'Onze grootste wens? Uit deze hokjes komen'

Terwijl de Arabische leiders in het vijfsterrenhotel sliepen waar de afgelopen dagen de Arabische top was, lagen iets verderop Palestijnse vluchtelingen er aanzienlijk minder comfortabel bij. Hoewel de top over hen ging, zijn ze buitenstaander. ,,We hopen niet, en we wanhopen niet.''

GHAZA - In kamp GhazaI wonen ruim vierhonderd vluchtelingen in vreselijke omstandigheden. Negentig piepkleine kamertjes, de meeste zonder ramen, in een halfafgebouwd complex. Elektriciteit komt van een plaatselijke aggregaat, voor 25 gulden per maand. Maar tussen twaalf en drie uur is er geen stroom, want dan moet het aggregaat afkoelen. Dan leeft men bij kaarslicht.

Per gezin, dat soms uit meer dan tien man bestaat, bewonen ze hokjes niet groter dan vijf bij vijf meter. Per verdieping, waar zo'n honderd mensen wonen, zijn er vijf wc's en is er één hok waar gekookt kan worden, met een wasbak. Stromend water is er niet,douchen gaat in een ijzeren kuip, waar men een emmer water over zich heen gooit. Elk gezin heeft een oliedrum met water. Het is er donker, vochtig en bedompt.

,,Het wassen van de kleding gaat nog wel, hier in de keuken'', zegt een vrouw. ,,De ellende is, hoe krijg je de was goed droog. We wonen hier met honderd man op deze verdieping. De meesten hebben geen ramen. Er komt absoluut geen wind in dit gedeelte, dus het wasgoed hangt soms dagen te drogen in de gang.''

Ghaza I was tot kliniek voorbestemd voor het Palestijnse ziekenhuis in het vluchtelingenkamp Sjatila. Maar door een Israëlische invasie, slachtpartijen onder de kampbewoners en de burgeroorlog kwam het ziekenhuis in zodanige staat te verkeren dat het in 1985 gesloten moest worden. Daarmee stopte ook de bouw van GhazaI. Palestijnen, die moesten vluchten uit andere kampen in Libanon, namen het gebouw rap in bezit. Sommigen kwamen uit Tel el-Zaatar, dat in 1976 door christelijke milities met de grond gelijk werd gemaakt, anderen uit Sjatila zelf. Zij kunnen niet terug naar hun oude plek omdat de Libanese regering hun niet toestaat hun oude woningen ter herbouwen. GazaII, III en IV liggen vlak om de hoek.

En hier zitten ze dan, in hokjes die niet eens meer krotten zijn te noemen. De kinderen gaan naar school binnen het kamp, maar de VN-organisatie UNWRA helpt verder niet, omdat dit gebouw buiten de kampgrens ligt. Sommige kinderen zijn zelfs nooit naar school geweest.

,,Mijn vader is Syrisch, mijn moeder Palestijnse'', zegt een 17-jarig meisje, gezeten op de grond voor de deur van de wc. Ze snijdt kippenvleugeltjes stuk in een pan. ,,Dus heb ik geen Palestijnse papieren, en kan ik ook niet naar de kampschool.'' Haar grootste wens? ,,Hieruit komen.''

De ruzies onderling liegen er niet om. ,,Niemand heeft hier enige privacy. Echtparen slapen in dezelfde kamer als de kinderen, en dat is ook de huiskamer'', legt een 50-jarige vrouw uit die haar hele leven in kampen heeft gewoond. Hier woont ze al sinds 1985. ,,Niemand heeft werk, want we krijgen van de Libanese regering geen werkvergunning omdat we buitenlands zijn. Er is geen frisse lucht, geen licht, en het is overal vochtig, dus men is voortdurend ziek.'' Zij zelf gaat elke twee weken een paar nachten bij haar dochter in het kamp slapen. ,,Om een frisse neus te halen. Waar zie je hier licht? Waar voel je de wind?''

Haar kamertje, met een net bankje en een tapijt op de grond, ligt inderdaad helemaal in het donker. Ze deelt het met twee dochters. Zelf denken ze weinig na over de Arabische top van de afgelopen twee dagen. Zijn ze zich ervan bewust dat er daar over hun lot wordt beslist, vijf kilometer verderop? Dat Aboe Ammar, zoals ze Jasser Arafat hier noemen, niet mocht komen, zegt hun al genoeg. ,,In zijn eigen land, hè, en hij mag niet eens reizen. Denk je echt dat de Israëliërs ons iets zullen geven?''

Aboe Samir, die als conciërge fungeert, lacht sceptisch. ,,Dat doen ze toch al vijftig jaar, over ons lot beslissen? Is er ooit iets positiefs uitgekomen voor ons? We hopen niet, en we wanhopen niet. We proberen enkel het hoofd boven water te houden.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden