Op kunstbeurs in Maastricht hangt meer dan in het Rijksmuseum

MAASTRICHT - Het is maart en dus is het beursgebouw MECC in Maastricht weer even omgetoverd in een 'museum-voor-negen-dagen'. Met ruim 175 internationale deelnemers gaat The European Fine Arts Fair (Tefaf) zelfs tijdelijk de concurrentie aan met het Rijksmuseum in Amsterdam.

ROBBERT ROOS

Eigenlijk heeft de Tefaf een beetje pech. Het is niet te verwachten dat ooit absolute topstukken van bijvoorbeeld Hals, Rembrandt, Vermeer of Van Gogh op de markt komen, zodat ze ook nooit de wanden van de beursexposanten kunnen sieren. Zou dat wel het geval zijn, dan zou de Tefaf gedurende anderhalve week een geduchte concurrent zijn. De Maastrichtste beurs heeft een vergelijkbaar aanbod als het Rijksmuseum: toppers op het gebied van de zeventiende-eeuwse Hollandse schilderkunst, een fraai aanbod Nederlandse negentiende-eeuwse schilderkunst, een paar aardige impressionisten, zeer goed werk binnen de sector Aziatica, Franse meubelen, zilverwerk, tapijten, manuscripten en een groeiende afdeling Italiaanse schilderkunst. Bij dit laatste onderwerp valt dit jaar vooral de hoeveelheid Venitiaanse stadsgezichten van Vedute-schilders als Canaletto en Guardi op.

Wat de Tefaf aan het Rijksmuseum toevoegt, is een inmiddels kwalitatief goede sector 20ste eeuw. Dat was altijd een beetje een stiefkindje, maar staat nu op hetzelfde niveau als de rest van de beurs. Vooral de kitscherige hedendaagse Nederlandse schilderkunst wordt terecht geweerd.

Wanneer je naar de Tefaf gaat weet je dat het een beurs is van museumniveau. En toch verbluft het aanbod nog regelmatig. Je kuiert bijvoorbeeld de op zich kleine stand van Helmut Rumbler uit Frankfurt binnen en ineens sta je voor acht etsen van Rembrandt, houtdrukken van Hendrick Goltzius en gravures van Lucas van Leyden. Een exquise prentenkabinetje.

Steek je de wandelgang over dan kom je terecht in de miljoenenstand van French & Company uit New York. Je ziet er onder meer een buitengewoon fraai bloemstilleven van Jan van Huysum (20 miljoen gulden), een portret van Titiaan (12 miljoen gulden), een landschap van Meindert Hobbema (9 miljoen gulden) en een verhoudingsgewijs bescheiden geprijsd, maar prachtig paardstuk van George Breitner (1,2 miljoen gulden). In totaal heeft de Amerikaan voor ongeveer 100 mijoen gulden hangen. Handelaar Martin J. Zimet ziet ook wel de komische kant van al die nullen. “In Belgische francs staat het nog mooier.” French & Co. blijkt de oudste kunsthandelaar in de Verenigde Staten en doet aan geen enkele andere beurs dan de Tefaf mee. “Omdat het gewoon de beste is.”

Dezelfde vleiende woorden klinken ook uit de mond van de Londense handelaar Robert Hall, gespecialiseerd in Chinese snuifflesjes. “Het is niet eens zozeer dat ik hier de beste omzet draai, maar het niveau van zowel het aanbod als de bezoekers is zo hoog, dat het de beste beurs is op het gebied van kunst en antiek. Vooral de verzamelaars en kunstkijkers uit België en Nederland hebben een prachtig 'oog'. Ze zijn goed onderlegd en hebben een zeer goed esthetisch gevoel. Ze kijken niet alleen naar prijzen, zoals de Amerikanen, maar waarderen stukken echt op hun schoonheid.”

Snuifflesjes waren tussen de zeventiende en negentiende eeuw zeer in zwang aan het Chinese hof. Voor de keizer was het snuiftabak een modedrug. Om het poeder te beschermen tegen het vochtige klimaat werden de rijkversierde flesjes ontworpen. Hierdoor kon de heerser zijn verslaving ook overal mee naar toe nemen. Een topstuk bij Hall is een uit agaath gesneden flesje uit de Suzhou School (1780-1850). Het moet ruim 100 000 gulden kosten.

Aziatische kunst is op de Tefaf vaak goed vertegenwoordigd, al krijgt het in Nederland nooit zoveel aandacht. Kunsthandel Vandeven uit Den Bosch heeft zich gespecialiseerd in Chinees porselein en terracotta-figuren uit de Han-dynastie (200 v. Chr.- 200 n. Chr.) en de Tang-Dynastie (618-907). Dit jaar bestaat het bedrijf dertig jaar. Bijzonder is een beeldje (40 000 gulden) van een hofdame die een hondje vasthoudt, een motief dat de kunsthandelaar niet eerder is tegengekomen. Andere belangrijke stukken zijn een groep van drie kleine beeldjes van muzikanten (tezamen 65 000 gulden), een penselenpot in famille vert-kleuren voor 130 000 gulden - dit soort schilderwerk is volgens Vandeven de Rembrandt van het Chinese porselein - en een reusachtige pot met deksel van keramiek (190 000 gulden).

Het aardige van de Tefaf is dat je ook allerlei aardige curiosa tegenkomt. Bij de firma Axel Vervoordt uit het Belgische 's-Gravendeel staat bijvoorbeeld een groot houten model van een fantasiedak. Het is de meesterproef van een eind negentiende-eeuwse dakmaker, waarin hij zijn kunsten op het terrein van spantconstructies en houtverbindingen vertoont. De liefhebber mag het voor 25 000 meenemen. Bij dezelfde kunsthandel hangt ook een wit 'snede-schilderij' van Lucio Fontana, dat hij speciaal voor de Biënnale van Venetië van 1966 schilderde. Kostprijs: 985 000 gulden. Bij de Nederlandse Galerie Delaive ben je voor eenzelfde soort schilderij - maar dan in blauw - 480 000 gulden kwijt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden