Oplichterij

Bij mij staat de radio de hele dag aan: bron van informatie, maar ook gezelschap. Een vrouw is mij te duur en te lastig, een hond is niet geschikt voor intelligente conversatie. Van alle huisdieren is mijn portable verreweg de goedkoopste in het onderhoud, en de best gemanierde. Hij ergert mij wel eens maar dan draai ik hem gewoon uit. Als ik echt iets we ten wil, lees ik de krant. Maar de schuimlaag van dagelijks nieuws die op de wateren drijft neem ik via Radio 1 tot mij.

In het najaar heeft voor de radio een nieuwe zendtijdverdeling en een meer nadrukkelijke zenderkleuring plaats gehad. Over de merites daarvan kan ik niet oordelen. Dat Hilversum probeert de radioluisteraars daarin wegwijs te maken, vind ik mooi. Dat die wegwijzer nu, maanden later, nog iedere dag ad nauseam moet worden uitgezonden, vraagt om een nadere verklaring.

Het gaat in deze dienstberichtjes over informatie. Ik kan mij twee redenen voor de schier eindeloze herhaling voorstellen. Of het reclamebureau dat de bewuste teksten opstelde, is zo slim geweest een zeer lange uitzendperiode te bedingen. Of de luisteraars blijken de boodschap nog altijd niet voldoende tot zich te hebben laten doordringen. Dat laatste is ze niet kwalijk te nemen. Voor een deel zijn deze teksten klinkklare onzin. Enerzijds is dat een kwestie van smaak, anderzijds van feitelijkheid.

Radio 5: los van de onnodig kromme taalconstructie 'De eni ge zender waar nog naar elkaar geluisterd wordt' is het kletskoek te stellen dat men op Radio 5 de enige echte discussies tegen komt. En maak je echt propaganda voor het geluid van een radiodiscussie met een orgie van kikkergekwaak?

Radio 4: een nummertje beschaafde lolligheid. De gemiddelde Nederlandse luisteraar ontgaat in deze samenhang de zin totaal van de route-aanduiding naar het symfonieorkest (dat overigens meer als kamerorkest klinkt): "De Kleine Houtstraat 247, loop langs de slager. Het tweede huis aan de linkerkant, met de blauwe deur." Een goede slogan versterkt de boodschap. Dit geklets irriteert omdat het nergens op slaat.

Radio 3: het klassieke geluid van clavecimbel, cello en harp wordt gevolgd door het kabaal van een kettingzaag, als symbool van popmuziek. Persoonlijk vind ik de vergelijking niet vleiend voor de kettingzaag. In ieder geval geen manier om luisteraars te winnen. Ook al is het voor de popzender.

Radio 2: hier bereikt de symboliek het toppunt van vaagheid. 'De warmste zender van Nederland'. Ik heb ook dit programma nog eens in detail bestudeerd. Radio 2 is evenmin warm als geel als snel als zacht.

Radio 1: hier is de doelstelling: 'Vierentwintig uur per dag nieuws en actualiteiten'. Nou ja, vierentwintig uur per dag... En de motivering: 'Nieuws komt niet om het uur, het komt op elk moment.' Drie concrete nieuwsberichten worden als illus tratie gelezen: de moord op Kennedy, de eerste maanlanding, de afbraak van de Berlijnse muur. Inderdaad: niet om het uur maar met enkele tientallen jaren ertussen. Stuk voor stuk nieuwsfeiten waarvoor iedere radiouitzending ter wereld a la minute wordt onderbroken. Het probleem van de nieuwszender is niet: ruimte te vinden, maar genoeg materiaal. Op CNN hebt u dat al jaren kunnen waarnemen. Per dag worden daarom op Radio 1 zeker vijf verklaringen of vraaggesprekjes met tussenpozen van een of twee uur letterlijk herhaald, twee of drie maal.

Omdat ik een vriendelijke oude man ben zal ik de naam van het reclamebureau dat deze rotzooi heeft verzonnen, hier niet noemen. Is de Nederlandse omroep echt niet meer in staat zulke eenvoudige wegwijzertjes zelf te maken?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden