Ook Nederlandse journalist zoekt grenzen op, zo af en toe

©Thinkstock Beeld
©Thinkstock

Nederlandse journalisten zoeken zo nu en dan ook de grenzen van de eigen ethiek op, of gaan erover heen. Denk aan misdaadverslaggever Peter R. de Vries, die door de rechter werd verboden om met verborgen camera opgenomen beelden van de veroordeelde moordenaar Koos H. uit te zenden. Of de journalist die klasgenoten benaderde van de 12-jarige leerling die was bevallen van een kind van haar vader.

Deze journalisten gaan niet zo ver als de Britse journalisten bij News of the World. Maar zorgden wel voor een opgeheven vinger van de mediawaakhond Raad voor de Journalistiek of een uitspraak van de rechter.

Volgens mediadeskundigen verschuiven de grenzen vooral door de opkomst van internet en nieuwe media. Huub Evers, schrijver van het boek Media-Ethiek: "Je kunt als krant vasthouden aan een traditioneel beleid van terughoudendheid als het om privacy gaat, maar ik betwijfel of dat zo blijft. De kans bestaat dat je een reservaat wordt in een samenleving waar alles op internet te vinden is en iedereen op elk moment informatie tot zich kan nemen."

Daphne Koene, secretaris van de Raad voor de Journalistiek, ziet het het aantal klachten dat bij de raad binnenkomt over privacy gestaag toenemen. Journalisten zoeken daarin zo nu en dan de grenzen van het toelaatbare op. Neem bijvoorbeeld het eenmalige roddelblad Binnenhof, uitgegeven door HP/De Tijd en Weekend. Zij doorzochten de privéafvalbakken van politici. D66-voorman Alexander Pechtold, eigenaar van een van de prullenbakken, reageerde woedend. Zijn privacy werd geschonden en hij noemde de werkwijze van de journalisten onfatsoenlijk.

Ook burgers worden steeds mondiger, constateren zowel Evers als Koene. Dat zag je bij de zaak van de 9-jarige Ruben, die vorig jaar als enige een vliegtuigcrash bij het Libische Tripoli overleefde. De Telegraaf belde de jongen in het ziekenhuis op voor een interview en pakte groot uit op de voorpagina. Niet alleen de Raad voor de Journalistiek veroordeelde die actie, ook het publiek reageerde afkeurend. Er kwamen woedende reacties van lezers, op internet werd opgeroepen de krant te boycotten. Uiteindelijk moest de hoofdredacteur toegeven dat het interview te ver ging.

Met een steeds mondiger publiek, heeft de media er een nieuwe waakhond bij, denkt Evers. "Vroeger schreef een lezer een ingezonden brief als hij het ergens niet mee eens was. De vraag is of de redactie zich daar iets van aantrok. Nu wordt er via Twitter opgeroepen tot een boycot. Dat kunnen redacties moeilijk negeren."

Een schandaal zoals bij News of the World verwacht Evers in Nederland niet.

"Ons abbonneesyteem werkt anders dan het systeem met losse verkoop in Engeland. Losse verkoop betekent dat je elke dag moet scoren."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden