Op het platteland belt men niet voor een wissewasje

Als paddestoelen schieten ze uit de grond: de centrale huisartsenposten (CHP's) waar spoedpatiënten buiten kantooruren terechtkunnen. Voor de zwaarbelaste huisartsen betekent dit minder avond-, nacht en weekenddiensten. Prima, maar niet voor het platteland, vindt een tiental Sallandse huisartsen.

WESEPE - Zaterdagmiddag. Binnie Groenendijk, huisarts in het Overijsselse Wesepe, rijdt langs verregende weilanden naar een patiënte in Overkempe. ,,Geen spoedgeval. Maar ik moet die wond vandaag wel even bekijken.'' Na een tocht over een modderige zandweg komt ze bij een tractorverhuurbedrijf. Babykleertjes wapperen buiten aan de lijn. Na het kraambezoek -onderzoek, praatje, kopje thee- keert ze terug naar de praktijk om telefoontjes te beantwoorden. ,,Koorts? Pijn? Kom maar langs.''

In de wachtkamer dept de patiënt zijn ontstoken, betraande oog. Op het prikbord staat meegedeeld dat de nachtdiensten hier ook na 4 maart door de eigen arts zal worden gedaan. Hier verandert niets, maar inwoners van naburige dorpen moeten voortaan na kantoortijd naar Deventer.

Overal worden met steun van overheid en zorgverzekeraars CHP's opgericht. Niet alleen in de steden, ook op het platteland. Het gebied tussen Almelo, Winterswijk, Zutphen en Deventer moet voor de zomer zijn 'afgedekt'. De huisartsenverenigingen zien huisartsenposten als dé oplossing om instroom van junioren te bevorderen en uitstroom van opgebrande senioren te voorkomen. Jos van Deursen, stadsarts in Zutphen, somt begeesterd de voordelen op: ,,Minder frequent en minder lange diensten, intensief contact met andere huisartsen, ondersteuning van een doktersassistente, meer professionaliteit: je gaat op stap met chauffeur, een goed geoutilleerde visitewagen met zwaailicht, zuurstof en infuus.''

Ook in Deventer gaat volgende week een CHP open. Maar Binnie Groenendijk ziet bij voorbaat af van deelname aan deze huisartsenpost, net als huisartsen uit Olst, Wesepe, Laren, Raalte en Diepenveen. Zij vormen een minderheid. Groenendijk verklaart: ,,Ik denk dat CHP's voor stedelingen goed functioneren. Maar plattelandspatiënten bellen niet voor wissewasjes. Voor ouderen en chronisch zieken werpt zo'n vreemde CHP drempels op.''

Otto Quartero, huisarts in Diepenveen, beaamt: ,,Patiënten kénnen ons. In Deventer werken straks zestig huisartsen bij toerbeurt.'' Hoe groter het aantal deelnemende artsen aan een CHP, hoe groter ook het verzorgingsgebied. Groenendijk: ,,Nu is de huisarts bij een spoedgeval meteen ter plekke met zuurstof en infuus. De arts uit Deventer komt later, vrees ik. Moést de huisarts er vroeger binnen 15 minuten zijn, tegenwoordig geldt alleen een 'inspanningsverplichting'.''

CHP-arts Jos van Deursen werpt tegen: ,,De dorpsdokter moet eerst zijn bed uit. Wij staan klaar om in vliegende vaart aan te komen rijden.''

Waarschijnlijk zijn huisartsenposten onontkoombaar, denkt Paulien Jansen van de Provinciale Platform Patiënten- en Consumentenfederatie. Maar ze vindt dat de invoering te snel gaat.

Lange reistijden waren onlangs voor de Inspectie zelfs reden in te grijpen in het Overijsselse Diepenheim. Daar kregen de inwoners tot hun grote schrik van hun overbelaste huisarts te horen kregen voortaan naar de 36 kilometer verderop gelegen Deventer CHP te moeten. Een 'onaanvaardbare' afstand, vond de Inspectie.

Groenendijk betreurt dat andere oplossingen niet worden bekeken. Bijvoorbeeld één post met meerdere satellieten: kleinere waarneemeenheden. Collega Quartero: ,,Wij wilden graag alleen van de nachtdiensten gebruik maken. Maar dat vond de CHP geen optie.'' Is de CHP-arts de volgende dag vrij, Quartero en Groenendijk hebben na een doorwaakte nacht gewoon spreekuur. Groenendijk weerspreekt dat patiënten daaronder lijden, maar een waarnemer zou dan prettig zijn.

Vooralsnog heeft Groenendijk een rustige weekenddienst. Na de laatste patiënt gaat ze naar haar bezoek dat in de aangrenzende huiskamer wacht: ,,Normaal bak ik kruidkoeken''.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden