Weblog

Oost tegen West

Jÿrgen Sparwaser scoorde in 1974 de winnende goal voor de DDR tegen de BRD

In 1959 voetbalden de West-Duitsers voor het eerst tegen de Oost-Duitsers. In het grootste geheim. West won. De DDR-partijchef was 'zeer ontstemd'.

Nederlanders herinneren zich het wereldkampioenschap voetbal van 1974 maar al te goed. Oranje zou de finale wel even winnen, maar een 'Schwalbe' van de Duitsers gooide roet in het eten. De Duitsers herinneren zich het kampioenschap ook heel goed. Vooral de Oost-Duitsers. Die wonnen in het toernooi met 1-0 van de West-Duitsers. Een historische zege.

Minder goed in de herinnering ligt dat vijftien jaar eerder West- en Oost-Duitsland twee uiterst merkwaardige partijen tegen elkaar speelden. Twee sporthistorici hebben zojuist de achtergronden van die partijen nog eens grondig uitgespit. Een wonderljke episode in de geschiedenis van de Koude Oorlog.

Het Internationaal Olympisch Comité had na de oorlog in zijn even oneindige als wereldvreemde wijsheid besloten dat het gedeelde Duitsland slechts met één team aan de Olympische Spelen mocht deelnemen. Dat stelde de voetbalbonden uit de westelijke en de oostelijke zones voor een schier onmogelijke opgave.

De West-Duitse bondscoach Sepp Herberger stelde, gedreven door een mengeling van idealisme en naïviteit, serieus voor om een selectie uit de voetballers van de beide bonden te maken. De Oost-Duitsers voelden daar niets voor. De Oost-Duitse staatsamateurs waanden zich superieur aan de West-Duitse amateurvoetballers, want de West-Duitse profs mochten vanwege het Olympische statuut van die jaren niet meedingen.

Het Olympische Comité legde de beide voetbalbonden toen het volgende compromis op: de nationale elftallen van beide bonden moesten zonder publiek twee kwalificatiewedstrijden tegen elkaar spelen. Een koud kunstje, dachten de fulltime-voetballers uit de DDR. Maar in het ijzig lege Walter Ulbricht-stadion (capaciteit: 70.000) verloren ze van de West-Duitse amateurs met 2-0.

En ook in het Düsseldorfse Rheinstadion verloren de voetballende socialisten. Met 2-1. De Nederlandse scheidsrechter Herman Martens sprak van de "merkwaardigste partij die ik ooit heb gefloten". De West-Duitsers haalden de Olympische Spelen in Rome overigens niet. Ze verloren in de verdere kwalificatie van Polen en Finland.

Lotte Ulbricht, gemalin van partijchef Walter Ulbricht, liet in de DDR-pers verluiden dat haar man "zich ernstig over de nederlagen opwond". Dat hielp. Vier jaar later versloeg de onoverwinnelijke Oost-Duitse arbeidersklasse de uitgebuite West-Duitse arbeidersklasse kansloos. Dit keer mét publiek. En ze wonnen in Tokio ook nog de bronzen medaille.

Sindsdien hebben de Oost- en West-Duitsers de prijzen keurig verdeeld. De Oost-Duitsers haalden nog een keer zilver en goud bij de Olympische Spelen voor amateurs. En de West-Duitsers verzamelden trofeeën in de profsector. Dat herinneren wij Nedelanders ons pijnlijk goed!

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden