Opvoedvraag

Onze dochter pot haar zakgeld op, moet ze niet wat gaan uitgeven?

Beeld Fadi Nadrous

Ouders geven hun dochter zakgeld om te leren met geld om te gaan. Maar vervolgens staat het geparkeerd bij de bank.

Een meisje (10) krijgt maandelijks tien euro zakgeld op haar eigen bankrekening gestort en heeft zo al een aardig kapitaaltje vergaard. “Niet dat ze zelf ook maar een flauw benul heeft hoeveel er inmiddels op haar rekening staat”, zegt haar vader. “Het interesseert haar niet en ze heeft ook geen grote dingen waarvoor ze wil sparen.” De bijbehorende pinpas ligt werkloos in de kast. 

Nu zien haar ouders dat niet echt als een probleem. Beter een goedgevulde bankrekening dan altijd om geld verlegen zitten, nietwaar? Aan de andere kant schiet het zakgeld-leergeld principe zo aardig zijn doel voorbij. “Moeten we haar stimuleren om haar zakgeld wat royaler uit te geven, zodat ze bijvoorbeeld ook leert pinnen? Of moeten we minder voor haar betalen, zodat ze het wel móet uitgeven? We horen weleens dat vriendinnen meer van hun zakgeld moeten doen. Bijvoorbeeld cadeautjes voor een kinderfeestje, een tijdschriftabonnement of sportkleding. Dat hoeft ze van ons allemaal niet.”

Het meisje is niet uniek, blijkt uit het onlangs verschenen kinderonderzoek van het Nibud, het instituut voor budgetvoorlichting. Van de 10-plussers is een op de vijf helemaal nog niet bezig met geld, terwijl dat vijf jaar geleden nog een op de zes was. Volgens het Nibud is dat geen goede ontwikkeling, want een kind dat leert hoe je met geld kunt omgaan, heeft als volwassene minder kans op financiële problemen.

Educatief

“De financiële opvoeding van je kinderen hoort er echt bij”, zegt Henriette Raap van Wijzer in geldzaken, een voorlichtingsbureau van het ministerie van financiën. “Zakgeld is inderdaad een goed middel om kinderen te leren hoe ze met geld kunnen omgaan. Maar het is niet het enige wat ouders kunnen doen. Het begint al met praten over geld. Waarom let je op aanbiedingen als je boodschappen doet? Koop je liever een goedkoop T-shirt dat misschien sneller stuk is of ga je voor een duurder shirt dat veel langer mooi blijft?”

“Er zijn grote verschillen in hoeveel zakgeld kinderen krijgen, wat ze ervan mogen of moeten doen en hoeveel ze uitgeven of sparen”, aldus Andrea ter Veld. Zij komt als budgetcoach/schuldhulpverlener bij gezinnen thuis en is daarnaast eigenaar van De Geldacademie. “Waar het ene kind het geld meteen uitgeeft aan kleine ditjes en datjes, blijft de ander lekker op het geld zitten. Dat heeft te maken met het karakter van het kind, maar ook met hoe je zelf met geld omgaat.”

Beeld Fadi Nadrous

Die verschillen vindt Ter Veld niet erg. “Laat het gaan als je kind alweer een zakje stuiterballen wil kopen. Ik vind het zelfs goed als een kind ervaart dat het geld op een gegeven moment op is. Voor dit meisje lijkt dat niet nodig, maar het is goed als kinderen leren dat je je geld niet meteen hoeft uit te geven, zodat je straks iets groters kunt kopen.”

Veilig pinnen

De piekpijp die je vroeger gestaag vulde en die je af en toe eens leegschudde op tafel om te tellen hoe groot de buit tot dan toe was, bestaat niet meer. Als het geld op een bankrekening staat, is het een stuk minder tastbaar. Driekwart van de tieners heeft tegenwoordig een eigen bankrekening, ruim de helft heeft een eigen pinpas. “Daar is niks mis mee, het hoort bij deze tijd waarin contant geld minder gangbaar is”, zegt Raap. Wel zorgelijk is dat steeds minder kinderen weten hoe ze veilig moeten pinnen. Iets meer dan de helft van de kinderen weet hun pincode uit het hoofd. “Dat moet je natuurlijk in de gaten houden. Ik zou deze ouders wel aanraden om hun kind veilig te leren pinnen.”

Ook als je niets uitgeeft, kun je via een speciale kinder-app van de bank of online regelmatig controleren hoeveel geld er op de rekening staat. Zijn er bedragen af- of bijgeschreven? “Inzicht hebben in je financiën is heel belangrijk, dat moet je je kinderen leren”, vindt Raap. “Een portemonnee is op een gegeven moment leeg, je rekening ook, alleen zie je dat minder goed.”

Deze ouders kunnen hun dochter hooguit leren om meer inzicht te krijgen in haar geldzaken, meer uitgeven is geen doel op zich. Ter Veld: “Ze kunnen haar eventueel wat meer verantwoordelijkheid geven. Bijvoorbeeld het zakgeld ophogen en afspreken dat ze voortaan zelf sportkleding koopt. Een soort voorloper op het kleedgeld dat veel kinderen krijgen als ze wat ouder zijn.” Verder kunnen ouders het nu echt nog wel even aanzien. Als kinderen eenmaal op de middelbare school zitten, gaan ze vaak meer geld uitgeven. Wat lekkers halen in de kantine of een keer naar de film. Ter Veld: “Dan komt ook het moment om opnieuw afspraken te maken over zakgeld en wat ze ervan moet doen”.

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers. Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden