'Openbaar ministerie aan zet' in zaak Volkert van der G.

Beeld ANP

Het "Openbaar Ministerie is aan zet", als het erom gaat te beoordelen of Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, de regels van zijn voorwaardelijke invrijheidstelling heeft overschreden. Dat zei staatssecretaris van veiligheid en justitie Klaas Dijkhoff vandaag in Den Haag. Een aantal partijen in de Tweede Kamer wil morgen met hem in debat over de kwestie.

Dijkhoff wilde vandaag weinig over de zaak kwijt. "Het gevaar is dat mijn mening gezien wordt als die van de Staat. Misschien frustreer ik dan wel een proces", zei Dijkhoff in een korte reactie in het Tweede Kamergebouw.

"Wat ik zeg kan in een proces door iemand die handig is verkeerd worden gebruikt. Alles wat ik zeg heeft weer zijn effect in de discussie. Het is niet uitgesloten dat mensen die juridisch een beetje handig zijn die teksten weer in hun eigen voordeel gaan gebruiken", aldus Dijkhoff.

Uit een uitzending van Brandpunt-Reporter bleek gisteravond dat Van der G. zelf achter de foto zat die vorig jaar juni van hem werd gepubliceerd in De Telegraaf. Daarmee heeft hij de voorwaarden van zijn proeftijd doelbewust geschonden, stelde het KRO-NCRV-programma. De opnames waarop Van der G. in het programma te zien is, zijn gemaakt met een verborgen camera.

Paparazzifotograaf
In het gesprek zegt Van der G. onder meer dat hij de foto's in De Telegraaf zelf "in scène heeft gezet". Hij vertelt dat zijn toenmalige advocaat, Stijn Franken, contact legde met een paparazzifotograaf die hij goed kende. Die zou een groot aantal foto's hebben gemaakt, waaruit Van der G. naar eigen zeggen kon kiezen, "die wel en die niet". Advocaat Franken wilde hier tegenover KRO-NCRV geen commentaar op geven.

Van der G. werd vorig jaar mei vervroegd vrijgelaten nadat hij twee derde van zijn straf van achttien jaar had uitgezeten. Een van de regels voor zijn voorwaardelijke invrijheidstelling is een mediaverbod, waardoor hij niet actief contact mag leggen met de pers.

Uitzonderingen hierop kunnen alleen worden toegestaan nadat de Reclassering en het Openbaar Ministerie hier vooraf toestemming voor hebben geven. De Reclassering zei in een reactie tegenover het programma geen toestemming te hebben gegeven en de uitspraken van Van der G. te beschouwen als een schending van het mediaverbod.

Staatssecretaris van veiligheid en justitie, Klaas Dijkhoff, wilde vandaag alleen kort op de zaak Van der G. ingaan.Beeld anp

Belastende informatie
Van der G. probeerde de uitzending van Brandpunt-Reporter nog via een kort geding verboden te krijgen, omdat er voor hem belastende informatie in zou zitten. Maar de rechter in Amsterdam wees de eis zondag af waardoor de uitzending gisteravond door kon gaan.

Nu hij het mediaverbod lijkt te hebben overtreden riskeert Van der G. dat hij alsnog de resterende zes jaar gevangenisstraf geheel of gedeeltelijk moet uitzitten.

Mat Herben, oud-fractievoorzitter van de LPF zei in de uitzending dat hij vindt dat Volkert van der G. weer terug naar de gevangenis moet. "Hij heeft het mediaverbod overtreden, dus terug in de bak met hem", aldus Herben.

Een oordeel daarover zou geveld moeten worden door het Openbaar Ministerie. Dat zou de rechter moeten vragen of de ernst van de overtreding van het mediaverbod door Van der G. voldoende reden is om hem terug te sturen naar de gevangenis.

Naar de rechter
Peter Tak, emeritus-hoogleraar strafrecht, vindt dat Van der G. het mediaverbod heeft overtreden en meent dat het OM verplicht is om daar tegen op te treden. Tak zei in de uitzending dat het OM "op zijn minst aan de rechter voor moet leggen of Van der G. een deel of geheel van zijn openstaande straf ten uitvoer moet brengen".

Een aantal partijen in de Tweede Kamer wil uitleg van staatssecretaris Dijkhoff over de uitlatingen van Van der G. CDA-Kamerlid Oskam zei vandaag het stuitend te vinden hoe de moordenaar van Fortuyn "een lange neus trekt naar de rechtsstaat en emoties in de samenleving". Oskam vindt dat het OM stappen moet nemen.

De PVV en Kamerlid Bontes willen morgen tijdens het vragenuurtje in debat met Dijkhoff over de zaak. Ook regeringspartij VVD wil duidelijkheid van de staatssecretaris.

Broer Simon van de in 2002 doodgeschoten Pim Fortuyn sprak vorig jaar bij het monument van de politicus tijdens een stille tocht door het centrum van Rotterdam. De moordenaar van Fortuyn, Volkert van der G., is in mei 2014 onder voorwaarden vrijgelaten.Beeld ANP

Strenge voorwaarden

Volkert van der G. kreeg voor zijn proefverlof in mei 2014 strenge voorwaarden opgelegd van het Openbaar Ministerie. Hij kreeg een enkelband en een aantal locatieverboden, onder andere voor Rotterdam, hij mocht geen contact opnemen met de nabestaanden van Fortuyn en geen enkel contact hebben met de media. Als hij zich hier niet aan zou houden riskeerde hij een deel of de hele resterende straf van zes jaar nog alsnog te moeten uitzitten.

Al binnen enkele maanden na het begin van zijn voorwaardelijke invrijheidstelling kreeg Van der G. via een aantal rechtszaken gedaan dat hij van de meeste voorwaarden werd verlost. Alleen het mediaverbod en het contactverbod met de nabestaanden bleven in stand.

Onder de kop 'open en bloot' publiceerde De Telegraaf vorig jaar juni een foto van Volkert van der G., lopend langs de Prinsengracht in Amsterdam nadat hij een bezoek had gebracht aan zijn advocaat Stijn Franken. Maar vragen beantwoorden wilde hij niet, en hij verwees door naar de reclassering.

Volgens de schrijver van het artikel John van den Heuvel was er sprake van 'een onverwachte foto' van fotograaf Ferry de Kok waartegen Van der G. 'zich niet verzette'. Maar volgens Van der G. is die foto dus in scene gezet, zo bleek gisteravond.

Als argument voor het regelen van een fotograaf gaf hij dat er na zijn vrijlating een keer een eerste foto van hem zou moeten verschijnen, omdat fotografen anders voortdurend op hem zouden blijven jagen. "De druk moet van de ketel", aldus Van der G.

Brandpunt-Reporter zegt de verborgen camera als 'zwaar journalistieke middel' te hebben ingezet omdat het de enige manier was om aan te tonen dat in het betreffende geval sprake is van een maatschappelijke misstand. De informant, 'een kennis' van Van der G., kreeg volgens het tv-programma een 'onkostenvergoeding' van 1500 euro voor zijn medewerking.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden