Opvoedvraag

Onze dochter is wel heel ontspannen tijdens haar eindexamen, is dat verstandig?

Beeld Fadi Nadrous/Trouw

Een meisje doet eindexamen en is daar zo relaxed onder dat haar ouders ervan in de stress raken. Gaat ze het zo wel redden?

In menig gezin is de spanning te snijden deze weken. Nu moet het immers gaan gebeuren voor de eindexamenkandidaten in het voortgezet onderwijs. Het levert vaak de nodige stress op, maar niet voor de dochter van een lezeres. “Zo onbezorgd als onze 17-jarige dochter haar VWO-examen benadert, bezorgt ons juist kopzorgen. Haar voorbereiding liet nogal te wensen over", schrijft een moeder. "Als we nu zeker zouden weten dat ze het examen zou halen, maar ze heeft in het verleden ook weleens een toetsweek volledig verknald, terwijl ze dacht dat het goed zat.”

In de meivakantie ging dochterlief naar Zuid-Spanje met een vriendin. Nu ze middenin de eindexamenperiode zit, kijkt ze haar boeken nauwelijks nog in. “Haar motto: als ik de stof nu nog niet beheers, wordt het toch niks. Ik maak mijn examen liever ontspannen dan op van de stress.” Moeder kan al die luchtigheid nauwelijks verdragen. “Gisteren vroeg ze me nog of ik een middag mee ging shoppen. Wij vrezen dat ze door deze houding misschien een herexamen moet doen. Of erger. We weten dat we niet veel kunnen doen, zeker niet nu de eindexamenperiode al in volle gang is. Heeft het nog zin om haar naar haar kamer te sturen voor een verplicht uurtje studeren? Of kan ik beter maar die middag met haar gaan winkelen om de lieve vrede te bewaren?”

Pubermania

Ouders doen net zo goed een beetje examen, zonder precies te weten waarin, wat en hoe. “Ze hebben vaak meer angst en stress dan hun kinderen”, zegt pubercoach Meta Herman de Groot. “Als gevolg daarvan richten ouders zich te veel op het resultaat in plaats van op het examenproces waar hun kind in zit.”

“Als mentor kreeg ik vaker telefoontjes van bezorgde ouders dan van leerlingen die opzagen tegen het examen”, zegt jongerencoach Ingrid van Essen. Zij stond tien jaar als docent voor de klas en is auteur van het boek Pubermania. “Maar een puber dwingen om te leren, werkt niet. Dat weten we allemaal.”

En zo zorgen ouders met hun -overigens goedbedoelde - bezorgdheid vaak voor meer spanning in huis dan nodig. Opmerkingen als: ‘Ben je er wel echt klaar voor, moet je het nog niet een keer doornemen?’ zijn niet helpend. “De scheidslijn tussen je kind stimuleren of frustreren is flinterdun”, aldus Van Essen. “Stimuleren doe je door een serieus gesprek te voeren en de juiste vragen te stellen. Realiseert je kind zich bijvoorbeeld goed dat een examen maar liefst drie uur duurt? Dat ze zich drie uur lang moeten concentreren zonder afleiding tussendoor? Of vraag je kind eens tegen welk examen zij het meest opziet en of je daar op een of andere manier bij kunt helpen. Je zult zien dat ze dan zelf ook tot goede inzichten komen.”

Het is vooral een kwestie van vertrouwen hebben in je kind. “Het meisje is immers op eigen kracht in 6 VWO terechtgekomen”, zegt Herman de Groot. Van Essen vult aan: “Ze weet zelf waarschijnlijk heel goed wat nodig is om haar examens te halen. En als dat niet zo is, kun je er als ouder toch niets aan doen. Dan zul je het los moeten laten.”

Leerhygiëne 

Een stimulerende ouder stelt vragen, luistert en zorgt daarnaast voor de ideale omstandigheden tijdens de examenperiode. “Zorg voor goede leerhygiëne”, raadt Herman de Groot aan. “Rust, ruimte en ritme. Er moet een goede balans zijn tussen flink gas geven en genoeg ontspannen. Het heeft geen zin vijf uur achter elkaar te blokken of de halve nacht wakker te blijven.”

Dat het meisje aangeeft  liever ontspannen haar examens in te gaan dan gestressed, is helemaal niet verkeerd. En daar kun je als ouder aan bijdragen. Van Essen: “Breng een kop thee als ze aan het leren zijn, ga wandelen en een ijsje eten of ga inderdaad even lekker winkelen. Het is een afsluiting van een bijzondere periode voor jou en je kind, maak er dan ook wat speciaals van.”

Het is een spannende tijd, maar ouders moeten er niet te hysterisch over doen. Ook niet als je kind wel flink in de stress zit. Van Essen: “Doe het als ouder wat kalmer aan en bewaak de rust in huis. Het is belangrijk om beschikbaar te zijn voor je kind tijdens het eindexamen.”

Als het lukt, kun je misschien wat dagen vrij nemen of thuis werken, vinden beide coaches. Herman de Groot: “Pubers gedragen zich soms wel alsof ze niemand meer nodig hebben, maar een beetje extra aandacht en zorg vinden ze heerlijk.”

Lees ook:

Bijspijkeren voor de examens doe je niet meer met je neus in de boeken, maar op YouTube

In de aanloop naar het eindexamen maken scholieren volop gebruik van betaalde video’s en online-examentrainingen. Het is een lucratieve inkomstenbron voor commerciële partijen, maar helpt het ook echt?

Hoe vergaat het middelbare scholieren dit jaar? 

Trouw volgt leerlingen tijdens hun examen. Lees hier hoe het hen is vergaan de afgelopen week. Ook kijken er dagelijks bekende Nederlanders terug op hun examentijd. 

De conciërge gaat ze missen, die lastige examenleerlingen 

Ze delen de blaadjes uit, verzorgen de koffie en thee, maar vooral de conciërges de steunpilaar van de leerlingen tijdens de examens. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden