Op naar de volgende hobbel tussen het kabinet en de eindstreep

Stapelbedden bij stichting Schroeder in Den Haag, waar gewezen asielzoekers gebruik kunnen maken van de bed-bad-en-broodvoorziening.Beeld anp

Het kabinet is voorlopig gered. Zelfs over het onderwerp waarover VVD en PvdA het meest fundamenteel van mening verschillen - asielproblematiek en illegalen - lukt het uiteindelijk de lieve vrede te bewaren. Hoe lelijk en fel bekritiseerd het uiteindelijke compromis ook is. Was het de laatste grote hobbel?

Er was woensdagavond nog maar nauwelijks een akkoord tussen VVD en PvdA of de premier en de vicepremier, Mark Rutte en Lodewijk Asscher, hadden het alweer over het aanpakken van de economie. Daarvoor werken VVD en PvdA per slot samen in deze coalitie.

Er zijn steeds meer tekenen dat het kabinet op korte termijn een aantrekkelijke oogst op het gebied van economie kan verwachten. Waarom dat in de waagschaal stellen door een conflict over de illegalenproblematiek, moet Rutte gedacht hebben.

Geharnaste VVD-fractie
De premier onderschatte vlak na de uitspraak van het Comité van ministers van de Raad van Europa hoe geharnast zijn VVD-fractie in deze zaak zat. Er moest en zou een reactie komen waaruit te lezen zou zijn dat er een serieuzere aanpak zou komen van uitgeprocedeerde asielzoekers en een dwingender terugkeerbeleid.

Rutte dacht dit akkefietje in een paar uur op te kunnen lossen, maar dat bleek een illusie. Er dreigde een confrontatie tussen een fractie, die een signaal wilde geven, en de politiek leider. Dat Rutte onmiddellijk weer sprak over het mogelijke succes van het kabinet van de aanpak van de economische problemen duidt er mogelijk op dat hij grote moeite had met de prioriteiten van de VVD-fractie.

Drijfzand
Het uiteindelijke compromis maakt de weg echter nog niet vrij voor het kabinet om de volle vier jaar uit te zitten. Daarvoor is het te zeer op drijfzand gebouwd. Wat doet het kabinet als de vele burgemeesters die gisteren aankondigden zich niet aan het nieuwe beleid te gaan houden, voet bij stuk houden? En wat gebeurt er als de Raad van State met de uitspraak komt dat gemeenten dakloze illegale vreemdelingen onderdak bieden moet? De bed, bad en brood-problematiek is voor even geneutraliseerd, maar nog geenszins opgelost.

Er ligt wellicht een nog grotere hobbel tussen het kabinet en de eindstreep in 2017. Echt veel voortgang zit er namelijk niet in de ontwikkeling van een nieuw belastingstelsel. Staatssecretaris Eric Wiebes van financiën zou graag met de oppositie praten over de vormgeving, maar daarvoor moet wel duidelijk zijn wat VVD en PvdA willen en een gezamenlijk voorstel is er nog niet.

Volgende hobbel
Op Prinsjesdag zal het kabinet weliswaar aankondigen een groot deel van de meevallers - die naar verluidt veel groter zullen zijn dan tot nu toe aangenomen - te gaan inzetten voor verlaging van de belastingen op arbeid, maar daarmee is er nog absoluut geen zicht op een algemene hervorming van het belastingstelsel. In juni, kondigde Wiebes aan, komt het kabinet met een nota vol voorstellen voor een nieuw belastingstelsel, maar of hij die belofte ook waar kan maken is zeer onzeker. De ene hobbel is nog niet opgeruimd of de volgende dient zich aan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden