Reportage

Op het stembiljet in India staat een lijst vol boeven

Een rij bij een stemlokaal in de deelstaat Uttar Pradesh. Er zijn honderden partijen en miljoenen verkiesbare functies bij de regionale verkiezingen.

Mensen in de rij bij het stemlokaal in de deelstaat Uttar Pradesh Beeld REUTERS

“Hij heeft veel gedaan voor de ontwikkeling van dit district”, zegt Chandrakant Sharma. De Indiase boer zit op een bamboe bed voor zijn huis in het plaatsje Sardhana, ruim twee uur rijden van New Delhi, vergezeld door een aantal buurmannen en zijn vier buffels. 

De mannen hebben het over Sangeet Som, kandidaat in de regionale verkiezingen in de deelstaat Uttar Pradesh voor de BJP, de hindoe-nationalistische regeringspartij van premier Modi. Boer Sharma spreekt vol bewondering over politicus Som, die zojuist met zijn campagneteam en veel tromgeroffel voorbijliep. “Verharde wegen, marktplaatsen voor ons boeren, waterleidingen. Het is een goede man.”

Strafblad

Wat niet direct ter sprake komt, is het feit dat Som in 2013 enkele maanden in de gevangenis zat. De politicus, die in 2012 voor het eerst werd gekozen als lid van het lokale parlement, zou toen een hoofdrol hebben gespeeld in ernstige rellen tussen hindoes en moslims. Ruim zestig mensen kwamen om het leven en duizenden raakten hun huis kwijt. Som, een 39-jarige boerenzoon en vader van drie kinderen, wordt beschuldigd van relschoppen, haat zaaien en wapenbezit.

Som is in India lang niet de enige politicus die in aanraking kwam met justitie. Een derde van alle nationale parlementsleden heeft een rechtszaak tegen zich lopen, net als een derde van Modi’s ministers. Bij een vijfde gaat het om ernstige misdaden als moord of ontvoering. En het aantal neemt met elke verkiezing toe.

Honderden partijen

“De schaal van de politieke competitie en fragmentatie maakt India uniek”, zegt politicoloog Milan Vaishnav, die onlangs een boek schreef over dit fenomeen: ‘Why Crime Pays’ (Waarom misdaad loont). Er zijn honderden partijen en miljoenen verkiesbare functies. Daarom gaan criminelen steeds vaker de politiek in. 

Alleen maar bescherming van vervolging zoeken bij een politicus, zoals ze tot de jaren zeventig deden, voldoet niet meer, nu de kans klein is dat een bepaalde politicus elke verkiezing wint. Ook wordt de politiek, naarmate India rijker wordt, steeds lucratiever, vooral voor diegenen die bereid zijn een oogje dicht te knijpen bij het uitdelen van vergunningen voor bouwprojecten en fabrieken.

Zo beliep Soms vermogen volgens zijn eigen opgave in 2012 al op tot 200 miljoen roepies (2,8 miljoen euro) en wist hij er in vijf jaar als lokaal parlementslid nog eens ruim 100 miljoen roepies (1,4 miljoen euro) bij te verdienen. Dat maakt hem ook aantrekkelijk voor zijn partij, omdat hij zijn eigen campagne kan financieren. Som mocht zich kandidaat stellen voor de BJP, ondanks Modi’s belofte de politiek op te schonen. “De realiteit is nu eenmaal dat alle partijen zowel geld als spierkracht nodig hebben”, legt Vaishnav uit. Hij berekende dat criminele kandidaten een aanzienlijk hogere kans hebben om te winnen.

Onwetendheid

Dat een crimineel verleden kiezers er niet van weerhoudt op kandidaten als Som te stemmen, komt volgens Vaishnav niet door onwetendheid. Beroepsgangsters die zich verkiesbaar stellen worden in hun eigen gemeenschap vaak gezien als een soort Robin Hood, die bescherming biedt en dingen voor elkaar krijgt waar de staat faalt. 

“Ik noem dat defensieve criminaliteit”, zegt hij. “Sangeet Som is iemand die zijn betrokkenheid bij de rellen gebruikt voor politiek succes. Hij polariseert het electoraat en profileert zichzelf in zijn campagne als de beschermer van de hindoes.”

Tijdens zijn campagne brengt Som de rellen inderdaad regelmatig zelf ter sprake, zo blijkt uit lokale mediaberichten. Rajkumar Som, een kastegenoot van de politicus en volger van zijn campagne, beschrijft hem als de ‘held van de hindoes’. Hij spreekt over islamitische criminelen in de regio. “Sangeet Som doet daar wat tegen.” Tegenover Trouw houdt de politicus het zelf correct. “Ik ben nu eenmaal geboren als hindoe, en daar ben ik heel trots op”, zegt hij. “Als ik wegen aanleg, dan profiteren moslims daar toch ook van?”

Wat boer Sharma betreft zijn de rellen net zo’n positief punt op Soms cv als zijn ontwikkelingswerk. “Het was zelfs in Amerika in het nieuws. Sangeet Som is wereldberoemd.”

Deelstaat Uttar Pradesh is graadmeter

Indiërs in vijf deelstaten zijn de afgelopen weken naar de stembus gegaan. De uitslagen worden op 11 maart bekendgemaakt. Vooral de verkiezingen in de deelstaat Uttar Pradesh zijn belangrijk voor premier Narendra Modi. De deelstaat heeft met 200 miljoen mensen het grootste inwoneraantal en de politieke stemming in Uttar Pradesh wordt gezien als een eerste graadmeter voor de nationale verkiezingen van 2019. Het aantal zetels dat Modi’s regeringspartij BJP behaalt, zal ook worden gezien als een oordeel over zijn radicale beslissing eind vorig jaar om de twee grootste bankbiljetcoupures, van 500 en 1000 roepies (7 en 14 euro), plotsklaps ongeldig te maken. De maatregel moest bijdragen aan de strijd tegen corruptie, maar bezorgde veel gewone Indiërs een boel ongemak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden