Opeens was de buurman vijand

(Trouw) Beeld
(Trouw)

De Keniaanse film ’Togetherness Supreme’ toont het leven in de sloppen van Kibera. Alle acteurs komen zelf uit het dorp. Boodschap van de film in wording: laat je niet bedotten door politici.

Rond de bushalte ’Olympic’ in Kibera drommen steeds meer jongeren samen. Zwaaiend met boomtakken en stokken schreeuwen ze leuzen. Hun kleding is vuil en kapot, zoals veel in dit deel van de stad. De enige spoorlijn die Kenia rijk is en die dwars door de sloppen loopt, hadden ze eerder al ontwricht, uit protest tegen van alles en nog wat – taferelen die deden denken aan het geweld dat losbarstte na de verkiezingen.

Een vrouw sluit schielijk de luiken van haar telefoonwinkeltje als de jongeren naderen. Woede straalt van hun hoofden af.

Het zou een scène kunnen zijn uit de film ’Togetherness Supreme’, de opvolger van de geprezen en gelauwerde korte film ’Kibera Kid’ uit 2007. Maar het is de weerbarstige realiteit. Regisseur Nathan Collet besluit de set uit veiligheidsoverwegingen te verplaatsen. Het produceren van een complete, negentig minuten durende film in Kibera kent zo z’n uitdagingen, vooral nu het weer onrustig is in het grootste sloppendorp van Oost-Afrika.

Is dit dan de Keniaanse versie van ’Slumdog Millionaire’, de grote Oscarwinnaar uit India die eveneens speelt tegen de achtergrond van armoede en krotwoningen? „Ja en nee”, zegt regisseur Collet. „Onze film vertelt een ander verhaal, maar de levendigheid en realiteit van de sloppen zitten er allemaal in.” Al eerder diende het rauwe Kibera als decor voor films. ’The Constant Gardener’ (2005) met Ralph Fiennes werd er deels geschoten. Het succes van ’Kibera Kid’ – jonge jongen wordt gemangeld tussen de aantrekkingskracht van een jeugdbende en de keus voor het goede – smaakte naar meer.

En toen was er plotseling de politieke crisis. Die dreef een wig tussen verschillende etnische gemeenschappen en zou het aanzien van Kenia voorgoed veranderen. „Daar moesten we iets mee”, aldus de regisseur, samen met de geluidstechnicus de enige niet-Keniaan op de set.

In de film lopen fictie en werkelijkheid in elkaar over. Hoofdpersoon Kamau, zoon van een pandjesbaas en van dezelfde etnische groep als de president, raakt bevriend met Otieno – van de Luo-stam en lid van de oppositiepartij – en krijgt sympathie voor diens politieke denkbeelden. Verraad in de ogen van zijn vader. Beide jongens worden verliefd op hetzelfde meisje, Alice. Otieno krijgt wat met haar maar gaat vreemd, verliest Alice aan Kamau en raakt steeds dieper verstrikt in duistere geldzaken van de partij.

Kamau heeft zijn eigen problemen. Zijn familiebanden knellen. Toch wil hij zijn eigen leven vormgeven maar hij mist een rolmodel. Desondanks blijft hij geloven in zijn idealen. Maar een crisis breekt uit; huizen gaan in vlammen op en mensen moeten vluchten.

Wilson Maina (21), die de rol van Kamau speelt, gelooft heilig in de zeggingskracht van de film. „We laten zien hoe mensen ineens hun buren lieten barsten, hoe de winkelier, die je op de pof liet betalen, ineens in een vijand veranderde omdat hij van een andere stam was.”

De acteur bewijst dat jongeren het aloude politieke spel van verdeel en heers spuugzat zijn: „Mensen wilden verandering, een beter leven, niet dat gedoe tussen Luo’s en Kikuyu’s. Als we op wijkniveau de krachten bundelen, zal de politicus zijn ophitsende toespraak vol stammenpolitiek moeten weggooien en inruilen voor een verhaal dat onze werkelijke problemen aanroert.” Collet: „We willen laten zien dat mensen een keuze hebben. Ook om hun eigen ideeën vorm te geven.” De film komt waarschijnlijk volgend jaar uit.

Scene uit ¿Togetherness Supreme¿ waarin een corrupte functionaris van de Keniaanse kiescommissie wordt belaagd door in oranje T-shirts gehulde aanhangers van politicus Odinga. Rechts: hoofdpersoon Kamau. (FOTO'S ROMAN BAATENBERG DE JONG) Beeld
Scene uit ¿Togetherness Supreme¿ waarin een corrupte functionaris van de Keniaanse kiescommissie wordt belaagd door in oranje T-shirts gehulde aanhangers van politicus Odinga. Rechts: hoofdpersoon Kamau. (FOTO'S ROMAN BAATENBERG DE JONG)
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden