Oplossing King William's Trouw Test 2003

'Het was heel erg vreselijk, ontzettend bedankt dus en we verheugen ons al weer op de volgende.' Zo ongeveer is de teneur van de meeste brieven die puzzelaars met hun oplossing van de King William's Trouw Test 2003 instuurden. De hersenkraker heeft vele honderden KWT'ers een maand van de straat gehouden, de massa hulptroepen niet meegerekend. Op de cryptogrammenwebsite JCS is de discussie over de vragen zelfs na het verstrijken van de inzendtermijn niet verstomd en is de Trouw-puzzel nota bene nog steeds onderwerp van lering en vermaak.

Herhaaldelijk is de vergelijking gemaakt met de Olympische Spelen en viel de opmerking dat meedoen aan deze prijsvraag belangrijker is dan winnen. Velen doen er luchtig over dat ze niet alle antwoorden hebben gevonden (soms is de helft oningevuld), maar geven aan dat ze 'onwijs veel' hebben geleerd. Ook zonder prijs zijn ze er 'rijker' van geworden - 'je gaat zo'n orchidee heel anders bekijken' en 'wat heeft die Mozart veel geschreven en wat is hij vaak ziek geweest'.

De hulp die inzenders kregen van familie, vrienden, collega's en anderen, was vaak niet te beschrijven. Maar ook wordt dikwijls bericht hoe relaties zijn verwaarloosd, manlief aan het koken is geslagen omdat de partner niet van de puzzel af kon blijven, overhemden ongestreken bleven en meer van dat soort huiselijke beslommeringen verzaakt werden.

Biblio theken hielpen mee (of juist niet), inwoners uit Finland werden overvallen ('what a horrible puzzle!'), de hele Achterhoek is lastiggevallen, wielerkenner Jean Nelissen, weermannen en scouts (vanwege de knopen) zijn bestookt, bij de voetbalclub AZ werden ze kwaad om de vraag of ze soms een hond in hun embleem hadden en meermalen zijn beschuitblikken van verzamelaars naar beneden gekledderd omdat er weer zonodig iemand op zoek was naar een busdeksel met een bijenkorf. Wat stonden er trouwens een hoop volwassenen in de bieb stiekem in de boekjes van Annie M.G. Schmidt te snuffelen. Wie hield dat overstromingsboek achter en waarom staan er zo weinig boeken over Gelderland in de kast?

En dan was er internet: door de een verfoeid omdat het als gemakzuchtig wordt gezien en zo onbetrouwbaar is als de pieten, door de ander omarmd als hoogste waarheid en als summum van relatiebemiddeling. Nee, Trouw heeft hiervoor geen aansprakelijkheidsverzekering, ook niet voor rsi-klachten van lezers. Je doet het jezelf aan als je tot diep in de nacht blijft chatten met vreemden die een hint van je willen voor dat 'Meer zonder bodem' of het 'Rendier uit Willemstad'.

De digitale dating die zich voordeed op de JCS-site en bedoeld was om elkaar hints te geven of te vragen, liep geregeld uit op een brede maatschappelijke discussie. Nadat er soms wel heel ruimhartig antwoorden over het scherm vlogen, werd er zelfs een hintpolitie in het leven geroepen om de boel in het gareel te houden. Wrevelige opmerkingen kwamen voorbij als 'lees eens een boek' en 'kom eens achter dat ding vandaan en zoek die vraag op in de bibliotheek'. Maar tegelijk zijn er vriendschappen ontstaan en worden er nu al plannen gesmeed hoe de kluif volgend jaar gezamenlijk zal worden aangepakt.

De webmaster, inmiddels beter bekend als 'Corry uit Zwolle', is hard aan vakantie toe - misschien wel rond kerst. Het lijkt trouwens uitgesloten dat er dit jaar nog één telefoonbedrijf rode cijfers durft te presenteren, met zo'n onvermoeibare club surfers, chatters en bellers. Er waren ook hitlijstjes. Zo is de smerigste vraag vast die over het spoorboekje, omdat het antwoord dat velen na lang zoeken dachten te hebben gevonden, niet juist zal blijken te zijn. De meeste ergernis leveren de KV's van Mozart en de orchideeën die massaal zijn ingevuld, maar onvoldoende. Zoals al cynisch werd opgemerkt: je kunt overschrijven of je kunt het niet. 'Riet van het veld' (15,2) tekende voor de meeste nachtmerries - 'je moet ook bijna zelf gekorfbald hebben om zo'n vraag te verzinnen'. De leukste opgave was die over de sauna (13,4).

Hoogtepunt (zij het voor een heel kleine schare) was de vraag wie er in de Achterhoek tussen de kippen is geboren (7,1). Aan de antwoorden te zien leek er maar één Achterhoeker voor in aanmerking te komen, Guus Hiddink. Maar Guus is niet voor één ei te vangen, Gerrit Komrij kennelijk wel: bij een luchtalarm boven Winterswijk in 1944 vluchtte zijn hoogzwangere moeder het kippenhok in en daar kwam hij kraaiend ter wereld. Die ontdekking gaf KWT'ers de kick van het jaar; voor Komrij zelf was het aanleiding om te stoppen als Dichter des Vaderlands.

De vragen waren soms 'onmogelijk', de antwoorden af en toe ook. Hoofdstuk 1953 leverde niet veel problemen op. Na Mabelgate kenden de meesten De Dominee, de rest kent hem nú (1,5). Aan de dieren uit de boeken van Annie M.G. Schmidt (2) konden ook kinderen hun hart ophalen: maar vooral Filoe zat goed verstopt, Sonja werd vaak ten onrechte voor een leeuw aangezien en Toep was echt een mus. Bij de reeksen hielpen veel kinderen hun ouders aan Kathleen van K3. Voor een slachtpartij zorgden de lijnen uit het spoorboekje - het boekje van 2003 welteverstaan, want in de nieuwste editie ontbreekt lijn 66 (a/b). Bij de langstzittende pausen kwam vaak een verkeerde naam te voorschijn, terwijl het rijtje zo mooi in de Trouw Almanak staat.

Van de vestingsteden (4) zorgde Tholen voor moeilijkheden, maar die stonden niet in verhouding tot de stormvloeden (5). De samenstellers hebben geen partij gekozen in de meningsverschillen van de experts Gottschalk en Buisman en bij 5.7 drie antwoorden goed gerekend. Ook bij de knopen (6) zijn we soepel geweest, al wensten we Nederlandse antwoorden. Dat het niet alleen om zeil- en klimknopen ging maar ook om twee macramé-knopen, zal ons door velen niet vergeven worden.

Smerig en gemeen waren de vragen over Gelderland (7), vooral de 'drie aderen aan één pols' - een dichtregel van Guillaume van de Graft, wat we helaas maar in weinig antwoorden terugzagen. In de graftombe van de Van Renselaers in Nijkerk (7,7) ligt nog geen teennagel van Kiliaen, een van de grondleggers van New York: hij is zelf begraven in Amsterdam, maar het is wel degelijk zíjn graf. Dat Doberman bij de belastingen werkte en een hond als hulpje had, dat de Laufhund een loophond is en geen herder en dat we om de hond van Aztekengod Xolo vroegen en niet om een keffertje uit Arizona, was lang niet voor iedereen duidelijk. Dat gold ook voor de hond op de schoot van farao Toetanchamon, de Faraohond dus (8,10). Voor de kleuren rood, wit en zwart zijn veel antwoorden bedacht, maar voor wat ze 'symboliseren' heel weinig. De neefjes van Michael Jackson vormen niet de belegen Three Jacksons ('Het autootje') maar 3T (9,9).

Een muzikale ordening van de werken van Mozart (10) vraagt niet zozeer om namen als wel om (rug)nummers, de KV's dus. Die hebben velen spijtig genoeg achterwege gelaten. De wilde (11) orchideeën leverden wel veel antwoorden op ('een te makkelijke vraag'), maar de officiële namen zijn niet compleet zonder aanduiding van de toevoeging ssp (subspecies, ondersoort) en var (varietas, variëteit). De Tourvragen (12) over de curieuze 'préface' van Bontempi was voor de meesten te hoog gegrepen, maar bijna iedereen weet wie Bas Maliepaard is en dat is winst. Finland (13) vereiste veel zoekwerk, maar het maakte het land als vakantiebestemming populair. Blikkenverzamelaars, beschuitbakkers en Bolletjemuseum zijn overstelpt met beschuitvragen (14) - voorlopig zullen we ze dus niet meer opnemen. En traditiegetrouw zorgde het laatste hoofdstuk voor de meeste hoofdbrekens. Met excuses aan alle playboys, knuffeldieren, heiligen en stiekem fotograferende bouwvakkers in villa Eikenhorst zijn onze oplossingen zoals ze zijn. De vraag over de kunststof korfbalmand heeft slapeloze nachten bezorgd. Het huwelijk van het zwaantje en de twee haantjes bracht heel veel puzzelaars bij het samengaan van KLM en Air France. En het tweede haantje dan? Fout dus, het ging om de fusie van drie kerken. Ten slotte het vers uit 2 Kronieken, dat voor de meesten sloeg op de veranderde stroomrichting van het Amstelwater, waarmee evenwel nog niet het 'vinkje' verklaard is. Het ging om het wetenschappelijk bewijs dat de Siloamtunnel uit 2 Kronieken heeft bestaan. Zoals iemand schreef: 'Soms is gewoon waar wat er in de bijbel staat.' En daar moeten we het voor een jaar bij laten.

14 Deksels! Daar kom ik voor uit!

Beschuitbussen

1 Albert Heijn (Zaandam)

2 De Bijenkorf (Surhuisterveen)

3 Bosscher (Zuidwolde)

4 Coop (Rotterdam)

5 De echte Bakker (Friesland)

6 Hille (Dordrecht)

7 Hooimeijer (Barendrecht)

8 Hus (Den Haag)

9 Van der Meulen (Hallum)

10 Arks Heerde

1 Wie of wat in 1953 ..?

1 Voor het eerst autovrij shoppen: Lijnbaan Rotterdam open

2 Gaf z'n identiteit definitief prijs: DNA-structuur ontrafeld

3 Sterretje 11.779 voor een ster: Frits Zernike (Nobelprijswinnaar 1953, planetoïde vernoemd in 2003)

4 Wij ontvingen klachten over de kwaliteit van lucifers: oprichting Consumentenbond en -gids

5 De Dominee meldt zich: Klaas Bruinsma geboren

6 Post via zwager met fatale afloop: executie Julius en Ethel Rosenberg

7 Voor de vijfde maal 'Postbank': wielrenner Fausto Coppi weer 'Giro'-winnaar

8 De dooi valt in: Destalinisatie met aantreden van Chroesjtsjov (SU)

9 Een uurtje eerder dan Stalin: Prokofjev overlijdt 55 minuten vóór Stalin

10 En als ze thuis zijn, krijgen ze chocola: (zin uit) eerste boekje 'Jip en Janneke'

2 Dierentuin AMG

uit boeken van Annie M.G. Schmidt

1 Arie: zwaluw (uit 'Otje')

2 Bessie: paard ('A van Abeltje'), lijster ('Otje')

3 Filoe: papegaai ('Het hele schaap Ve ronica'), mier ('Het beest met de achternaam')

4 Leentje: (zee)meeuw ('Pluk van de Petteflet'), poes ('Minoes')

5 Meneer Peters: hond ('Wiplala Weer')

6 Sebastiaan: spin ('Dit is de spin Sebastiaan')

7 Sonja en Douglas: tijgers ('A van Abeltje')

8 Toep: mus ('Otje')

9 Vlieg: poes ('Wiplala')

10 Zaza: kakkerlak ('Pluk van de Pette flet')

3 Reeksen - vul aan ...

1 Kristel, Karen, Kathleen (meidengroep K3)

2 1-1, 2-1, 2-0, 3-1, 1-3, 5-0, 0-1, 6-0 (kwalificatie Oranje voor EK voetbal)

3 grijs, rood, blauw, oranje, groen, geel, paars (kleur euro-biljetten)

4 Nairobi, Vancouver, Canberra, Harare, Porto Alegre (assemblee Wereldraad van Kerken)

5 Dickerdack, Sickbock, Canteclaer, Terpen Tijn (beeldengroep voor Marten Toonder, Rotterdam)

6 3,50%; 3,25%; 2,75%; 2,25%; 1,75% (depositorente ECB)

7 66 (a/b), 67 (a/b), 68 (a/b), 70 (a/b), 71 (a/b), 72 (a/b), 80 (a/b) (lijnen in Spoorboekje 2003)

8 1947 18.7; 2003 18.6; 1976 18.4; 1983 18.2; 1995 18.2 (warmste zomers 20ste eeuw)

9 54 54 34 29 43 44 (kamerzetels CDA)

10 Pius IX, Leo XIII, Johannes Paulus II, Pius VI (langstzittende pausen)

5 (Geen) heilig water

stormvloeden in Nederland

1 1163: St. Thomasvloed

2 1196: St. Nicolaasvloed

3 1221: St. Matthiasvloed

4 1246: St. Lucasvloed

5 1257: St. Ger(e)onsvloed

6 1334: St. Clemensvloed

7 1375: St. Marcellusvloed,

ook St. Victorvloed/St. Dionysiusvloed

8 1393: St. Vincentiusvloed

9 1397: St. Ceciliavloed

10 1468: St. Ursulavloed

7 Blauw, geel, zwart

vlag van Gelderland

1 Geboren tussen de Achterhoekse kippen: Gerrit Komrij (tijdens luchtalarm)

2 Drie aderen aan één pols: dichtregel Guillaume van de Graft uit 'Gelderland, driegedeeld land' (bedoeld worden Rijn, Waal en IJssel)

3 Het hoogste punt: Rozendaalseveld, Rheden (110 m)

4 Het kleine revierke: de Linge (naar de schrijver J.J. Cremer)

5 Leidde Liszt af: Hemony-carillon Zaltbommel, bespeeld door beiaardier Leenhoff

6 Vesting door Vondel geroemd: Groenlo ('Grol')

7 Graf grondlegger New York: Kiliaen van Renselaer in Grote Kerk Nijkerk

8 Torent boven alles uit: (slogan van) Zutphen

9 Hebben Prikkeldraad en Schampschot gemeen: bandleden van 'Normaal'

10 Meer zonder bodem: Uddelermeer (zo genoemd vanwege 14 m dikke slib laag)

8 Zuivere blaffers rashonden

1 Belastinghulpje: Dobermann Pinscher

2 Dominees kleintje: Parson Jack Russell

3 Franse Bergloper: Jura Laufhund

4 Karel II: King Charles Spaniel

5 Leenderts kruising: Saarloos wolfhond

6 Nachtvlinderachtige: Epagneul Phalène

7 Peper en Zout: Schnauzer

8 Schots meisje: Schotse Collie ('Lassie')

9 Teken van AZ: Xoloitzcuintle (of Mexicaanse Naakthond)

10 Toetanchamons schoot: Faraohond

9 Tien over drie

over het getal '3'

1 Eerst alleen wol, nu alles per post: 3 Suisses

2 Wat walnoten en vis gemeen hebben: omega-3 vetzuren

3 Voer voor Midas: de Drie Biggetjes

4 Vocht uit de smederij: Drie Hoefijzers

5 Symbool voor Rood, Wit en Zwart: De Drie Wijzen (New Age-astrologie)

6 Prokofjev (opus) 33: Liefde voor de drie sinaasappelen

7 2 december 1805: Driekeizersslag bij Austerlitz

8 Pleincafé met vier deuren na 'Kans': De Drie Gezusters, Groningen (Grote Markt)

9 Neefjes van MJ: 3T (TH, Taj en Tarryl Jackson)

10 Boevenmuziek voor een habbekrats: Driestuiversopera (Brecht/Weill)

10 Muzikale werkordening

werken van W.A. Mozart volgens

Köchel Verzeichnis (KV)

1 Amsterdam, februari 1766: KV 25 (7 variaties in D op het Wilhelmus)

2 Bologna, 9 oktober 1770: KV 86 (73v) (Antifoon in D mineur)

3 's -Gravenhage, december 1765: KV 22 (Symfonie no. 5 in Bes)

4 Leipzig, 16 mei 1789: KV 574 (Kleine Gigue in G)

5 Mannheim, 25 december 1777: KV 285 (Kwartet in D)

6 Milaan, 2 november 1771: KV 112 (Symfonie in F, no. 13)

7 Parijs, 12 juni 1766: KV 33 (Kyrie in F)

8 Potsdam, 29 april 189: KV 573 (9 variaties in F)

9 Praag, 6 februari 1787: KV 509 (6 Duitse dansen)

10 Wenen, 10 augustus 1788: KV 551 (Symfonie nr. 41 in C-Dur, Jupiter)

11 Gevlekt ontdekt:

officiële naam wilde orchideeën

1 'Bokken' van Montat: Himantoglossum hircinum ssp. hircinum

2 'Dwerg' van Albula: Chamorchis alpina

3 'Hoefijzer' van Karpathos: Ophrys ferrum-equinum ssp. ferrum-equinum

4 Kapjes van Augustów: Neottianthe cucullata

5 'Nonnetjes' van Punta Alba: Neotinea maculata var. maculata

6 'Soldaatje' van Verdun: Orchis militaris

7 'Spinnen' van Massa Marittima: Ophrys sphegodes ssp. sphegodes

8 'Vliegen' van Turpitz: Ophrys insectifera

9 'Vrouwtjes' van Rhodos: Ophrys mammosa var. mammosa

10 'Zadel' van Monte Gargano: Ophrys bertoloniiformis

12 Honderd jaar rond

Tour de France

1 Rendier uit Willemstad: Bas Maliepaard

2 Kneteman, Raas, Zoetemelk: 10 etappezeges

3 Nummer 62, een boterbloem in het gras: Wim van Est na zijn val op de Aubisque (1951)

4 (Uit) het oog verloren: Honoré Barthelemy (1920) en Armando Peverelli (1949) verloren elk een oog in de Tour

5 Won 35 km op een platte band: Henri Cornet (won eindetappe en Tour 1904)

6 Zag 96 keer niet groen maar geel: Eddy Merckx (reed 96 dagen >

in het geel)

7 Ex-bokser kuste als laatste de keitjes van de Champs-Elyssées: Gerhard Schönbacher (laatste in Tour 1979)

8 Zeven tellen na ruim 3200 km: eindzege Greg Lemond vóór Laurent Fignon (1989)

9 Won de 'laatste kilometer' in z'n eentje: Guido Bontempi won de Préface (soort proloog), waarbij de laatste kilometer door één renner per ploeg werd verreden (1988)

10 Oosterbosch, Raas, Van Poppel, Harmeling, Knaven (recente etappewinnaars in Bordeaux)

13 Met de groeten van Joulupukki! (kerstman Finland)

1 Vaak het vuur weerstaan maar in 1812 onthoofd: Turku (voormalige hoofdstad, nu Helsinki)

2 Misrekening maakt reuze(n)kerk: Kerimüki (architect zag centimeters aan voor meters)

3 Sleutel tot Geluk: het Sampo-epos uit de Kalevala (Fins heldendicht)

4 't Is zweten bij geboorte en sterven: sauna (oorspronkelijk belangrijk bij baren en sterven)

5 Kattenmeppersteeg: Kissanpiiskaajankuja (2,99 m breed) in Kristiinankaupunki (Kristinestad)

6 Explosief gegroeide papierfabriek produceert nu vogelgeluiden: Nokia

7 Liefhebber van de stilte veroorzaakte oproer in eigen land:

Jean Sibelius kon niet tegen geluid; zijn 'Finlandia' groeide uit tot nationalistisch werk tegen de Russen

8 Slechts 45 en toch Groot: Grote Commissie (Eerste Kamer)

9 Amsterdam, Barcelona, Liverpool,

Amsterdam: voetbalcarrière Jari Litmanen

10 1906 (m/v): Finland eerste land in Europa met vrouwenkiesrecht

15 Wie of wat in 2003 ...?

1 Tijd voor nachtgewaad: pyjamadag ingesteld in verzorgingshuis

2 Riet van het veld: rieten korfbalmand vervangen door kunststof

3 Kleinste muziekje: Johan Vlemmix componeert voor M xima 'De Spoedbevalling' (0,0132 sec.)

4 Ander groen mag: rechter wijst protest commando's tegen groene legerbaret af

5 Prijzige knuffelbeer uit Milaan: Clarence Seedorf wint zijn derde Champions League ('Clarence' is ook een knuffelbeer)

6 Erg vroege Heiligman: beeldje van St. Nicolaas (13de eeuw) gevonden in Zierikzee

7 Koninklijk domein gekraakt: registratie domeinnaam Amalia ontdekt vóór de naam bekend werd gemaakt

8 Playboy tot rust gekomen op eigen grond: ex-koning Carol II na 50 jaar herbegraven in Roemenië

9 Zwaantje trouwt twee haantjes: kerkenfusie lutheranen (zwaantje) met hervormden en gereformeerden (haantjes)

10 2 kronieken 32:30

bestaan van bijbelse Siloamtunnel door onderzoek bewezen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden