Oplossing Citatenprijsvraag 2014

Ik kijk naar een zonovergoten beeld van de Hel, en nog altijd zwaait het gele onkruid zacht in de wind en gloeien de klaprozen.

Siegfried Sassoon (1886-1967), Memoires van een infanterie-officier (1965)

Wat een zin!, verzucht een inzender van de Citatenprijsvraag 2014. Hij zag er pas de schoonheid van in, toen hij de kerstpuzzel allang had opgelost en de beeldspraak van 'het zonovergoten beeld van de Hel' tot hem doordrong. De zin is afkomstig van de Britse militair en dichter Siegfried Sassoon, die in 'Memoires van een infanterie-officier' zijn ervaringen op de slagvelden van de Eerste Wereldoorlog vertelt.

Sassoon vocht in 1914 als vrijwilliger mee in het Britse leger in Noord-Frankrijk, veroverde hoogstpersoonlijk een loopgraaf op de Duitsers en voelde zich ondanks een zware verwonding 'nog steeds oorlogszuchtig' en bereid om binnen een paar weken terug te keren naar zijn bataljon. Eenmaal voor herstel naar Engeland gestuurd veranderde zijn visie op de gruwelijke strijd. Hij keerde zich openlijk tegen voortzetting van de Great War en werd voor de krijgsraad gedaagd. Die veroordeelde hem niet, maar dwong hem zich te laten behandelen voor zijn 'anti-oorlogscomplex'. In het citaat dat de oplossing van de Citatenprijsvraag is, beschrijft Sassoon het slagveld bij de Noord-Franse plaats Fricourt.

Deze 'prachtzin' vinden inzenders een passende afsluiting van een jaar waarin Trouw wekelijks aandacht besteedde aan de Eerste Wereldoorlog. Niet dat ze de puzzel een makkie noemen. Zo werd soms in plaats van 'Hel' het woord 'hei' ingestuurd. En de klaprozen stonden in de inzendingen vaak te groeien of te bloeien, terwijl de poëet Sassoon toch echt 'gloeien' gebruikte.

Maar 'een pittige puzzel hoort bij Kerst als engelen en een kerstboom', klonk het. Kortom, de puzzel is weer met gejuich begroet, 'zelfs nu citeren en bronvermelding een wat gevoelig onderwerp moet zijn voor de Trouw-redactie'.

Voor de een was de prijsvraag makkelijker dan voorgaande jaren, voor de ander verreweg de moeilijkste ooit. Het lukte sommigen al voor het 28ste jaar de oplossing te vinden, anderen zagen pas voor de allereerste keer het licht. Internet was voor sommigen een handig hulpmiddel, anderen beschouwen het googelen als een doodzonde. Soms werd hulp gehaald bij de dominee, dan weer gebeurde dat aan de koffietafel in de plaatselijke boekhandel. En nog steeds zijn er puzzelaars die een jaar lang alle kranten bewaren, ze allemaal doorbladeren en zwarte vingers krijgen, maar niet altijd een oplossing vinden.

Een oma van 88 klaagde dat haar ogen achteruitgaan, maar het puzzelen verleert zij niet. Een opa kreeg hulp van zijn kleinzoon van elf. Ouders werden in hun kennis van citaten voorbijgestreefd door de kinderen. En een jonge deelnemer schreef onder zijn oplossing triomfantelijk 'Mijn vader is nog bezig ...'

Wilders (20) en Poetin (6) waren, misschien niet toevallig, de 'inkoppertjes'. Kapitein Schettino (64) die crisismanagement doceert, deed de wenkbrauwen fronsen. De uitspraak dat sterven gemakkelijk is (75) misleidde de puzzelaars naar Malala, pater Frans en Mike Eman, maar is van filosoof René Gude (75). Shimon Peres (74) als koeienmelker en postbode bleek een verrassing, evenals de opmerking van premier Mark Rutte (88) dat hij de Libelle leest voor de strip 'Jan, Jans en de kinderen'. Voor het eerst in 28 jaar kwam koningin/prinses Beatrix niet in de puzzel voor, merkte een inzender scherp op. En Pieter Broertjes (57) en Andries Knevel (59) zullen zich nog wel eens achter hun oren krabben bij het herlezen van hun citaat. 'Wat een domme vraag', zou Van Gaal zeggen (35).

Verschillende inzenders verheugen zich nu al weer op de puzzel van aanstaande december, 'en dat klinkt eigenlijk best dichtbij!' Inderdaad, over 334 dagen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden