Ook voor vitamine A geldt: te veel is niet goed

In de bijlage Tijd van afgelopen zaterdag besteedden wij aandacht aan vitamine A zuur als middel tegen rimpels. Maar reproductietoxicoloog Aldert Piersma waarschuwt: pas op tijdens zwangerschap.

Wil je van je rimpels af en ben je zwanger? Gebruik dan geen vitamine A zuurcrème. Volgens reproductietoxicoloog Aldert Piersma (deskundige op het gebied van schadelijke stoffen in de voortplantingscyclus) kan het smeren met dit spulletje ernstige beschadigingen van de foetus veroorzaken.

"Een goede balans van vitamine A zuur in je lichaam is heel belangrijk", zegt Piersma. "Je lichaam regelt dit in principe zelf. Door extra vitamine A zuur te gebruiken, verstoor je dit evenwicht. Voor de ontwikkeling van het embryo is het heel belangrijk dat de hoeveelheid vitamine A zuur niet te hoog en niet te laag is."

De gevolgen van vitamine A zuur op een ongeboren kind kunnen volgens Piersma heel ernstig zijn. "In de Verenigde Staten werd vitamine A zuur in de jaren tachtig toegevoegd aan multivitamine- preparaten. Deze preparaten werden gebruikt door vrouwen die heel bewust bezig waren met een gezonde zwangerschap. Het is wrang, maar doordat er vitamine A zuur in zat, werden kinderen van deze vrouwen geboren met ernstige afwijkingen van het gezicht, centrale zenuwstelsel en het hart."

Maar vitamine A is toch gezond? Dat klopt, maar een te hoge dosis hiervan is ook niet goed. "In principe geldt voor alle vitamines: nooit te veel en nooit te weinig", zegt klinisch geneticus en kinderarts Dick Lindhout. Wanneer er sprake is van te veel vitamine A is volgens hem moeilijk te zeggen. "Ik raad zwangere vrouwen daarom aan alleen vitamine A of vitamine A- achtige preparaten te gebruiken als de arts dit aanraadt." Volgens Piersma is zelfs een lage dosis mogelijk niet goed. "In kleine hoeveelheden kan vitamine A zuur al schadelijk zijn voor de foetus", zegt hij. "Vitamine A heeft al in lage concentraties effect op het lichaam. Het gaat snel door de huid en het bloed heen en komt dus ook snel bij het embryo."

Maar wat als je de vitamine A zuur-crème gebruikt en plotseling zwanger wordt? "Dat is risicovol", zegt Piersma. "Vitamine A zuur- achtige stoffen die als geneesmiddel worden toegepast, worden nog lang na gebruik in het lichaam teruggevonden. Volgens de toxicoloog moeten vrouwen minimaal een half jaar gestopt zijn met de crème voordat ze verantwoord zwanger kunnen raken. "Zorg voor een goede anticonceptie", luidt dan ook zijn advies aan vrouwen die het spulletje gebruiken voor hun huid.

De vitaminepreparaten die destijds werden voorgeschreven aan vrouwen in de Verenigde Staten zijn toen direct van de markt gehaald. Dat de crème gemakkelijk via websites verkrijgbaar is, baart Piersma dan ook zorgen. "Ik vind het zorgelijk dat er weinig controle is op dit soort stofjes en ga hier zeker een melding van maken bij de Voedsel- en Warenautoriteit."

De farmaceutische industrie zoekt al jaren naar vitamine A zuur-achtige stof tegen huidaandoeningen die ook tijdens de zwangerschap kan worden gebruikt. Tot nu toe zonder succes. Vrouwen met een kinderwens moeten voorlopig dus op zoek naar een ander wondermiddel tegen rimpels.

Ook een gezondheidsvraag insturen? Mail naar gezondheid@trouw.nl De eerste pagina's gezondheid & zorg na de zomerstop verschijnen op 31 augustus.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden