Ook VN waarschuwden al voor rechtsgang in China

Een demonstrant in Hong Kong. Beeld REUTERS

Veel westerse landen leveren geen verdachten uit aan China, uit zorg om de rechtsgang daar.

Nieuw-Zeeland levert een verdachte van moord niet uit aan China, vanwege zorgen over de rechtsgang in dat land. De uitspraak van de rechter is opmerkelijk, omdat er een verdrag bestaat tussen de twee landen en het ministerie van justitie in Nieuw-Zeeland de uitlevering al tweemaal heeft goedgekeurd.

De zaak tegen een Zuid-Koreaanse man die nu in Nieuw-Zeeland verblijft, is het eerste geval waarin China om uitlevering heeft gevraagd. De man zou in Shanghai in 2009 een jonge vrouw hebben gewurgd. Al in 2015 zou hij uitgeleverd worden, maar dat heeft hij voorkomen door in beroep te gaan. Minister van justitie Andrew Little moet nu beslissen of hij in cassatie gaat tegen de uitspraak.

De rechter die de uitlevering heeft tegengehouden, verwijst in een geschreven verklaring naar de risico’s voor verdachten in China, zoals marteling en een oneerlijke behandeling, die daar wijdverbreid en systematisch zouden voorkomen. “Onder internationaal recht heeft Nieuw-Zeeland verplichtingen om uitwijzing te weigeren als er een serieus risico bestaat op marteling of als een eerlijke rechtsgang niet verzekerd is”, zo verklaarde de rechter.

Omstreden kwestie

De uitspraak trekt internationaal de aandacht, omdat uitlevering aan China juist nu in Hongkong een fel omstreden kwestie is. Zondag gingen naar schatting een miljoen mensen de straat op om te demonstreren tegen een wetswijziging die uitlevering mogelijk moet maken. Woensdag komt het voorstel aan de orde in het parlement van de stad die binnen China een vorm van zelfbestuur kent.

Weinig westerse landen hebben een uitleveringsverdrag met China, ook Nederland niet. Spanje wel en dat land leverde juist vorige week een grote groep verdachten uit aan Peking. Het ging om meer dan tweehonderd verdachten van oplichting van Chinezen per telefoon vanuit Spanje. Opmerkelijk is dat 94 van de verdachten afkomstig zijn uit Taiwan, een zelfstandig eiland dat volgens Peking tot China behoort.

Frankrijk heeft ook een uitleveringsverdrag met China, maar daar heeft de senaat bedongen dat mensen niet uitgeleverd kunnen worden als ze kans lopen de doodstraf te krijgen. De Verenigde Naties hebben vorig jaar nog voor dat gevaar gewaarschuwd. Mensenrechtenexperts van de VN riepen Spanje toen op geen mensen uit te leveren aan China vanwege de kans op marteling, mishandeling of de doodstraf.

Lees ook: 

Hongkong wil zich niet onderwerpen aan de Chinese justitie, die wordt gekenmerkt door marteling en willekeur

Nooit in een Chinese gevangenis terecht kunnen komen, dat was een van de voordelen van leven in Hongkong. Maar nu dreigen de inwoners ook die zekerheid te verliezen.

‘Als Spanje verdachten terugstuurt naar China, waarom Hongkong dan niet?’

Het protest in Hongkong tegen de wet over uitlevering aan China druppelt nog na. Het debat in het parlement gaat door. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden