Oppositie wil koe verplicht in de wei

SP, D66 en GroenLinks geven niet op en presenteren vandaag een initiatiefnota. 'Polderen leidt niet tot verandering.'

Drie oppositiepartijen geven de strijd niet op: SP, D66 en GroenLinks doen een nieuwe poging om koeien verplicht in de wei te krijgen. Ze presenteren vandaag een initiatiefnota waarin staat dat weidegang in de wet moet worden vastgelegd.

GroenLinks-Kamerlid Rik Grashoff zegt: "We zijn er niet op uit om boeren te pesten, maar streven naar een gezonde melkveehouderij." De nota, die hij samen met Henk van Gerven (SP) en Fatma Koser Kaya (D66) schreef, benadrukt dat weidegang 'economisch voordeliger is voor de boer, beter voor het dierenwelzijn en de diergezondheid, gunstiger qua arbeidsinzet, beter voor het imago en beter voor de weidevogels'.

De Tweede Kamer wil al langer dat koeien verplicht de wei in worden gestuurd. In november 2014 kreeg een Kamermotie die hiertoe opriep, brede steun: ook PvdA schaarde zich destijds achter het voorstel van GroenLinks. Coalitiegenoot VVD stemde tegen.

Staatssecretaris Sharon Dijksma (PvdA, economische zaken) weigerde de aangenomen motie uit te voeren. In een interview met Trouw zei ze wel: "Dat beeld, grazende koeien in de wei, hoort net zo bij Nederland als de molens en de tulpen." Maar een wettelijke verplichting gaat de staatssecretaris te ver. Voor een deel van de melkveebedrijven heeft dit 'grote praktische bezwaren en grote gevolgen voor de continuïteit'. Oftewel: Dijksma vreest dat boeren met veel koeien en weinig grond failliet gaan.

De staatssecretaris heeft wel met de sector een 'convenant weidegang' gesloten. Dit moet er toe leiden dat in 2020 80 procent van de koeien buiten komt. Dat percentage daalt al enkele jaren tot ongeveer 70 procent op dit moment. Het convenant moet boeren stimuleren de dieren de wei in te sturen, maar kent geen verplichting. Dijksma heeft er een miljoen euro voor uitgetrokken.

D66, GroenLinks en SP geloven niet in dit convenant. "Polderen in de landbouwsector leidt niet tot fundamentele verandering", denkt Grashoff. "De sector, vertegenwoordigd door de Land- en Tuinbouworganisatie (LTO), zal zich altijd blijven verzetten tegen bindende regels." Van Gerven zegt: "Wat Dijksma nu doet, is veel te vrijblijvend." Koser Kaya: "Weidegang moet de norm worden. Buiten hebben de koeien minder angst, minder pijn, minder infecties en minder behoefte aan antibiotica. Dat is ook weer prettiger voor de mens."

De melkveesector staat onder druk. Nederland telt steeds meer melkkoeien, niet in de laatste plaats door het afschaffen van het melkquotum, in april dit jaar. Boeren kunnen sindsdien onbeperkt melk produceren, mits ze aan bepaalde milieu- en fosfaatnormen voldoen. SP'er Van Gerven ziet de schaalvergroting met lede ogen aan, zegt hij. "De melkveesector moet niet de varkens- en pluimveesector achterna gaan." Verplichte weidegang zou helpen dit te voorkomen.

De drie oppositiepartijen hebben begrip voor de opstelling van Dijksma. Ze stellen voor dat melkveehouders die net een grote stal hebben gebouwd en beperkte grond hebben, worden ontzien. Koeien kunnen dan bijvoorbeeld per toerbeurt naar buiten. Of ze krijgen ontheffing als weidegang echt niet mogelijk is. Deze boeren mogen alleen uitbreiden of verbouwen, willen SP, D66 en GroenLinks, als de koeien hierdoor alsnog naar buiten kunnen. Grashoff benadrukt dat de weidegang uiteindelijk richting de 100 procent moet.

De nota wordt eerst besproken in de Tweede Kamer. Dan zal blijken of staatssecretaris Dijksma alsnog iets voelt voor een wettelijke plicht. Zonodig, zeggen de initiatiefnemers, komt er een initiatiefwet vanuit de Kamer. De kans van slagen zal vooral afhangen van het standpunt van de PvdA. Koser Kaya: "Die partij heeft destijds ook de motie ondersteund. Het zou me verbazen als de PvdA tegen ons plan is."

Wat is weidegang?

De Nederlandse Zuivelorganisatie spreekt van weidegang als een koe gedurende ten minste 120 dagen per jaar minimaal 6 uur per dag buiten verblijft. Zij maakt daarbij een uitzondering voor zieke koeien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden