Op de tast een rondje Harmelen

De Potterskaderoute is een afwisselende wandelroute over het jaagpad langs de Oude Rijn en door het weidegebied rond Harmelen. Jammer dat zoveel routebordjes ontbreken.

Ooit was de Oude Rijn het domein van door paardenkracht voortbewogen trekschuiten. Maar de trekschuiten hebben plaatsgemaakt voor plezierjachtjes en de paarden staan te suffen in de wei. Het jaagpad langs het water ligt er echter nog en is opgenomen in de Potterskaderoute.

Het leuke van het jaagpad is dat het 'achterlangs het leven' voert, zoals dichter Willem Wilmink het ooit verwoordde. Omdat de huizen met hun gezicht naar de weg staan, hebben wij vrij zicht op wat meestal verborgen blijft: de achtertuinen. Vaak een gezellig rommeltje, maar sommige bewoners hebben er een ware lusthof van gemaakt, met vijvertjes, prieeltjes, veranda's, vlonders, beelden, weelderige plantengroei en bloembedden.

De was wappert overal vrolijk in de wind. Op veel plaatsen klinken kinderstemmen.

We passeren de Haanwijkersluis, een verstild rijksmonument met een smalle kolk waarin gele herfstbladeren als sterren drijven op het koele, donkere water. In de stille stroom weerspiegelen zich met groen gelardeerde boerderijen en landhuizen.

Met enige spijt laten we het fraaie jaagpad achter ons en steken de drukke Leidsestraatweg over. Richting buurtschap de Putkop, een naam die verwijst naar de middeleeuwse herberg De Putcupe waar Hollandse en Utrechtse bestuurders - vaak vergeefs - onderlinge geschillen probeerden bij te leggen.

Die herberg is er al lang niet meer en ook het van veel later daterende café-restaurant De Putkop bestaat alleen nog als naam op een fietsenrek. Het etablissement is opgewaardeerd tot 'Wokpaleis', dat ons 'een ware oosterse culinaire belevenis' belooft. Een verleidelijk aanbod, waarvan we een andere keer gaarne gebruikmaken.

Een monument naast het paleis memoreert de 93 dodelijke slachtoffers van het grootste treinongeluk in de Nederlandse geschiedenis, de spoorwegramp bij Harmelen. We lezen in stilte de namen en proberen ons tevergeefs voor te stellen hoe het moet zijn geweest, op die kille, mistige januariochtend in 1962.

De spoortunnel brengt ons in verwarring. Moeten we erdoor of nemen we het voetpad langs de spoorbrug, waarmee we de route een stukje afsnijden? Ons routeboekje geeft geen uitsluitsel en ook ons gps-apparaat laat het afweten. Een voorbode van wat ons te wachten staat, want vanaf nu ontbreken routebordjes geregeld en mogen we het zelf uitzoeken.

Het is het probleem met veel wandelroutes: ooit met enthousiasme en voldoende middelen uitgezet en onderhouden, maar gaandeweg vergeten en verwaarloosd. Verdwenen routebordjes worden niet vervangen en de wandelaar wordt aan zijn lot overgelaten. Doe er wat aan, ANWB!

Het geasfalteerde fietspad langs de spoorlijn is, met zo'n beetje elke 25 meter een lantaarnpaal, waarschijnlijk de best verlichte fietsroute van Nederland. Na een paar kilometer over dit nogal saaie pad slaan we linksaf, een onverhard weggetje op.

Rechts van ons horen we het gesnater van ganzen en andere watervogels op de Breeveldplas, aan het zicht onttrokken door bosschages. Een gans met een gebroken vleugel, in de steek gelaten door zijn vriendjes, strompelt hulpeloos rond. In een opwelling van dierenliefde bellen we de dierenambulance van Woerden, maar die kan niet beloven dat ze de ongelukkige vogel komen ophalen.

Het pad komt uit op de middeleeuwse Potterskade, een door bedelmonniken aangelegd ontginningsdijkje. Routebordjes ontbreken opnieuw en ons gps-apparaat wil ons door het water van de grote plas Cattenbroek voeren. Met zicht op de nieuwbouw van Woerden besluiten we de karig begroeide oevers te volgen tot we bijna op rijksweg A12 stuiten.

De aanleg van een rondweg rond Harmelen is in volle gang. We steken het stoffige bouwterrein over en komen op de Hollandse Kade, een aardig, met bomen omzoomd dijkje met uitzicht op het polderlandschap. Een witte reiger stijgt bij onze nadering klapwiekend op.

De negentiende-eeuwse arbeidershuisjes van natuur- en educatiecentrum De Kievit laten we rechts liggen. Ons oog is gericht op de torenspits van de Hervormde Kerk, het begin- en eindpunt van deze aardige wandeling met hindernissen.

Potterskaderoute

De Potterskaderoute is circa 9 kilometer lang en begint en eindigt bij de Hervormde Kerk aan de Kalverstraat 1 in Harmelen. Parkeren is daar geen probleem. Per openbaar vervoer is het startpunt te bereiken vanaf station Woerden met buslijn 102. In Harmelen zijn diverse horecavoorzieningen. De route kan op sommige punten wat lastig zijn voor wie slecht ter been is. Let op: behalve dat op diverse plekken de routebordjes ontbreken is de routebeschrijving (te downloaden op de website voetstappen.nl) niet meer helemaal bij de tijd. Dat geldt ook voor de bijbehorende gps-track.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden