Ook het Nederlandse schaatsen kan niet helemaal schoon zijn

Marathonschaatser Thom van Beek ontkend dat hij dope heeft gebruikt.Beeld Pro Shots

Marathonschaatser Thom van Beek weet nog steeds niet waar hij aan toe is. Vijftien maanden geleden werd hij positief bevonden op epo, vrijdag werd hij vrijgesproken. 

Maar de Koninklijke Nederlandse Schaatsbond (KNSB) en de Dopingautoriteit gaan in beroep in een voor het schaatsen unieke dopingzaak. “Het dossier is keihard.”

De 26-jarige Stompwijker werd op 10 januari vorig jaar na een marathon in Tilburg betrapt op het gebruik van epo. Het was het eerste dopingschandaal in het Nederlandse schaatsen nadat in 2009 een junior werd betrapt op het gebruik van anabole steroïden. Van Beek werd geschorst, en een contract bij LottoNL-Jumbo, waar hij onder meer trainingsgenoot van Sven Kramer zou worden, belandde in de prullenbak.

De zaak ging naar de tuchtcommissie van de KNSB. Die sprak de schaatser onlangs vrij. Op procedurele gronden, niet omdat Van Beek aantoonde dat hij het verboden middel, dat de zuurstofopname door het bloed vergroot, niet had gebruikt. De Dopingautoriteit weigerde een aangestelde onafhankelijke deskundige het laboratoriumdossier over te dragen, omdat het daartoe niet wettelijk verplicht is.

Had de Dopingautoriteit niet alle informatie kunnen aanleveren, om procedurefouten uit te sluiten en vooral te focussen op het werkelijke bewijs? Herman Ram, directeur van de Dopingautoriteit: “Het dossier is nu keihard, klip en klaar. Extra informatie aanleveren is conform de internationale richtlijnen niet nodig, of die dossiers aan een sporter worden gegeven of aan een derde partij. Anders kan een sporter een zaak kapot procederen, en schep je bovendien een precedent voor alle volgende zaken.”

Zowel de Dopingautoriteit als de KNSB is ervan overtuigd dat ze het gelijk aan hun zijde hebben. Technisch directeur Arie Koops van de KNSB: “Voor ons is de redenering simpel. Er was sprake van een positieve dopingtest, en die urinestaal is met de B-staal bevestigd. Dan komen we aan de belangrijkste stelling: de betrokkene heeft tot nu niet aan kunnen tonen dat er sprake is van een onjuiste analyse.”

Tekst loopt door onder afbeelding. 

Herman Ram van de Dopingautoriteit.Beeld anp

Schoon imago

Van Beek heeft altijd ontkend dat hij dope heeft gebruikt. Hij nam dopingexpert Douwe de Boer in de arm, verbonden aan het UMC in Maastricht. De Boer zegt in een reactie dat er gezien de hoge strafmaat (Van Beek kan voor vier jaar worden geschorst) ‘proportioneel bewijs’ moet worden geleverd. “Als de Dopingautoriteit zegt dat er keihard bewijs is, laat dat maar eens zien. Ik vind dat je heel hoge eisen mag stellen aan het bewijs. En daarvan is er nu door de Tuchtcommissie een manco vastgesteld.”

De zaak wordt in hoger beroep verder uitgevochten. Schaatsen heeft een schoon imago, zeker het marathonschaatsen – toch vaak alleen een Nederlandse aangelegenheid. Maar kan een duursport schoon zijn?

Dat het nu al ruim een jaar duurt voor er een oordeel is, zet de schaatssport niet in een negatief daglicht, vindt Koops. Integendeel. “We maken nu heel expliciet en helder duidelijk dat doping niet bij het schaatsen hoort. Dit hoort erbij. Ik noem het zorgvuldigheid.”

Toch schaadt elk positief dopinggeval een sport, zegt Ram. “De cijfers laten ook zien dat doping in het schaatsen en het marathonschaatsen niet vaak voorkomt. Al hebben we er na deze zaak relatief veel aan gedaan, zal ik maar zeggen.”

Helemaal schoon kan het schaatsen niet zijn. Denk aan de affaires rond de Duitse Claudia Pechstein en recentelijk met de Russische sprintkampioen Pavel Koelizjnikov. Op de vraag of de dopingzaak van de Nederlandse Van Beek misschien minder aandacht heeft gekregen dan die twee gevallen, is Ram stellig. “Het gaat hier niet om een olympisch kampioen of een werkelijke topschaatser. Dus ik vind dat er wel degelijk veel over wordt gesproken.”

De zaak-Van Beek bewijst dat ook in het Nederlandse schaatsen een dopinggeval kan voorkomen, aldus Koops. “Dat is, zeker in dit geval, echt ongelooflijk jammer.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden