize. In het bijzonder Els Borst, minister van volksgezondheid in de kabinetten-Kok I en II, kan geen goed doen. Op enige bijbelkennis of begrip voor het christendom heeft men haar in reformatorische kring nog nooit kunnen betrappen.

Dat gaat terug tot haar periode als minister in het tweede paarse kabinet. Nadat minister Borst de euthanasiewet tot stand had gebracht, sprak zij: 'Het is volbracht'. Ze bedoelde dat de invloed van het christendom in medisch-ethische wetten nu gereduceerd was. Dat zij daarvoor Jezus' laatste woorden aan het kruis citeerde, ervoeren heel wat christenen als een trap op hun ziel.

Rutte, Borst en Dupuis zullen het belang voor ogen gehad hebben van de kinderen die in de huidige mazelenuitbraak het risico lopen ziek te worden. Dat risico kennen de refo's, bijvoorbeeld uit de folders die de GGD in hun kerken mag verspreiden. Maar zo lang inenten vrijwillig is, behouden gelovigen zich het recht voor daar niet voor te kiezen.

Dat de premier een bescheiden geloofsgetuigenis gaf, is volgens orthodoxe christenen sympathiek. Maar het zal geen vaccinatie extra opleveren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden